Năm 2012 này, Quảng Trị đầy ắp kỷ niệm các sự kiện mang tầm quốc gia: 40 năm giải phóng Quảng Trị, Lễ hội thống nhất non sông, Hội thảo khoa học về chiến dịch giải phóng Quảng Trị và bảo vệ Thành Cổ, kỷ niệm 105 năm ngày sinh Tổng Bí thư Lê Duẩn. Đặc biệt là Lễ tri ân - Hoài niệm tưởng nhớ các anh hùng liệt sỹ và nạn nhân chiến tranh do Quĩ hòa bình và phát triển Việt Nam lần đầu tiên tổ chức trên mảnh đất anh hùng này. Các sự kiện bắt đầu được tổ chức từ 31/3, ngày cách đây 40 năm chính thức mở màn chiến dịch giải phóng Quảng Trị...

Trải lòng bên đôi bờ Hiền Lương

Năm 2012 này, Quảng Trị đầy ắp kỷ niệm các sự kiện mang tầm quốc gia: 40 năm giải phóng Quảng Trị, Lễ hội thống nhất non sông, Hội thảo khoa học về chiến dịch giải phóng Quảng Trị và bảo vệ Thành Cổ, kỷ niệm 105 năm ngày sinh Tổng Bí thư Lê Duẩn. Đặc biệt là Lễ tri ân - Hoài niệm tưởng nhớ các anh hùng liệt sỹ và nạn nhân chiến tranh do Quĩ hòa bình và phát triển Việt Nam lần đầu tiên tổ chức trên mảnh đất anh hùng này. Các sự kiện bắt đầu được tổ chức từ 31/3, ngày cách đây 40 năm chính thức mở màn chiến dịch giải phóng Quảng Trị...

Ký ức về “Mùa hè đỏ lửa”

Mỗi lần có dịp đến Quảng Trị - mảnh đất đau thương mà anh dũng, tôi không thể nào quên được thế hệ cha, anh sẵn sàng xả thân quyết chiến với kẻ thù trong “Mùa Hè đỏ lửa” 1972.

Quảng Trị hôm nay

Một mùa hè cho đến bây giờ, biết bao nhiêu cuốn sách, bài báo, những trang tư liệu lịch sử, nhiều hội thảo khoa học lớn tổ chức mà vẫn chưa thể nói hết được cuộc đụng đầu vô cùng ác liệt trên dải đất vĩ tuyến 17 bốn mươi năm trước.

Đó là cuộc đụng đầu giữa khát vọng tự do, độc lập, hòa bình, thống nhất Tổ quốc của dân tộc Việt Nam với chủ nghĩa đế quốc, tay sai mang dã tâm chia cắt lâu dài đất nước ta mà cả thế giới đều biết.

Dù kẻ thù có nham hiểm, phiêu lưu đến đâu thì chúng cũng không thể thực hiện được ý đồ đen tối đó. Sát cánh cùng với quân dân Quảng Trị trong mùa hè rực lửa đạn bom năm ấy là cả dân tộc Việt Nam triệu người như một, sẵn sàng chiến đấu hy sinh để bảo vệ non sông gấm vóc.

Lịch sử mãi mãi còn ghi đậm dấu mốc ấy. Nhưng có người con nào mang dòng máu Việt lại không nhói lòng khi kẻ thù nhúng tay làm dòng sông Bến Hải trên đất mẹ trở thành đôi bờ giới tuyến gần 20 năm trời.

Trong khoảng thời gian dằng dặc ấy, sông Bến Hải và nhiều dòng sông, tên đất tên làng đã phải chứng kiến biết bao sự kiện, bi hùng có, đau thương cũng nhiều.

