Báo động làn sóng rác AI: Gần 60% video TikTok và 20% YouTube được tạo bởi máy móc
Nghiên cứu từ Kapwing chỉ ra thực trạng đáng lo ngại khi trí tuệ nhân tạo đang tạo ra lượng lớn nội dung chất lượng thấp trên các nền tảng video. Trong đó, mảng nội dung dành cho trẻ em bị ảnh hưởng nặng nề nhất với tỷ lệ video AI chiếm tới 97%.
Không gian mạng đang phải đối mặt với một cuộc "xâm lăng" thầm lặng nhưng vô cùng mạnh mẽ từ công nghệ. Một khảo sát mới đây đã gióng lên hồi chuông cảnh báo khi chỉ ra rằng, phần lớn nội dung trên các nền tảng chia sẻ video lớn hiện nay thực chất là những sản phẩm chất lượng thấp, được nhào nặn hoàn toàn bởi trí tuệ nhân tạo (AI).
Thực trạng rác AI qua những con số thống kê
Theo nghiên cứu từ nền tảng chỉnh sửa video trực tuyến Kapwing, mức độ phủ sóng của "rác AI" (AI slop) đã đạt đến ngưỡng báo động. Các nhà nghiên cứu đã phân tích hơn 10.000 video TikTok thuộc các danh mục thịnh hành và phát hiện tỷ lệ áp đảo của nội dung do máy móc tạo ra.
| Nền tảng/Danh mục | Tỷ lệ nội dung do AI tạo ra |
|---|---|
| TikTok (Chung) | 59% |
| YouTube (Chung) | 21% |
| Hashtag #CartoonKids | 97% |
| Hashtag #babysong | 83% |
| Hashtag #forkids | 79% |
Đáng chú ý, đại diện Kapwing lưu ý rằng con số thực tế có thể còn cao hơn nhiều. Thuật toán nghiên cứu hiện mới chỉ nhận diện được những video sử dụng kịch bản thô sơ và giọng đọc nhân tạo lộ liễu. Những nội dung AI tinh vi hơn vẫn có thể đang "lọt lưới" và tiếp cận người dùng hàng ngày.
Nội dung trẻ em trở thành vùng trũng của nội dung máy móc
Bức tranh toàn cảnh trở nên đáng ngại hơn khi nhìn vào phân khúc dành cho trẻ nhỏ. Trong số 100 video ngẫu nhiên gắn thẻ #CartoonKids, các chuyên gia chỉ tìm thấy đúng 3 video có bàn tay dàn dựng của con người. Xu hướng này lặp lại ở các từ khóa phổ biến khác như nhạc thiếu nhi hay hoạt hình.
Việc máy móc hóa nội dung trẻ em đặt ra nhiều thách thức về giáo dục và an toàn thông tin, khi các video này thường được sản xuất hàng loạt với mục tiêu duy nhất là tối ưu hóa lượt xem thay vì giá trị nội dung.
Tại sao nội dung AI bùng nổ mạnh mẽ?
Bà Ana Maria Constantin, đại diện nhóm khảo sát, nhận định nguyên nhân cốt lõi nằm ở cơ chế vận hành của các thuật toán mạng xã hội. Hiện nay, các nền tảng thường ưu tiên số lượng hơn là chất lượng. Điều này vô tình tạo ra lỗ hổng để người dùng trục lợi bằng cách xuất bản video hàng loạt nhằm kiếm tiền từ lượt truy cập.
Bên cạnh đó, sự phổ biến của các công cụ tạo video AI giúp việc sản xuất trở nên cực kỳ rẻ và nhanh chóng. Một tài khoản có thể đăng tải hàng chục video mỗi ngày mà không cần đội ngũ biên tập chuyên nghiệp.
Cách người dùng thanh lọc bảng tin cá nhân
Dù thực trạng khá ảm đạm, người dùng vẫn có khả năng tự bảo vệ không gian giải trí của mình. Các chuyên gia từ 9to5Mac cho biết hệ thống gợi ý của TikTok và YouTube có thể được "huấn luyện" ngược lại thông qua hành vi của người xem.
- Chủ động lướt qua: Nếu nhận thấy video có dấu hiệu là rác AI (giọng đọc vô hồn, hình ảnh kỳ dị), hãy lướt qua thật nhanh.
- Sử dụng tính năng ẩn: Nhấn vào nút ẩn hoặc báo cáo nội dung chất lượng thấp để thuật toán ghi nhận sở thích.
- Tương tác với nội dung thật: Ưu tiên thả tim và bình luận vào các video do con người sáng tạo để củng cố bộ lọc của hệ thống.
Nhìn chung, nếu các nền tảng không sớm có biện pháp can thiệp kỹ thuật mạnh mẽ để gắn nhãn hoặc hạn chế nội dung máy móc, làn sóng ô nhiễm nội dung sẽ còn trở nên tinh vi và khó kiểm soát hơn trong tương lai gần.
