Khoa học - Công nghệ

Việc sạc xe điện tưởng chừng là thói quen đơn giản nhưng lại tiềm ẩn nhiều rủi ro nếu người dùng không nắm vững các quy tắc an toàn. Theo dữ liệu từ Kuaikeji (thuộc Phoenix Network), một đoạn video ghi lại cảnh chiếc xe năng lượng mới bất ngờ bốc khói dữ dội từ gầm xe khi đang kết nối với trụ sạc nhanh DC công cộng đã gây chú ý lớn. Chủ xe may mắn thoát nạn nhờ kịp thời phát hiện bất thường và rời khỏi cabin trước khi sự cố trở nên tồi tệ hơn.

Cơ chế gây hỏa hoạn khi sạc nhanh DC

Các chuyên gia kỹ thuật giải thích rằng trong quá trình sạc nhanh DC, bộ pin của xe điện phải tiếp nhận dòng điện và điện áp cực cao. Quá trình này khiến các tế bào pin (cell pin) sinh ra lượng nhiệt rất lớn. Mặc dù các dòng xe hiện đại đều trang bị Hệ thống quản lý pin (BMS) để kiểm soát nhiệt độ, nhưng rủi ro vẫn tồn tại đối với những mẫu xe đời cũ hoặc pin đã bị hao mòn.

Khi xảy ra hiện tượng mất kiểm soát nhiệt (thermal runaway), không gian kín trong khoang xe sẽ nhanh chóng bị ảnh hưởng, làm giảm cơ hội thoát hiểm cho hành khách. Đặc biệt, nếu mức pin còn lại của xe dưới 20%, nội trở của pin sẽ cao hơn, khiến tải nhiệt khi sạc nhanh tăng gấp đôi, làm tăng nguy cơ quá nhiệt cục bộ hoặc lỗi đường dây dẫn điện.

Khuyến nghị an toàn cho từng kịch bản sạc

Để đảm bảo an toàn tối đa, người dùng cần lưu ý các phương thức sạc khác nhau:

• Đối với sạc nhanh DC: Tuyệt đối không nên ở lại trong xe. Môi trường sạc dưới trời nắng gắt hoặc trong các hầm gửi xe kín sẽ làm tăng rủi ro. Người dùng nên chờ đợi tại khu vực nghỉ ngơi của trạm sạc để dễ dàng quan sát các dấu hiệu bất thường như tiếng động lạ hoặc mùi khét.
• Đối với sạc chậm AC tại nhà: Lượng nhiệt sinh ra thấp hơn nên người dùng có thể ở lại xe trong thời gian ngắn. Tuy nhiên, cần hé cửa sổ để lưu thông không khí và tuyệt đối không bật các thiết bị công suất lớn như điều hòa hay sưởi ghế để tránh gây thêm tải trọng cho pin.

Quy trình xử lý khẩn cấp khi gặp sự cố

Trước khi tiến hành sạc, chủ xe cần kiểm tra kỹ cổng sạc để đảm bảo không bị đọng nước, hư hỏng hoặc có vật lạ. Nên ưu tiên lựa chọn các trụ sạc hợp chuẩn, đã được cấp chứng nhận quốc gia.

Trong trường hợp phát hiện khói hoặc mùi khét, người dùng cần thực hiện ngay các bước sau:

1. Nhấn nút dừng khẩn cấp trên trụ sạc ngay lập tức.
2. Di chuyển ra xa khỏi xe với khoảng cách ít nhất 50 mét.
3. Liên hệ với lực lượng cứu hộ, tuyệt đối không tự ý mở nắp ca-pô để kiểm tra hoặc cố gắng tự dập lửa.

Ngoài ra, các chuyên gia cũng cảnh báo người dùng hạn chế sạc nhanh ngoài trời trong điều kiện thời tiết khắc nghiệt như mưa bão hoặc tại các trạm sạc có dấu hiệu bị ngập nước để phòng tránh các sự cố rò rỉ điện hoặc cháy nổ không đáng có.

Ngọc Hùng