Do có vị trí địa lý đặc biệt mà sông Bến Hải đã trở thành một địa danh khác hẳn với những địa danh khác. Suốt nhiều năm liền, hai đầu bắc- nam cầu Hiền Lương qua sông Bến Hải đã diễn ra những cuộc “đấu cờ”, “đấu loa” công suất lớn và rồi đỉnh cao là cuộc đấu mưu đấu trí giữa quân dân miền Bắc XHCN với chính quyền tay sai Sài Gòn diễn ra liên tục, căng thẳng.

Dẫu vậy, điều tất yếu phải đến đã đến. Khát vọng cháy bỏng Bắc- Nam sum họp một nhà đã thuộc về dân tộc Việt Nam anh hùng. Đó là thời khắc của cuộc tổng tấn công và nổi dậy mùa xuân 1975. Đỉnh cao là chiến dịch Hồ Chí Minh lịch sử “đánh cho Mỹ cút, đánh cho Ngụy nhào” giải phóng hoàn toàn miền Nam, thống nhất Tổ quốc vào trưa 30/4/1975.

Cầu Hiền Lương những năm tháng đất nước chia 2 miền

Đầu hè năm nay, tôi lại có dịp đặt chân lên cầu Hiền Lương và nhiều địa danh lịch sử trên mảnh đất Quảng Trị kiên cường anh dũng. Cầu Hiền Lương bây giờ không còn cảnh “bên nhớ bên thương” như những năm tháng đất nước bị chia cắt.

Đứng trên cầu lộng gió, nhìn làn nước trong xanh nối nhau xuôi về Cửa Việt, đổ ra biển đông, tôi lại nhớ đến những câu thơ chan chứa tình người, mang nặng tình đồng đội của Lê Bá Dương “Đò xuôi Thạch Hãn xin chèo nhẹ/ Đáy sông còn đó bạn tôi nằm”…

Trên địa bàn Quảng Trị có gần 6 vạn liệt sỹ yên nghỉ ở 72 nghĩa trang, trong đó có hai nghĩa trang Quốc gia là Nghĩa trang liệt sỹ Trường Sơn và Nghĩa trang liệt sỹ Đường 9. Lời thơ của Lê Bá Dương chính là nỗi lòng của ông gửi đến bất kỳ ai khi đặt chân đến Quảng Trị hãy thật nhẹ nhàng bởi trên mảnh đất này còn có nhiều liệt sỹ chưa tìm thấy hài cốt do sự khốc liệt của chiến tranh để lại.

Tri ân với Quảng Trị

Suốt ba ngày ở Quảng Trị, tôi cùng các đồng nghiệp rong ruổi đến khá nhiều những tên đất tên làng đã đi vào lịch sử chống giặc ngoại xâm. Từ Cồn Tiên, Dốc Miếu đến Làng Vây, Khe Sanh, Tà Cơn.

Từ Cột cờ Giới Tuyến, Thành Cổ rồi xuôi về Cửa Việt, Cửa Tùng, địa đạo Vịnh Mốc… Tất cả vẫn vẹn nguyên trong ký ức lòng người. Hôm đến địa đạo Vịnh Mốc, chui vào đường hầm có nơi sâu đến 12m men ra sát bờ biển, một đồng nghiệp làm việc ở Báo Phouthen Paxason ( tiếng nói của Quốc hội Lào) cùng đi và níu chặt tay tôi. Ra khỏi cửa số 5 của “trận đồ bát quái Vịnh Mốc”, anh bạn đã thốt lên “Nhân dân Quảng Trị thật anh hùng.

Địa đạo Vĩnh Mốc

Nếu không đến đây thì không thể hiểu tường tận vì sao Việt Nam đã làm nên kỳ tích trong chống giặc ngoại xâm thời hiện đại”.

Từ những ngày chớm hè đến cuối tháng Tư lịch sử này, du khách gần xa về với Quảng Trị ngày một nhiều.

Trong dòng người tứ xứ, đến địa danh lịch sử nào ở Vĩnh Linh, Gio Linh hay các nơi khác, chúng tôi cũng gặp khá nhiều du khách nước ngoài, trong đó có cả những cựu binh Mỹ đã từng tham chiến để rồi chuốc lấy thất bại trên chiến trường Quảng Trị năm xưa.

