Xuất khẩu bưởi sang Trung Quốc: Kỳ vọng đạt 500 triệu USD trong năm 2024

Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn vừa chính thức công bố Nghị định thư về yêu cầu kiểm dịch thực vật đối với bưởi và chanh xuất khẩu sang thị trường Trung Quốc. Đây là bước ngoặt quan trọng giúp bưởi Việt Nam — mặt hàng có sản lượng lên tới 1 triệu tấn mỗi năm — gia nhập đường đua xuất khẩu chính ngạch tại thị trường tỷ dân.

Lợi thế cạnh tranh từ chất lượng và công nghệ bảo quản

Với diện tích canh tác khoảng 106.000 ha, bưởi được đánh giá là mặt hàng chiến lược có dư địa tăng trưởng rất lớn. Ông Nguyễn Đình Tùng, Phó Chủ tịch Hiệp hội Rau quả Việt Nam, nhận định việc xuất khẩu chính ngạch sang Trung Quốc giống như “chắp thêm đôi cánh” cho ngành hàng này. Dù Trung Quốc cũng canh tác bưởi, nhưng các giống bưởi da xanh và bưởi 5 roi của Việt Nam vẫn có sức hút đặc biệt đối với người tiêu dùng tại đây.

Đáng chú ý, công nghệ bảo quản hiện nay đã cho phép trái bưởi giữ được chất lượng lên đến 70 ngày. Lợi thế này giúp doanh nghiệp Việt Nam có thể vận chuyển hàng sâu vào nội địa Trung Quốc như khu vực Đông Bắc hay Nội Mông, thay vì chỉ tập trung ở các tỉnh biên giới phía Nam như trước đây.

“Nếu có thể xuất khẩu những lô hàng đầu tiên ngay trong tháng 6 này, kim ngạch xuất khẩu bưởi năm nay hoàn toàn có thể đạt mức 500 triệu USD,” ông Tùng dự báo.

Hàng rào kỹ thuật và yêu cầu bắt buộc từ Nghị định thư

Để tận dụng tối đa cơ hội, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Hoàng Trung nhấn mạnh việc tuân thủ các yêu cầu kỹ thuật là điều kiện tiên quyết. Theo Nghị định thư, toàn bộ vùng trồng và cơ sở đóng gói phải được đăng ký và nhận mã số phê duyệt từ Tổng cục Hải quan Trung Quốc.

Các tiêu chuẩn kỹ thuật cụ thể bao gồm:

• Áp dụng thực hành nông nghiệp tốt (GAP) hoặc tương đương.
• Thực hiện quản lý dịch hại tổng hợp (IPM) và giám sát sinh vật gây hại.
• Bắt buộc bao trái: Phải thực hiện trước thu hoạch tối thiểu 60 ngày.
• Tuân thủ quy định về mã số vùng trồng theo Nghị định 38/2026/NĐ-CP.

Chiến lược liên kết và điều tiết thị trường

Ở góc độ doanh nghiệp, bà Ngô Tường Vy, Tổng Giám đốc Tập đoàn Chánh Thu, cho biết đơn vị đang xây dựng các điểm bán hàng trực tiếp tại Trung Quốc để chủ động đầu ra. Để tránh tình trạng dội chợ hoặc cạnh tranh trực tiếp với bưởi nội địa Trung Quốc, các doanh nghiệp đang hướng tới việc ký kết giá cố định theo quý và tư vấn nông dân điều tiết vụ mùa.

Cụ thể, nhà vườn được khuyến khích giảm sản lượng khi nguồn cung thế giới dồi dào và tập trung thu hoạch vào các thời điểm thị trường khan hiếm hoặc dịp lễ, Tết. Tại khu vực Đồng bằng sông Cửu Long, các doanh nghiệp như Công ty Hoàng Thọ đã bắt đầu xúc tiến hoàn thiện quy trình kiểm dịch tại các vùng trồng liên kết ở tỉnh Vĩnh Long và tỉnh Đồng Tháp để sớm cung ứng theo đơn đặt hàng từ đối tác Trung Quốc.

Sự kết hợp giữa nỗ lực của cơ quan quản lý trong việc gỡ nút thắt pháp lý và sự chủ động của doanh nghiệp được kỳ vọng sẽ đưa bưởi trở thành “ngôi sao” mới, đóng góp vào mục tiêu tăng trưởng xuất khẩu bền vững của ngành nông nghiệp Việt Nam.