Thị trường

Thị trường hàng hóa thế giới năm 2025 ghi nhận những biến động sâu sắc dưới tác động từ các chính sách thuế quan của Tổng thống Mỹ Donald Trump. Trong khi vàng trở thành điểm sáng với tỷ suất sinh lời vượt trội, các nhóm hàng hóa khác như dầu mỏ, khí tự nhiên và kim loại đang đối mặt với bài toán dư thừa nguồn cung khi bước sang năm 2026.

Vàng dẫn đầu đà tăng trưởng nhờ vai trò tài sản trú ẩn

Vàng chính thức trở thành mặt hàng nổi bật nhất trong năm 2025 với mức tăng giá 60%. Đà tăng này được thúc đẩy bởi hoạt động mua tích cực từ các ngân hàng trung ương và tâm lý phòng vệ của các nhà đầu tư trước các chính sách kinh tế mới của Mỹ. Tài sản này đang dần thay thế trái phiếu kho bạc Mỹ để trở thành lựa chọn an toàn hàng đầu trong danh mục đầu tư toàn cầu.

Năng lượng: Áp lực từ nguồn cung dồi dào và quan hệ Mỹ - EU

Giá dầu thô và khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) trong năm 2025 chịu áp lực giảm đáng kể do nguồn cung tăng mạnh. Sự trở lại của dầu thô Nga và kỳ vọng về các thỏa thuận hòa bình tại Ukraine đã làm giảm phí rủi ro địa chính trị. Đối với LNG, hàng loạt nhà máy mới tại Mỹ đi vào hoạt động đã buộc các nhà sản xuất phải hạ giá bán để giải quyết tình trạng cung vượt cầu.

Đáng chú ý, kim ngạch nhập khẩu năng lượng của châu Âu từ Mỹ có sự thay đổi nhẹ về cơ cấu nhưng chưa đạt được kỳ vọng đột biến:

Các chuyên gia từ Kpler nhận định, mục tiêu nâng giá trị nhập khẩu năng lượng lên 250 tỷ USD mỗi năm của EU là khó khả thi trong năm 2026 do hạn chế về năng lực cung ứng thực tế.

Kim loại cơ bản và khoáng sản chiến lược

Giá đồng đã đạt mức cao kỷ lục vào tháng 12/2025 do làn sóng tích trữ hàng hóa tại Mỹ trước lo ngại về thuế quan mới vào đầu năm 2026. Lượng nhập khẩu đồng của Mỹ đã tăng gấp đôi trong năm qua, dẫn đến tình trạng hàng tồn kho tại các khu vực khác trên thế giới sụt giảm. Dự báo trong năm 2026, khi lượng hàng tồn kho này được tiêu thụ, nhu cầu từ Trung Quốc có thể sẽ trở lại dẫn dắt thị trường.

Bên cạnh đó, các khoáng sản quan trọng như lithium và coban sẽ là tâm điểm đầu tư của chính quyền Mỹ nhằm xây dựng chuỗi cung ứng độc lập, giảm sự phụ thuộc vào nguồn cung từ Trung Quốc.

Triển vọng 2026: Thách thức từ nhu cầu và nguồn cung mới

Thị trường năm 2026 dự kiến sẽ chịu tác động lớn từ hai yếu tố chính: nhu cầu tiêu thụ chững lại và làn sóng cung ứng mới. Quặng sắt có thể đối mặt với áp lực giảm giá khi siêu dự án mỏ Simandou tại Guinea bắt đầu tăng sản lượng. Tương tự, giá than nhiệt sẽ phụ thuộc vào tốc độ phát triển năng lượng tái tạo và sản lượng khai thác nội địa của Trung Quốc và Ấn Độ.

Nhìn chung, rủi ro lớn nhất đối với thị trường hàng hóa trong năm tới không chỉ nằm ở các chính sách thương mại mà còn là khả năng hấp thụ của thị trường trước dòng chảy vật chất dồi dào từ các dự án khai thác mới.

Kim Ngân