Thị trường
Giá phân bón tăng đến 150%, đe dọa biên lợi nhuận ngành dầu cọ tại Đông Nam Á
Gián đoạn nguồn cung từ Trung Đông đẩy giá phân bón tăng đến 150%, buộc các nhà sản xuất dầu cọ Malaysia và Indonesia phải cắt giảm chi phí để duy trì lợi nhuận.
Giá phân bón tại các thị trường sản xuất nông nghiệp trọng điểm như Malaysia và Indonesia đang ghi nhận mức tăng đột biến trong nửa đầu tháng 3/2026. Sự gia tăng chi phí nguyên liệu thô và tình trạng gián đoạn chuỗi cung ứng toàn cầu đã đẩy các nhà sản xuất vào tình thế khó khăn, buộc nhiều đơn vị phải tạm ngừng tiếp nhận đơn hàng mới.
Nguyên nhân từ căng thẳng địa chính trị
Cuộc khủng hoảng giá phân bón hiện nay bắt nguồn từ sự leo thang xung đột tại khu vực Trung Đông. Việc phong tỏa eo biển Hormuz đã làm đình trệ hoạt động vận chuyển dầu khí, vốn là nguồn nguyên liệu đầu vào thiết yếu để sản xuất phân bón hóa học thông qua quá trình tổng hợp amoniac.
Theo ghi nhận từ các thành viên thị trường, giá của một số thành phần nguyên liệu quan trọng đã tăng từ 100,00% đến 150,00% chỉ trong hai tuần đầu của tháng 3/2026. Diễn biến này khiến các nhà cung cấp phân bón không thể duy trì mức giá cũ và phải tạm dừng hoạt động kinh doanh để chờ thị trường ổn định hơn.
Áp lực tài chính lên các đồn điền dầu cọ
Đối với các đồn điền dầu cọ tại Malaysia và Indonesia, phân bón là yếu tố then chốt khi chiếm tới 60,00% tổng chi phí sản xuất. Việc giá hóa chất nông nghiệp tăng phi mã đang trực tiếp bào mòn biên lợi nhuận của các doanh nghiệp trong ngành.
| Chỉ số thị trường | Giá trị ghi nhận |
|---|---|
| Mức tăng giá nguyên liệu phân bón | 100,00% - 150,00% |
| Tỷ trọng phân bón trong chi phí dầu cọ | Khoảng 60,00% |
| Thời điểm biến động | Nửa đầu tháng 3/2026 |
Để đối phó với áp lực tài chính, nhiều nông dân và chủ đồn điền đã bắt đầu thay đổi chiến lược canh tác. Thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào phân bón khoáng, các doanh nghiệp đang chuyển dịch sang sử dụng một phần phân bón hữu cơ hoặc kết hợp cả hai loại. Đây được xem là giải pháp tối ưu để giảm chi phí đầu vào, cải tạo đất và duy trì năng suất bền vững trong bối cảnh giá cả bất ổn.
Rủi ro đối với thị trường dầu thực vật toàn cầu
Các chuyên gia kinh tế cảnh báo rằng nếu tình trạng xung đột tại Trung Đông tiếp tục kéo dài, áp lực lên ngành nông nghiệp Đông Nam Á sẽ ngày càng trầm trọng. Sự sụt giảm sản lượng hoặc tăng chi phí sản xuất tại Malaysia và Indonesia - hai quốc gia cung ứng dầu cọ lớn nhất thế giới - có thể dẫn đến sự biến động giá dầu thực vật trên quy mô toàn cầu, gây hệ lụy dây chuyền đến ngành thực phẩm và năng lượng sinh học.