Nhiều người trong số họ trở lại nơi đây vừa để có dịp suy ngẫm nơi mình đã may mắn thoát chết, vừa mong làm một việc gì đó góp phần nhỏ bé hàn gắn vết thương chiến tranh trên mảnh đất này.

Đặc biệt, theo thống kê của các Ban quản lý các khu di tích lịch sử trên địa bàn thì chưa năm nào có nhiều cựu chiến binh khắp mọi miền đất nước về thăm Quảng Trị như năm nay.

Họ là bộ đội Cụ Hồ đã từng vào sinh ra tử bây giờ có người mới có dịp trở lại mảnh đất thấm đẫm biết bao mồ hôi, xương máu của đồng bào, đồng chí, đồng đội và của chính mình.

Cảnh quan, cuộc sống đã đổi thay nhiều nhưng chiến trường xưa thì vẫn còn đó. Mỗi CCB hôm nay dù ở nơi đâu, làm gì, hoàn cảnh ra sao thì khi trở lại mảnh đất Quảng Trị, trong họ vẫn đầy ắp kỷ niệm không bao giờ phai mờ.

Tôi gặp CCB Trần Kim Chung, quê Nam Định, hiện sống ở Hà Nội. Như những CCB khác, ông bùi ngùi khi đặt chân trở lại mảnh đất mà mình và đồng đội đã được bà con cô bác che chở để đánh bại kẻ thù.

Điều đặc biệt mà CCB Trần Kim Chung thổ lộ trong chuyến đi này là ông đã tìm thấy một số ngôi mộ của đồng đội (đều quê Xuân Thủy, Nam Định) hy sinh trong các trận đánh trên chiến trường Quảng Trị, mà lâu nay gia đình, người thân chưa biết...

Thành Cổ hôm nay

Quảng Trị là thế. Trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước, 15 triệu tấn bom, đạn của kẻ thù đã trút xuống vùng đất này. Đặc biệt, đối với mảnh đất giới tuyến Vĩnh Linh, tính trung bình mỗi người dân phải oằn mình hứng chịu 7 tấn bom, đạn.

Hậu quả là cả tỉnh có hơn 15.500 người đã bị nhiễm chất độc màu da cam, trong đó có 13.000 người còn sống. Đây cũng là một trong những địa phương có đối tượng chính sách nhiều nhất cả nước, chiếm gần 1/10 dân số toàn tỉnh. Tất cả các đối tượng đã và đang cần sự cưu mang, đùm bọc của cộng đồng để họ vơi đi phần nào hậu quả chiến tranh tàn khốc để lại...

Hôm từ Cửa Việt lên Thành phố Đông Hà, nhìn bạt ngàn cao su đang mùa trút lá, những vườn hồ tiêu xanh ngát, những ngôi nhà kiểu dáng đẹp mọc lên hai bên con đường nhựa uốn lượn, trong đoàn chúng tôi ai cũng vui vì chiến tranh đã lùi xa.

Bốn thập kỷ đã trôi qua kể từ mùa hè đỏ lửa 1972, đất và người Quảng Trị đang hồi sinh theo năm tháng. Không gian thanh bình, yên ả, còn cuộc sống của người dân thì sôi động, bừng sáng hòa vào bức tranh tươi mới của đất nước sau 37 năm thống nhất Tổ quốc, toàn vẹn lãnh thổ.

Xuân Báu


Xuân Báu

 {name} - {time}

 Trả lời

{body}
 {name}- {time}
{body}

0 bình luận

Ý kiến của bạn sẽ được biên tập trước khi đăng. Vui lòng gõ tiếng Việt có dấu

Các tin đã đưa

Tin liên quan

Xem nhiều

Địa phương

Xem thêm Thành phố Hà Tĩnh

Thời tiết

Hãy chia sẻ với bạn bè!
Tắt [X]