Thị trường
Giá dầu thế giới tăng vọt 30% lên ngưỡng 119 USD/thùng do xung đột tại Iran
Sản lượng dầu thô từ các cường quốc vùng Vịnh sụt giảm mạnh khi eo biển Hormuz bị phong tỏa, đẩy giá dầu Brent và WTI tăng hơn 12%. Nhóm G7 đang xem xét giải phóng kho dự trữ để hạ nhiệt thị trường.
Thị trường năng lượng toàn cầu đang đối mặt với cú sốc lớn khi xung đột tại Iran làm gián đoạn nghiêm trọng hoạt động sản xuất và xuất khẩu dầu từ khu vực Trung Đông. Tính đến ngày 9/3, giá dầu đã tăng gần 30%, chạm ngưỡng xấp xỉ 119 USD/thùng, mức cao nhất kể từ giữa năm 2022.
Sản lượng dầu thô tại Trung Đông sụt giảm nghiêm trọng
Các cường quốc dầu mỏ trong khu vực đã đồng loạt ghi nhận tình trạng gián đoạn. Ả Rập Xê Út, nhà sản xuất chủ chốt của vùng Vịnh, bắt đầu cắt giảm sản lượng tại hai mỏ dầu lớn thuộc quản lý của Tập đoàn Saudi Aramco. Dù chi tiết cụ thể chưa được công bố, động thái này cho thấy áp lực trực tiếp từ cuộc xung đột giữa Mỹ - Israel và Iran.
Tại Iraq, tình hình trở nên căng thẳng hơn khi sản lượng tại các mỏ dầu lớn ở miền Nam bị cắt giảm tới 70%, xuống còn khoảng 1,3 triệu thùng/ngày. Trong khi đó, Kuwait Petroleum Corp và Bapco Energies (Bahrain) đã phải tuyên bố tình trạng bất khả kháng sau khi các cơ sở hạ tầng bị hư hại nặng nề.
| Loại dầu | Giá hiện tại (USD/thùng) | Mức tăng (%) |
|---|---|---|
| Dầu Brent | 103,93 | 12% |
| Dầu WTI | 102,31 | 12,5% |
Rủi ro logistics và kịch bản "cơn bão hoàn hảo"
Theo Muyu Xu, nhà phân tích dầu cấp cao tại Kpler, thị trường hiện đang hội tụ các yếu tố của một "cơn bão hoàn hảo". Việc eo biển Hormuz bị đóng cửa kéo dài đã khiến hàng trăm tàu chở dầu rơi vào tình trạng đình trệ. Ả Rập Xê Út đang phải nỗ lực chuyển hướng xuất khẩu qua các đường ống dẫn sang Biển Đỏ để duy trì dòng chảy thương mại.
Bên cạnh đó, các rủi ro an ninh khiến tàu bè gần như không thể ra vào Vịnh Ba Tư một cách an toàn. Tình hình càng trở nên bất ổn khi Iran công bố kế hoạch kế nhiệm lãnh đạo theo đường lối cứng rắn, làm dập tắt kỳ vọng về một thỏa thuận chấm dứt xung đột sớm.
Phản ứng khẩn cấp từ các nền kinh tế lớn
Trước nguy cơ thiếu hụt nguồn cung và áp lực lạm phát, các bộ trưởng tài chính nhóm G7 dự kiến sẽ thảo luận về phương án phối hợp giải phóng dầu từ kho dự trữ khẩn cấp. Tại Mỹ, giá xăng đã tăng 11% chỉ trong một tuần, thúc đẩy các nghị sĩ kêu gọi chính phủ can thiệp bằng cách bán dầu từ Kho Dự trữ Dầu Chiến lược (SPR).
Tại châu Á, các quốc gia đang triển khai nhiều biện pháp ứng phó khác nhau:
- Nhật Bản: Yêu cầu các kho dự trữ quốc gia sẵn sàng xuất kho dầu để đảm bảo an ninh năng lượng.
- Hàn Quốc: Tổng thống Lee Jae Myung lần đầu tiên sau 30 năm áp dụng biện pháp áp trần giá nhiên liệu.
- Trung Quốc: Yêu cầu các nhà máy lọc dầu tạm dừng xuất khẩu và hủy các lô hàng đã cam kết.
- Việt Nam: Thực hiện loại bỏ thuế nhập khẩu đối với nhiên liệu nhằm hỗ trợ thị trường trong nước.
Ngoài dầu mỏ, thị trường khí đốt cũng chịu ảnh hưởng khi Qatar - nhà xuất khẩu khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) lớn thứ hai thế giới - thông báo tạm dừng các hoạt động xuất khẩu do diễn biến phức tạp của cuộc xung đột.