Thị trường

Hoạt động xuất khẩu gạo của Ấn Độ đang có dấu hiệu chững lại khi chi phí vận chuyển và bảo hiểm hàng hải tăng mạnh. Theo các chuyên gia, tình trạng này khiến việc thuê tàu trở nên khó khăn và trực tiếp ảnh hưởng đến việc ký kết các hợp đồng xuất khẩu mới.

Áp lực từ chi phí logistics leo thang

Ấn Độ hiện là quốc gia xuất khẩu gạo lớn nhất thế giới, chiếm hơn 40% tổng lượng gạo xuất khẩu toàn cầu. Khối lượng gạo mà nước này xuất khẩu thường cao hơn tổng xuất khẩu của ba nhà cung cấp lớn tiếp theo là Thái Lan, Việt Nam và Pakistan cộng lại.

Theo ông Nitin Gupta, Phó Chủ tịch cấp cao của Olam Agri India, chi phí vận chuyển gia tăng đang khiến cả người bán lẫn người mua trở nên thận trọng hơn. Điều này dẫn tới số lượng hợp đồng xuất khẩu mới giảm đáng kể. Giá cước vận chuyển đang tăng liên tục do các hãng tàu áp thêm nhiều loại phụ phí, bao gồm phụ phí rủi ro và phụ phí nhiên liệu khẩn cấp, đẩy chi phí nhập khẩu của khách hàng quốc tế lên cao.

Gián đoạn tại các tuyến hàng hải trọng điểm

Chi phí bảo hiểm và vận chuyển đường biển tăng mạnh gần đây do hoạt động tàu thuyền qua eo biển Hormuz bị gián đoạn. Đây là một trong những tuyến hàng hải quan trọng nhất thế giới trong vận chuyển năng lượng và hàng hóa. Bất kỳ sự gián đoạn nào tại đây cũng làm gia tăng chi phí nhiên liệu và logistics toàn cầu.

Đáng chú ý, các lô hàng gạo basmati – dòng gạo chất lượng cao – vận chuyển tới các thị trường Trung Đông như Saudi Arabia, Iraq, Iran, Qatar và UAE hiện bị chậm tiến độ. Sự gián đoạn này khiến thời gian giao hàng và quy trình thanh toán trở nên khó dự đoán hơn đối với các nhà xuất khẩu.

Tâm lý thận trọng của thị trường

Ông Himanshu Agrawal, Giám đốc điều hành công ty xuất khẩu gạo Satyam Balajee, cho biết các doanh nghiệp hiện vẫn đang thực hiện những hợp đồng đã ký trước đó và việc bốc xếp đối với các tàu đã cập cảng vẫn diễn ra bình thường. Tuy nhiên, việc sắp xếp tàu vận chuyển cho các đơn hàng mới đang gặp nhiều trở ngại.

Bên cạnh đó, nhiều quốc gia nhập khẩu hiện vẫn có lượng dự trữ gạo khá lớn, trong khi một phần hàng hóa vẫn đang trên đường vận chuyển. Do đó, người mua chưa vội ký thêm hợp đồng mới và đang có tâm lý chờ đợi thị trường ổn định hơn.

Mặc dù sản lượng gạo của Ấn Độ năm nay đạt mức cao kỷ lục, đảm bảo nguồn cung dồi dào, nhưng các vấn đề về logistics vẫn là rào cản lớn. Theo một số nhà xuất khẩu, dù đồng rupee suy yếu phần nào hỗ trợ hoạt động bán hàng ra nước ngoài, song chi phí vận chuyển tăng vẫn là yếu tố cản trở chính đối với hoạt động thương mại trong thời gian hiện nay.

Kim Ngân