Giá phân bón hôm nay 19/5/2026: Khủng hoảng nguồn cung phân bón toàn cầu

Giá phân bón hôm nay 19/5/2026 chịu áp lực lớn từ khủng hoảng nguồn cung phân bón toàn cầu, khi khoảng 500.000 tấn phân bón nitơ không được sản xuất do gián đoạn qua eo biển Hormuz. Trong nước, DAP Nga đắt nhất 1.245.000 đồng/bao, Ure Cà Mau 675.000 đồng/bao, Lân Lâm Thao rẻ nhất 305.000 đồng/bao.

Khủng hoảng nguồn cung phân bón toàn cầu sau đóng cửa eo biển Hormuz

Theo Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA), thế giới hiện đang đối mặt với sự gián đoạn nguồn cung dầu tồi tệ nhất trong lịch sử. Tình trạng thiếu hụt năng lượng kéo dài suốt hai tháng rưỡi qua đã tạo ra hiệu ứng dây chuyền sang nhiều lĩnh vực khác, đặc biệt là ngành phân bón, khiến nông dân trên toàn cầu thiếu các đầu vào cần thiết cho cây trồng.

Sau cuộc tấn công, Iran đã đóng cửa eo biển Hormuz - tuyến hàng hải chiến lược nối vịnh Ba Tư với vịnh Oman và Biển Ả Rập. Khi hoạt động bình thường, eo biển này vận chuyển khoảng 20% lượng dầu của thế giới, nhưng trong hai tháng qua chỉ có một phần nhỏ lưu lượng hàng hóa đi qua khu vực này. Hậu quả là tình trạng thiếu nhiên liệu trên diện rộng và các chính phủ phải áp dụng biện pháp phân phối hạn chế dầu và khí đốt.

Một trong những lĩnh vực chịu tác động nặng nề nhất là ngành phân bón, khi việc vận chuyển cả nhiên liệu phục vụ sản xuất nguyên liệu đầu vào lẫn chính phân bón đều bị hạn chế nghiêm trọng. Cuộc khủng hoảng này xảy ra đúng vào thời điểm tồi tệ nhất đối với phần lớn Bắc bán cầu, nơi đang bước vào mùa gieo trồng cao điểm.

"Trong kịch bản xấu nhất, việc này sẽ dẫn tới năng suất thấp hơn và mất mùa trong vụ tới. Trong kịch bản tốt nhất, chi phí đầu vào tăng cao sẽ được phản ánh vào giá thực phẩm năm sau", ông Carl Skau thuộc World Food Programme (WFP) nhận định.

500.000 tấn phân bón nitơ không được sản xuất do khủng hoảng

Hai dưỡng chất phân bón quan trọng là nitơ và phosphate đang chịu nguy cơ trực tiếp từ việc phong tỏa eo biển Hormuz. Nguồn cung nitơ, bao gồm urê - loại phân bón được giao dịch nhiều nhất thế giới, dùng để thúc đẩy tăng trưởng và nâng cao năng suất cây trồng - đang chịu tác động lớn nhất do chậm trễ vận chuyển và giá khí LSG tăng mạnh.

Đầu tháng 5, ông Svein Tore Holsether, Giám đốc điều hành Yara - một trong những nhà sản xuất phân bón lớn nhất thế giới - cảnh báo rằng các gián đoạn thương mại do chiến sự tại Iran có thể khiến thế giới mất tới 10 tỷ suất ăn mỗi tuần. Các quốc gia nghèo sẽ chịu ảnh hưởng nặng nề nhất.

"Hiện tại, khoảng nửa triệu tấn phân bón nitơ trên toàn cầu không được sản xuất vì tình hình hiện nay", ông Holsether nói. Ông cảnh báo năng suất cây trồng sụt giảm do thiếu phân bón có thể kích hoạt một cuộc chiến tranh giành lương thực. Ông cũng kêu gọi các nước châu Âu cân nhắc cẩn trọng tác động của một cuộc chiến giá cả đối với những nhóm dân cư "dễ tổn thương nhất" tại các quốc gia khác.

Ông Holsether cảnh báo việc thiếu sử dụng phân bón nitơ có thể khiến năng suất của một số loại cây trồng giảm tới 50% ngay trong vụ đầu tiên. "Thị trường phân bón mang tính toàn cầu rất cao, vì vậy các sản phẩm này được vận chuyển khắp thế giới, nhưng các điểm đến chính sẽ là châu Á, Đông Nam Á, châu Phi và Mỹ Latinh - những nơi sẽ chịu tác động trực tiếp và nhanh nhất", ông cho biết.

