Gianni Infantino và 10 năm tại FIFA: Từ người cứu rỗi đến vị quân vương bóng đá
Sau một thập kỷ cầm quyền, Gianni Infantino đã biến FIFA từ đống đổ nát thành đế chế tài chính tỷ đô, nhưng đồng thời vấp phải những tranh cãi về sự tha hóa quyền lực.
Tháng 2 năm 2016, tại một quán bar ở Cardiff, xứ Wales, Gianni Infantino đã ăn mừng việc đắc cử Chủ tịch FIFA bằng cách mua bia mời các nhà báo. Trong bối cảnh triều đại của Sepp Blatter vừa sụp đổ sau bê bối hối lộ và tham nhũng tồi tệ nhất lịch sử, Infantino xuất hiện như một làn gió mới: gần gũi, cởi mở và mang sứ mệnh phục hồi danh dự cho môn thể thao vua.
Sự lột xác của một vị thế
Mười năm sau, vào năm 2026, vị luật sư mang hai quốc tịch Thụy Sĩ - Ý đã không còn là người đàn ông của công chúng năm xưa. Ông hiện là nhân vật quyền lực nhất thế giới bóng đá với mức lương 6 triệu USD mỗi năm. Danh bạ của ông giờ đây lấp đầy bởi số điện thoại của các nhà lãnh đạo thế giới như Tổng thống Mỹ Donald Trump, Thái tử Saudi Arabia Mohamed bin Salman và Tổng thống Nga Vladimir Putin.
Sự thay đổi không chỉ nằm ở quyền lực mà còn ở lối sống. Thay vì quán bar bình dân, Infantino giờ đây di chuyển bằng chuyên cơ do nhà nước Qatar cung cấp và lưu trú tại Lâu đài Hensol tráng lệ từ thế kỷ 17 mỗi khi có dịp trở lại Cardiff. Ở tuổi 56, Infantino đang ngự trị trên một ngai vàng bóng đá với phong thái của một "hoàng đế".
Vực dậy đế chế tài chính từ đáy vực thẳm
Không thể phủ nhận Infantino đã thực hiện xuất sắc vai trò một CEO tập đoàn đa quốc gia. Khi ông tiếp quản, FIFA đang trong tình trạng hỗn loạn sau cuộc điều tra của FBI về đường dây hối lộ hơn 150 triệu USD. Infantino đã giữ đúng lời hứa làm sạch bộ máy kế toán, nơi mọi dòng tiền hiện nay đều phải được giải trình minh bạch.
Về mặt con số, di sản của ông là một biểu đồ tăng trưởng đáng kinh ngạc. Quỹ phân bổ cho 211 liên đoàn thành viên đã tăng gấp 8 lần, đạt mức 5,1 tỷ USD đầu tư cho phát triển bóng đá toàn cầu. Doanh thu của FIFA đã nhảy vọt từ 502 triệu USD năm 2016 lên 2,66 tỷ USD năm 2025. Dự kiến, con số này sẽ bùng nổ lên 9 tỷ USD trong năm 2026 nhờ kỳ World Cup mở rộng lên 48 đội.
Quyền lực tuyệt đối và sự biến mất của phản biện
Tuy nhiên, sự thành công về tài chính đi kèm với những lo ngại về sự tha hóa quyền lực. Cựu Chủ tịch UEFA Michel Platini từng nhận xét rằng Infantino là người thích giao du với giới siêu giàu và quyền lực. Điều này minh chứng qua việc FIFA thuê văn phòng tại Trump Tower ở New York và trao "Giải thưởng Hòa bình FIFA" cho Donald Trump vào cuối năm 2025.
Đáng chú ý, sự phản biện trong nội bộ FIFA gần như bị triệt tiêu, tạo nên một môi trường mà giới chuyên môn gọi là "luật im lặng". Hầu hết 211 liên đoàn thành viên đều chọn cách im lặng để đảm bảo nguồn tiền tài trợ ổn định. Đây là tiền đề để Infantino thông qua các quyết định quan trọng một cách chớp nhoáng, điển hình là việc trao quyền đăng cai World Cup 2034 cho Saudi Arabia.
World Cup 2026: Di sản hay rào cản?
Kỳ World Cup 2026 tại Mỹ, Mexico và Canada được kỳ vọng là di sản vĩ đại nhất của Infantino, nhưng nó cũng bộc lộ rõ sự thương mại hóa cực đoan. Việc áp dụng "giá vé động" (dynamic pricing) đã đẩy giá vé trận mở màn của tuyển Mỹ lên mức thấp nhất là 1.200 USD, khiến ngay cả những người giàu có cũng phải e dè.
Trước những chỉ trích về việc bỏ rơi người hâm mộ bình dân, Infantino khẳng định bóng đá là ngành giải trí phát triển nhất thế giới và phải tuân theo mức giá thị trường. Có thể thấy, từ một người cam kết mang bóng đá đến cho mọi người, Infantino đã đưa môn thể thao này vào một "bong bóng" xa hoa, nơi giá trị tài chính đôi khi lấn át cả những giá trị truyền thống cốt lõi.
