Úc giảm 50% thuế tiêu thụ đặc biệt xăng dầu trong 3 tháng để hạ nhiệt thị trường

Chính phủ Úc vừa công bố gói biện pháp khẩn cấp nhằm giảm áp lực chi phí sinh hoạt cho người dân và đảm bảo ổn định nguồn cung nhiên liệu. Quyết định này được đưa ra trong bối cảnh giá năng lượng toàn cầu leo thang dưới tác động từ các cuộc xung đột tại khu vực Trung Đông.

Gói cứu trợ khẩn cấp trị giá 2,55 tỷ AUD

Thủ tướng Anthony Albanese xác nhận thuế tiêu thụ đặc biệt đối với mặt hàng xăng và dầu diesel sẽ được cắt giảm 50% trong thời gian 3 tháng. Theo tính toán, chính sách này sẽ giúp giá nhiên liệu bán lẻ giảm khoảng 26,3 cent Úc mỗi lít. Song song đó, phí sử dụng đường bộ đối với các dòng xe tải hạng nặng cũng được tạm thời bãi bỏ để hỗ trợ ngành vận tải.

Bộ trưởng Tài chính Jim Chalmers cho biết tổng chi phí cho gói hỗ trợ này ước tính khoảng 2,55 tỷ AUD (tương đương 1,75 tỷ USD). Đây là nỗ lực tài chính đáng kể của chính quyền nhằm ngăn chặn đà lạm phát từ nhóm hàng hóa thiết yếu.

Áp lực từ thị trường dầu mỏ thế giới

Biến động tại Úc diễn ra trong bối cảnh thị trường năng lượng quốc tế cực kỳ căng thẳng. Trước khi xung đột liên quan đến Iran làm gián đoạn nguồn cung, eo biển Hormuz vốn là điểm trung chuyển của khoảng 20% lượng dầu toàn cầu. Sự bất ổn tại đây đã đẩy giá dầu Brent tăng tới 59% trong tháng 3/2026, ghi nhận mức tăng theo tháng mạnh nhất trong lịch sử.

Tại thời điểm mở cửa ngày 30/3, giá dầu Brent đạt mốc 115,66 USD/thùng. Theo báo cáo từ Viện Dầu khí Úc ngày 29/3, giá bán lẻ dầu diesel tại thị trường nội địa đã vượt ngưỡng 3 AUD/lít trong tuần qua, trong khi giá xăng duy trì ở mức khoảng 2,50 AUD/lít.

Chiến lược an ninh năng lượng quốc gia

Để ứng phó với rủi ro đứt gãy nguồn cung, Chính phủ Úc đã thông qua kế hoạch an ninh nhiên liệu quốc gia với sự phối hợp chặt chẽ giữa các bang. Hệ thống ứng phó được chia thành bốn cấp độ, trong đó Úc hiện đang ở cấp độ hai – duy trì hoạt động bình thường của nền kinh tế. Cấp độ cao nhất sẽ được kích hoạt khi cần ưu tiên nhiên liệu cho các dịch vụ thiết yếu.

Mặc dù mức dự trữ nhiên liệu hiện tại đang ở mức cao nhất trong vòng 15 năm qua, nhưng số liệu thực tế vẫn thấp hơn khuyến nghị 90 ngày của Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA). Cụ thể:

• Xăng: Đủ dùng trong khoảng 39 ngày.
• Dầu diesel và nhiên liệu máy bay: Đủ dùng trong khoảng 30 ngày.

Hỗ trợ tài chính cho doanh nghiệp nhập khẩu

Bên cạnh việc giảm thuế, Chính phủ Úc đã sửa đổi luật để cho phép cơ quan tín dụng xuất khẩu Export Finance Australia đứng ra bảo lãnh cho các lô hàng nhiên liệu nhập khẩu giao ngay. Bộ trưởng Năng lượng Chris Bowen giải thích rằng dù nguồn hàng trên thị trường giao ngay vẫn sẵn có, nhưng chi phí quá cao khiến nhiều doanh nghiệp nhỏ không đủ khả năng tài chính để chịu rủi ro.

Việc Chính phủ đứng ra bảo lãnh được xem là giải pháp then chốt giúp đảm bảo dòng chảy nhiên liệu vào nội địa trong trường hợp thị trường tự do không thể tự cân đối do sốc giá. Thủ tướng Albanese cảnh báo rằng dù nguồn cung ngắn hạn ổn định, các tác động sẽ trở nên nghiêm trọng hơn nếu xung đột quốc tế tiếp tục kéo dài.