Sam Altman thay đổi dự báo về thảm họa việc làm do AI: Thị trường lao động đang chuyển dịch ngầm

Sam Altman, CEO của OpenAI, vừa đưa ra nhận định bất ngờ khi thừa nhận bản thân có thể đã sai về kịch bản trí tuệ nhân tạo (AI) "xóa sổ" việc làm quy mô lớn. Phát biểu tại một hội nghị ở Sydney tuần này, ông cho biết tác động thực tế của công nghệ này đối với thị trường lao động đang diễn ra chậm hơn và theo cách thức khác biệt hoàn toàn so với những dự báo bi quan trước đây.

Sự thay đổi quan điểm của người đứng đầu OpenAI

Trước đó, Altman từng dự đoán AI sẽ thay thế phần lớn công việc của con người, thậm chí khiến nhiều ngành nghề truyền thống biến mất hoàn toàn. Tuy nhiên, tại Sydney, ông chia sẻ: "Tôi rất vui vì mình đã sai". Theo người đứng đầu OpenAI, AI hiện chưa tạo ra làn sóng thất nghiệp quy mô lớn ở nhóm nhân sự cấp thấp như các lo ngại ban đầu.

Dù vậy, các báo cáo phân tích cho thấy thị trường lao động không hề đứng ngoài tầm ảnh hưởng. Công ty Challenger ghi nhận gần 50.000 vụ cắt giảm nhân sự liên quan đến AI tại Mỹ chỉ riêng trong năm 2026. Trong khi đó, Goldman Sachs ước tính sự hiện diện của AI đang khiến tốc độ tuyển dụng mới trên toàn cầu giảm khoảng 16.000 vị trí mỗi tháng.

Tác động âm thầm thay vì những đợt sa thải ồ ạt

Điểm đáng chú ý trong phân tích kỹ thuật về thị trường lao động hiện nay là AI không gây ra những cú sốc sa thải hàng loạt ngay lập tức. Thay vào đó, tác động này diễn ra theo cách khó nhận diện hơn: doanh nghiệp bắt đầu hạn chế tuyển dụng nhân sự mới, đặc biệt là các vị trí thực tập (junior) hoặc các vị trí khởi đầu (entry-level).

Sự chuyển dịch này cho thấy AI đang đóng vai trò như một công cụ hỗ trợ tăng năng suất, khiến khối lượng công việc vốn cần nhiều người nay có thể được xử lý bởi ít nhân sự hơn. Điều này gián tiếp làm thu hẹp cơ hội gia nhập thị trường của lực lượng lao động trẻ.

Chiến lược thích nghi và hỗ trợ người lao động

Nhằm đảm bảo quá trình chuyển đổi công bằng, Sam Altman nhấn mạnh tầm quan trọng của các chính sách vĩ mô. Các giải pháp như thu nhập cơ bản phổ quát (universal basic income) và các chương trình đào tạo lại kỹ năng (reskilling) được xem là chìa khóa để hỗ trợ những người chịu ảnh hưởng trực tiếp từ tự động hóa.

OpenAI cam kết phát triển công nghệ một cách có trách nhiệm nhằm tối đa hóa lợi ích xã hội. Sự tiến bộ vượt bậc của AI đòi hỏi sự hợp tác chặt chẽ giữa các nhà hoạch định chính sách và cộng đồng doanh nghiệp để xây dựng một tương lai việc làm ổn định trong kỷ nguyên số.