Người "đo" giông bão

Tôi là Lê Thị Thủy (SN 1977) - Trạm trưởng Trạm Khí tượng Hương Sơn (đóng tại xã Hương Sơn). Mỗi ngày, tôi dõi theo những đổi thay của trời đất, quan sát mây, đo mưa, gió, nắng và ghi lại từng diễn biến của thời tiết. Tôi bắt đầu công việc của mình lúc 6h30' hằng ngày tại một vườn cỏ đặt các thiết bị, máy móc phục vụ quan trắc khí tượng.

Tôi công tác tại Trạm Khí tượng Hương Sơn từ năm 1999, sau 1 năm làm việc tại Đài Khí tượng thủy văn Hà Tĩnh. Những ngày đầu, tôi học cách sử dụng từng dụng cụ, ghi nhớ từng thao tác và làm quen với những mốc thời gian cố định trong ngày. Gần 28 năm trôi qua, những công việc giản dị ấy đã trở thành nhịp quen thuộc trong cuộc sống của tôi.

Ban đầu, tôi chọn nghề bởi niềm yêu thích với những đám mây và sự thay đổi của thiên nhiên. Nhưng càng làm, tôi càng hiểu rằng phía sau một thông tin dự báo là cả quá trình ghi nhận, kiểm tra và tổng hợp rất cẩn thận. Tôi nhận ra mình phải kiên trì, tỉ mỉ và có trách nhiệm với từng thông tin được ghi lại.

Tôi thường đeo kính râm khi làm việc ngoài trời để bảo vệ mắt, nhất là vào những ngày nắng. Thời tiết thay đổi liên tục khiến công việc ở trạm không ngày nào giống ngày nào.

Để đo được thời điểm xảy ra nắng nóng trong ngày, tôi sử dụng một thiết bị với nguyên lý vận hành là một thấu kính hội tụ. Sự hấp thụ nhiệt ở thấu kính này có thể khiến giản đồ bên dưới bốc cháy, dựa vào vệt cháy sẽ nhận định được thời điểm nắng nhất trong ngày.

Trong nghề khí tượng, tôi phải làm việc với rất nhiều loại máy móc và các con số. Ngoài dựa vào số liệu, tôi cũng có thể sử dụng kinh nghiệm và kiến thức để quan sát mây, dự báo một số hiện tượng như dông, sấm sét…

Mỗi số liệu về nhiệt độ, độ ẩm hay lượng mưa mà tôi ghi chép chính xác trong từng ca trực là căn cứ quan trọng giúp phát đi các bản tin dự báo, cảnh báo thiên tai kịp thời, góp phần bảo vệ sự an toàn cho cuộc sống của Nhân dân.

Lều khí tượng màu trắng này chính là "trái tim" của vườn quan trắc, nơi lưu giữ những thiết bị đo đạc nhạy bén và quan trọng nhất.

Mỗi ngày, tôi mở cánh cửa lều chớp cẩn thận ghi nhận từng chỉ số nhiệt độ và độ ẩm không khí theo từng khung giờ cố định. Mỗi con số đòi hỏi độ chính xác tuyệt đối đến từng 0,1°C hay 0,1mm lượng mưa, tuyệt đối không được phép làm tròn hay sai sót.

Sau đó, tôi cẩn thận kiểm tra lại toàn bộ trang thiết bị một lượt, lau chùi sạch sẽ rồi sắp xếp các dụng cụ đo đạc gọn gàng vào đúng vị trí quy định. Khi đã chốt đầy đủ số liệu và khóa cửa lều khí tượng an toàn, tôi khép lại ca làm việc ngoài trời để trở vào phòng máy truyền dữ liệu.

Trong phòng kỹ thuật của cơ quan, tôi tiếp tục ghi chép số liệu nơi đặt các thiết bị ghi tự động. Các thông số biểu thị, đặc biệt là thông số khí áp sẽ cho tôi biết rất rõ về các hình thái thời tiết đang xảy ra như mưa bão, gió mùa đông bắc, nắng nóng gay gắt…

Tôi vào nghề đã gần 28 năm nên việc vận hành máy móc với tôi rất thuần thục. Chúng tôi có trách nhiệm đảm bảo mọi thiết bị máy móc của trạm được vận hành trơn tru.

Nếu có sai sót, hư hỏng, tôi phải tự kiểm tra, tìm cách khắc phục trong khả năng của mình để không làm gián đoạn công việc. Với những vấn đề vượt quá khả năng xử lý, tôi sẽ báo cáo lên cấp trên để có phương án sửa chữa, khắc phục kịp thời.

Sau mỗi khung giờ quan trắc, tôi tập trung hoàn thiện số liệu và sổ sách. Tôi phải đảm bảo số liệu được cập nhật liên tục 3 tiếng một lần, vào các khung giờ tròn: 1h, 4h, 7h, 10h... Đây là các khung giờ phải báo cáo theo quy chuẩn quốc tế và quy định chung của ngành.

Sau khi hoàn thiện, thông tin tại trạm được chuyển về Đài Khí tượng thủy văn Hà Tĩnh. Từ đây, những dữ liệu được thu thập tại Hương Sơn cùng các trạm khác trở thành nguồn thông tin phục vụ theo dõi và dự báo. Vì thế, tôi luôn ý thức rằng phần việc mình làm ở trạm là một mắt xích trong cả quá trình phía sau mỗi bản tin thời tiết.

Trạm có tổng cộng 4 cán bộ công tác nên chúng tôi phải chia ca để duy trì hoạt động. Một người đảm nhận ca sáng, một người trực ca đêm, các thành viên còn lại thay phiên thực hiện nhiệm vụ.

Những thông số mà tôi ghi nhận được khi làm quan trắc viên đã góp phần để các bản tin dự báo được chính xác, giúp người dân chủ động trong sản xuất, đời sống, phòng tránh thiên tai. Đó là động lực để tôi tiếp tục gắn bó với công việc này.