Phim ngắn AI chiếm hơn 95% sản phẩm mới tại Trung Quốc, diễn viên Xu Peng phải về quê bán rau
Xu Peng, diễn viên 30 tuổi từng kín lịch quay 15-16 tiếng mỗi ngày, rời Hoành Điếm về quê khi AI tạo khoảng 122.000 trong 128.000 phim ngắn Trung Quốc quý I.
Trí tuệ nhân tạo (AI) đang thay thế diễn viên thật trong mảng phim ngắn tại Trung Quốc. Theo số liệu Đài CNA dẫn lại, khoảng 122.000 trong tổng số 128.000 phim ngắn phát hành trong quý I là sản phẩm do AI tạo ra, tức hơn 95% tác phẩm mới. Xu Peng, nam diễn viên 30 tuổi, là một trong những người chịu tác động trực tiếp.
Từ lịch quay 15-16 tiếng mỗi ngày đến chiếc xe điện chở rau
Xu Peng tốt nghiệp Học viện Hý kịch Trung ương Trung Quốc, chuyên đảm nhận các vai “tổng tài” lạnh lùng trong phim ngắn năm 2025. Thời kỳ đỉnh cao, anh kín lịch quay 15-16 tiếng mỗi ngày.
Khi các công cụ AI phát triển nhanh, số vai diễn của anh giảm dần. Sau dự án cuối cùng hoàn thành vào đầu năm, anh rời phim trường Hoành Điếm (tỉnh Chiết Giang) để về quê ở vùng nông thôn Sơn Đông. Tại đây, anh lái xe điện và phụ gia đình bán rau ngoài chợ.
AI len vào từng công đoạn của một đoàn phim
AI hiện tham gia hầu hết các khâu sản xuất, từ tạo kịch bản, dựng hình nhân vật đến hậu kỳ biên tập. Nhờ vậy, thời gian đóng máy rút xuống chỉ còn vài ngày, với chi phí thấp hơn đáng kể so với đoàn phim người thật.
Các đơn vị sản xuất còn có thể điều chỉnh biểu cảm, cử chỉ của diễn viên AI bằng câu lệnh. Cách làm này hạn chế việc quay lại nhiều lần và loại bỏ rủi ro diễn viên vướng bê bối đời tư.
Không dừng ở phim hư cấu, diễn viên kỹ thuật số đang lấn sang quảng cáo và đại diện thương hiệu. Nhân vật AI Fang Taozi (Phương Đào Tử) có hơn 510.000 người theo dõi trên Douyin sau khi xuất hiện trong phim ngắn The Laid-off Girl. Trên nền tảng tiếp thị Xingtu, mỗi video quảng cáo có nhân vật này được niêm yết từ 168.000 đến 258.000 NDT, cao hơn thù lao của nhiều nhà sáng tạo nội dung bậc trung là người thật.
Những con số cho thấy quy mô của làn sóng tự động hóa
| Chỉ số | Số liệu theo nguồn |
|---|---|
| Phim ngắn do AI tạo ra trong quý I | Khoảng 122.000 trong tổng số 128.000 phim (hơn 95%) |
| Việc làm bị ảnh hưởng trong chuỗi cung ứng phim ngắn | Gần hai triệu |
| Thù lao diễn viên hàng đầu trước đây | 20.000 NDT/ngày (hơn 77 triệu đồng) |
| Mức thù lao hiện tại khó tìm được | 1.200 NDT/ngày (hơn 4 triệu đồng) |
| Quy mô thị trường phim ngắn AI năm 2026 (ước tính của Viện Nghiên cứu DataEye) | Có thể vượt 40 tỷ NDT, tăng khoảng 138% so với năm 2025 |
Diễn viên trẻ chịu áp lực lớn nhất
Sự dịch chuyển ngân sách sang AI thu hẹp đáng kể cơ hội của diễn viên trẻ. Li Xiaolong, sinh viên Học viện Hý kịch Thượng Hải kiêm diễn viên phim ngắn, cho biết nhiều đồng nghiệp ở Hoành Điếm đã bỏ nghề hoặc chuyển sang làm nhân viên hóa trang tại các điểm du lịch.
Ngay cả vai quần chúng hoặc vai phụ quay theo ngày, với thù lao hơn 1.000 NDT, cũng trở nên khan hiếm. Người chưa có lượng người theo dõi lớn gặp nhiều khó khăn hơn cả.
Giới hạn của diễn viên kỹ thuật số
Tuy nhiên, giới chuyên môn cho rằng công nghệ tạo hình kỹ thuật số vẫn thiếu chiều sâu. Theo Li Xiaolong, diễn xuất là quá trình “diễn viên diễn tả đời sống con người cho khán giả”. Quá trình này đòi hỏi nghiên cứu bối cảnh và bộc lộ tiến trình cảm xúc. Trong khi đó, các mô hình tạo sinh thường chỉ đưa ra kết quả trực diện, tức thì, thiếu sự tự nhiên và tinh tế.
Vì vậy, các loại hình sân khấu như kịch nói hay nhạc kịch được đánh giá ít chịu tác động hơn nhờ tính tương tác trực tiếp với khán giả.
Bên cạnh yếu tố cảm xúc, việc thương mại hóa diễn viên AI còn đối mặt với rào cản pháp lý và niềm tin của người tiêu dùng. Các vấn đề được nhắc đến gồm quy định dán nhãn nội dung ảo, quyền bảo vệ hình ảnh và nguy cơ quảng cáo sai sự thật.
Có thể thấy, AI giúp phim ngắn sản xuất nhanh và rẻ hơn, nhưng cái giá là hàng nghìn diễn viên mất cơ hội việc làm. Câu chuyện của Xu Peng cho thấy tác động của công nghệ này đã vượt ra ngoài phim trường.