Nhiều quốc gia phụ thuộc lớn vào khu vực vùng Vịnh để nhập khẩu phân bón. Một số nước còn dự trữ, nhưng nhiều quốc gia khác đã bắt đầu đối mặt với tình trạng thiếu hụt. Tại Ấn Độ, chính phủ hiện đang ưu tiên thị trường trong nước và sử dụng nguồn urê cho sản xuất phân bón nội địa, khiến nguồn cung urê xuất khẩu càng eo hẹp.

Châu Phi cận Sahara và Mỹ Latinh đối mặt rủi ro lớn

Khoảng 80% lượng phân bón sử dụng tại châu Phi cận Sahara là hàng nhập khẩu, thường có giá cao hơn so với châu Âu do chi phí vận chuyển lớn. Đối với nhiều quốc gia châu Phi, an ninh phân bón gắn chặt với an ninh lương thực - yếu tố then chốt đối với ổn định kinh tế và xã hội. Tình trạng thiếu hụt phân bón sẽ tác động mạnh nhất tới các nông hộ nhỏ, lực lượng sản xuất khoảng 70% lương thực của khu vực này.

Tại Mỹ Latinh, cả Brazil và Argentina đều đang vật lộn với chi phí phân bón gia tăng. Theo ước tính của Bộ Nông nghiệp Mỹ, hai quốc gia này hiện đóng góp khoảng 10% sản lượng xuất khẩu lúa mì toàn cầu, 39% ngô và 66% đậu tương. Bất kỳ sự đứt gãy nào trong nguồn cung phân bón cho Brazil và Argentina đều có thể tạo cú sốc cho thị trường lương thực toàn cầu.

Cả Brazil và Argentina đều phụ thuộc lớn vào phân bón nhập khẩu, phần lớn đến từ khu vực vùng Vịnh Ba Tư. Mặc dù phần lớn hoạt động gieo trồng tại khu vực này diễn ra vào nửa cuối năm, do thời gian vận chuyển kéo dài, các đơn hàng phân bón cho những tháng tới đang được thực hiện ngay từ bây giờ.

Brazil và Argentina phải gấp rút tìm kiếm các chuỗi cung ứng thay thế nhằm đảm bảo cây trồng không bị ảnh hưởng bởi tình trạng thiếu phân bón. Nhiều quốc gia khác cũng đang tích trữ nhiên liệu cho nhu cầu trong nước. Nếu thương mại nhiên liệu và phân bón tiếp tục gián đoạn lâu dài, thế giới nhiều khả năng sẽ chứng kiến giá lương thực tăng cao và các mối đe dọa nghiêm trọng đối với an ninh lương thực tại nhiều khu vực trong năm tới.

Giá phân bón hôm nay 19/5 tại Việt Nam vẫn ổn định

Tại thị trường Việt Nam, giá phân bón hôm nay 19/5 vẫn duy trì mặt bằng ổn định ở các nhóm sản phẩm chính. Giá phân bón DAP Hàn Quốc niêm yết ở mức 1.095.000 đồng/bao, dao động 1.070.000 - 1.120.000 đồng/bao. DAP Nga giữ ngôi đầu thị trường với 1.245.000 đồng/bao, dao động 1.220.000 - 1.270.000 đồng/bao. DAP Nga đang cao hơn DAP Hàn Quốc 150.000 đồng/bao.

Giá phân bón nhóm Kali phân hóa: Kali bột Cà Mau ở mức 560.000 đồng/bao (dao động 520.000 - 600.000), Kali bột Phú Mỹ ở 545.000 đồng/bao (dao động 510.000 - 580.000). Khoảng cách hai loại Kali bột là 15.000 đồng/bao.

Phân lân là nhóm rẻ nhất trong bảng giá phân bón ngày 19/5. Lân Lâm Thao 305.000 đồng/bao (dao động 300.000 - 310.000), Lân Văn Điển 315.000 đồng/bao (dao động 310.000 - 320.000). Hai loại phân lân chênh nhau 10.000 đồng/bao.

Nhóm NPK phân hóa rõ rệt: NPK 16-16-8 Phú Mỹ 715.000 đồng/bao, NPK 16-16-8 Cà Mau 725.000 đồng/bao, NPK 18-8-18 Cà Mau 735.000 đồng/bao, NPK 16-16-8 Đầu Trâu 800.000 đồng/bao, NPK 20-20-15 Bình Điền 960.000 đồng/bao - đứng đầu nhóm. Giá phân bón Ure Cà Mau hôm nay ở mức 675.000 đồng/bao, dao động 660.000 - 690.000 đồng/bao.

Bảng giá phân bón hôm nay 19/5/2026