Võ Liêm Sơn (1888-1949)

Võ Liêm Sơn – nhà chí sĩ cách mạng đủ dũng khí từ bỏ chức vị, lợi quyền, sẵn sàng chấp nhận tù tội vì dân, vì nước. Cái gốc nhân văn trong phẩm chất của ông được nhân dân kính mến, được Bác Hồ quý trọng. Trần Phú, Hà Huy Tập, Trương Tấn Bửu, Võ Nguyên Giáp…, là những học trò xuất sắc của ông.

Võ Liêm Sơn, hiệu Ngạc Am, sinh năm Mậu Tý (1888) tại xã Hữu Ngoại (nay là xã Thiên Lộc, huyện Can Lộc, tỉnh Hà Tĩnh) trong một gia đình nho học có truyền thống yêu nước lâu đời.

Từ nhỏ, Võ Liêm Sơn đã theo đuổi Hán học, rồi học tiếp chữ Pháp. Năm 1911, ông đỗ Thành Chung ở trường Quốc học Huế, được bổ làm giáo học ở đạo Ninh Thuận. Năm 1912, ông đỗ cử nhân Hán học khoa Nhâm Tý ở trường thi Quy Nhơn.

Sau một thời gian học hậu bổ, ông được bổ tri huyện Duy Xuyên - Quảng Nam, nhưng chưa đầy một năm ông bị huyền chức, chuyển về Huế làm Thừa Biện. Ông bắt đầu đọc sách của Khang Hữu Vi, Lương Khải Siêu.

Từ năm 1915-1918, ông lại được bổ làm giáo thụ rồi Kiểm học ở Phú Yên, đến năm 1919, chế độ học quan của Nam Triều bị bỏ, ông ra Huế dạy Hán văn và Việt văn ở trường Quốc học.

Khi Tân Việt cách mạng Đảng thành lập, ông được kết nạp và nhà ông trở thành nơi đi lại và hội họp của các đảng viên. Năm 1930, ông và người con trai đầu là Võ Bỉnh Sơn bị bắt và đưa về giam ở nhà lao Hà Tĩnh gần một năm. Khi được tha ông lại vào Huế, Khâm sứ Trung Kỳ Y-vơ Sa-ten (Yvé Châtel) đã nhiều lần mua chuộc nhưng ông không chịu ra làm quan. Năm 1934, ông sáng lập Tân Văn nghệ Tùng thư nhưng mới xuất bản được 2 cuốn sách thì bị khám nhà và bị bắt giam.

Năm 1947, Võ Liêm Sơn được chính phủ Việt Nam dân chủ cộng hoà bổ nhiệm làm Trưởng ban tuyên truyền kháng chiến, Uỷ viên uỷ ban kháng chiến hành chính đồng thời được cử làm Chủ tịch Mặt trận Liên việt Hà Tĩnh.

Năm 1948, ông được bổ nhiệm làm Uỷ viên Ủy ban kháng chiến hành chính Liên khu IV và trong Đại hội mặt trận Liên việt liên khu, ông được bầu làm Chủ tịch. Tại Hội nghị văn hoá toàn quốc tổ chức ở Việt bắc năm 1948, ông được tiếp kiến Chủ tịch Hồ Chí Minh, cùng với Người chuyện trò xướng hoạ và được Bác tặng thơ.

Võ Liêm Sơn mất ngày 22/12/1949, thọ 61 tuổi.

Hà Tĩnh Online

Đối tượng: +) Tạo:HocVan+) Duyệt:?+) Giữ:HocVan Trạng thái: _Editing Thời gian: +) Tạo:17/08/2009 09:59+) Sửa:19/08/2009 15:55+) Đăng:19/08/2009 15:56