Thị trường

Lãi suất huy động tại thị trường Việt Nam đang ghi nhận xu hướng tăng âm thầm thông qua các chương trình ưu đãi và thỏa thuận ngoài biểu niêm yết. Theo ghi nhận, một số ngân hàng quy mô nhỏ đã áp dụng mức lãi suất lên tới 9,0%/năm ngay từ kỳ hạn 6 tháng. Đối với kỳ hạn 12 tháng, mức lãi suất thậm chí được đẩy lên ngưỡng 9,2-9,3%/năm.

Lãi suất tiết kiệm duy trì ở mức cao

Trong tháng 7/2026, nhiều đơn vị đã công khai biểu lãi suất ưu đãi ở mức cao. Cụ thể, ngân hàng SeABank áp dụng mức lãi suất huy động cao nhất là 8,55%/năm, trong khi ngân hàng số Cake by VPBank đưa ra mức 8,9%/năm tại một số kỳ hạn nhất định. Diễn biến này cho thấy mặt bằng lãi suất khó có thể giảm sâu từ nay đến cuối năm, bất chấp những nỗ lực đồng thuận hạ lãi suất trước đó.

Ông Nguyễn Xuân Thành, Giảng viên cao cấp Trường Chính sách công và Quản lý Fulbright, phân tích rằng việc duy trì mặt bằng lãi suất cao là yếu tố bắt buộc để đảm bảo chênh lệch lãi suất đủ lớn nhằm hỗ trợ tỷ giá. Đây được coi là bài toán trung tâm của chính sách tiền tệ hiện nay. Theo chuyên gia này, cơ quan điều hành đang phải lựa chọn giữa ổn định tỷ giá, hạn chế dòng vốn rút ra và việc nới lỏng tiền tệ để hỗ trợ tăng trưởng.

Áp lực từ sự mất cân đối giữa huy động và cho vay

Số liệu từ Ngân hàng Nhà nước (NHNN) cho thấy một nghịch lý đang tồn tại: tốc độ tăng trưởng huy động vốn luôn thấp hơn tăng trưởng tín dụng. Tính đến ngày 26/6/2026, dư nợ tín dụng toàn hệ thống đạt trên 19,97 triệu tỷ đồng, tăng 7,41% so với cuối năm 2025. Trong khi đó, tăng trưởng huy động vốn tính đến giữa tháng 6 chỉ đạt 4,3%, tạo ra mức chênh lệch hơn 2%.

Sự mất cân đối này đã đẩy hệ số LDR (tỷ lệ dư nợ cho vay trên tổng tiền gửi) toàn hệ thống dao động trong khoảng 111-112%. Điều này đồng nghĩa với việc cứ 111-112 đồng cho vay ra, các ngân hàng phải huy động khoảng 11-12 đồng từ các nguồn khác ngoài tiền gửi của dân cư và tổ chức.

Giải pháp điều hành và triển vọng cuối năm

Ông Phạm Chí Quang, Vụ trưởng Vụ Chính sách tiền tệ, khẳng định đây là áp lực từ cân đối vốn chứ không phải áp lực thanh khoản. Thanh khoản hệ thống vẫn được đảm bảo để đáp ứng nhu cầu rút tiền và chi trả lãi cho người dân. Để hỗ trợ an toàn hệ thống, NHNN đã ban hành Thông tư 25/2026/TT-NHNN, cho phép các ngân hàng thương mại bổ sung 20% tiền gửi có kỳ hạn của Kho bạc Nhà nước vào hệ số LDR.

Về định hướng điều hành trong 6 tháng cuối năm, Phó Thống đốc NHNN Phạm Thanh Hà cho biết cơ quan này sẽ tiếp tục giám sát chặt chẽ để đảm bảo mặt bằng lãi suất hợp lý. Dự báo tăng trưởng tín dụng sẽ còn cao hơn trong nửa cuối năm, đòi hỏi các tổ chức tín dụng phải có chiến lược cân đối nguồn vốn phù hợp để vừa đảm bảo chất lượng tài sản, vừa hỗ trợ nền kinh tế hiệu quả.

Thống kê biến động lãi suất và tín dụng 6 tháng đầu năm 2026

Nhìn chung, áp lực từ lạm phát và mặt bằng lãi suất toàn cầu vẫn là những thách thức ngoại biên đáng kể. Tuy nhiên, với các công cụ điều hành linh hoạt như Thông tư 25, NHNN kỳ vọng sẽ ổn định được thị trường tiền tệ trong bối cảnh nhu cầu vốn vay của nền kinh tế đang phục hồi mạnh mẽ.

Vũ Sơn