Rủi ro thiếu nhiên liệu hàng không tại châu Âu: Nhập khẩu từ Mỹ và Nigeria đạt mức kỷ lục

Khu vực châu Âu hiện đang đối mặt với rủi ro thiếu hụt nhiên liệu hàng không nghiêm trọng do các gián đoạn cung ứng từ khu vực Vùng Vịnh. Theo dữ liệu từ Kpler và LSEG, nhập khẩu nhiên liệu hàng không của châu Âu từ Mỹ và Nigeria đã tăng vọt lên mức kỷ lục trong tháng 4/2026 để thay thế các nguồn cung truyền thống bị đình trệ.

Sự dịch chuyển nguồn cung sang khu vực Đại Tây Dương

Trước đây, châu Âu phụ thuộc vào khu vực Vùng Vịnh cho gần 75% lượng nhiên liệu hàng không nhập khẩu, tương đương khoảng 375.000 thùng/ngày. Tuy nhiên, các xung đột địa chính trị liên quan đến Iran đã khiến hoạt động vận chuyển tàu dầu qua eo biển Hormuz gần như tê liệt, buộc các hãng hàng không châu Âu phải kêu gọi Liên minh châu Âu (EU) triển khai các biện pháp khẩn cấp.

Dữ liệu từ LSEG và Kpler cho thấy nguồn cung từ Mỹ dự kiến đạt từ 149.000 đến 200.000 thùng/ngày trong tháng 4/2026. Đây là mức cao kỷ lục kể từ khi các dữ liệu này bắt đầu được ghi nhận vào năm 2015 và 2017. Song song đó, nhập khẩu từ Nigeria cũng thiết lập cột mốc mới với khoảng 66.000 thùng/ngày tính từ đầu tháng 4 đến nay.

Vai trò mới của Nigeria và năng lực xuất khẩu của Mỹ

Sự gia tăng đột biến từ Nigeria cho thấy quốc gia này đang trở thành nguồn cung linh hoạt quan trọng sau khi nhà máy lọc dầu Dangote – cơ sở lọc dầu lớn nhất châu Phi – đi vào hoạt động từ năm 2024. Tại thị trường Mỹ, quốc gia này cũng đang xuất khẩu nhiên liệu hàng không ở mức kỷ lục. Trong tuần kết thúc ngày 3/4, Mỹ đã xuất khẩu khoảng 442.000 thùng nhiên liệu bay, cao gấp đôi mức trung bình 219.000 thùng của năm ngoái.

Thách thức về dự trữ và áp lực giá

Mặc dù nỗ lực tìm kiếm nguồn cung mới, tình hình dự trữ tại châu Âu vẫn ở mức báo động. Dự trữ nhiên liệu hàng không tại trung tâm lưu trữ Amsterdam-Rotterdam-Antwerp (ARA) đã giảm xuống mức thấp nhất kể từ tháng 3/2023. Tại Anh, quốc gia tiêu thụ lớn nhất khu vực, khoảng 65% nhu cầu hiện phải dựa vào nhập khẩu.

Theo báo cáo từ Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA), nếu châu Âu không thể đảm bảo thay thế được ít nhất 50% lượng nhiên liệu bị mất từ Vùng Vịnh, lượng tồn kho có thể giảm xuống ngưỡng nguy hiểm. Dự kiến vào tháng 6/2026, dự trữ chỉ còn đủ dùng trong 23 ngày – mức được xem là bắt đầu xuất hiện tình trạng thiếu hụt thực tế trên diện rộng.

Trong khi đó, áp lực chi phí đang lan rộng toàn cầu. Tại Nigeria, các hãng hàng không nội địa đã cảnh báo tạm dừng hoạt động từ ngày 20/4 nếu giá nhiên liệu không được điều chỉnh giảm, sau khi mức giá này đã tăng khoảng 270% chỉ trong vòng hai tháng qua.