Thị trường

Bộ Công Thương vừa công bố bản tổng hợp, tiếp thu và giải trình ý kiến góp ý cho dự thảo Nghị định sửa đổi, bổ sung Nghị định số 56/2025/NĐ-CP liên quan đến quy hoạch và đầu tư dự án điện lực. Trọng tâm của dự thảo lần này là hoàn thiện cơ chế pháp lý, đặc biệt là quy định về sản lượng điện hợp đồng nhằm thúc đẩy tiến độ các dự án điện khí LNG trọng điểm.

Nâng mức sản lượng điện hợp đồng lên 75%

Một trong những thay đổi quan trọng nhất là đề xuất nâng mức sản lượng điện hợp đồng tối thiểu dài hạn (Qc) đối với các dự án điện khí sử dụng LNG nhập khẩu. Theo đó, Bộ Công Thương kiến nghị tăng tỷ lệ này từ 65% lên 75% sản lượng điện phát bình quân nhiều năm của dự án. Đồng thời, thời gian áp dụng cũng được đề xuất kéo dài từ tối đa 10 năm lên 15 năm.

Cơ quan soạn thảo lý giải, điều chỉnh này nhằm đáp ứng phản ánh của nhiều chủ đầu tư về khó khăn trong việc thu xếp tài chính. Do dự án điện khí LNG có tổng mức đầu tư rất lớn và phụ thuộc nhiều vào vốn vay, việc thiếu cơ chế đảm bảo dòng tiền ổn định thông qua sản lượng bao tiêu đã trở thành rào cản lớn trong thời gian qua.

Cân nhắc rủi ro chi phí toàn hệ thống

Trong quá trình lấy ý kiến, nhiều doanh nghiệp và tập đoàn lớn như Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN), Tập đoàn Công nghiệp - Năng lượng Quốc gia Việt Nam (Petrovietnam) đã tham gia phản biện. Một số nhà đầu tư đề xuất nâng tỷ lệ Qc lên mức 85-95% và kéo dài thời hạn đến 25 năm để đảm bảo tính khả thi tài chính tuyệt đối.

Tuy nhiên, Bộ Công Thương cho biết đã tính toán kỹ lưỡng dựa trên nhiều kịch bản phụ tải điện. Kết quả cho thấy nếu tỷ lệ Qc vượt ngưỡng 80%, hệ thống có nguy cơ rơi vào tình trạng "over contract" (dư thừa hợp đồng). Khi đó, bên mua điện vẫn phải thanh toán theo hợp đồng ngay cả khi không huy động thực tế, gây áp lực tăng giá điện bình quân và ảnh hưởng trực tiếp đến người tiêu dùng.

Giữ nguyên quyền tự thỏa thuận của các bên

Bên cạnh việc quy định mức tối thiểu, dự thảo vẫn giữ nguyên nguyên tắc để các bên mua và bán điện tự thỏa thuận mức sản lượng cụ thể trong hợp đồng. Cách tiếp cận này được đánh giá là phù hợp với lộ trình phát triển thị trường điện cạnh tranh, hạn chế sự can thiệp hành chính sâu vào hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp.

Đối với các kiến nghị về cơ chế chuyển ngang giá nhiên liệu, tỷ giá và lạm phát vào giá điện, Bộ Công Thương nhận định các nội dung này không thuộc phạm vi điều chỉnh của Nghị định 56 và sẽ được xem xét trong các văn bản pháp lý liên quan khác. Quá trình hoàn thiện Nghị định đang được đẩy nhanh để tạo hành lang pháp lý vững chắc cho mục tiêu đảm bảo an ninh năng lượng quốc gia.

Kim Ngân