Lãi suất tái chiết khấu là gì? Khác gì lãi suất tái cấp vốn?
Tái chiết khấu và tái cấp vốn đều là cách Ngân hàng Nhà nước cung cấp tiền cho ngân hàng thương mại. Điểm khác nằm ở cách thức và tài sản đi kèm.
Tái chiết khấu là việc Ngân hàng Nhà nước (NHNN) mua lại giấy tờ có giá ngắn hạn, như tín phiếu hay trái phiếu còn thời hạn ngắn, mà tổ chức tín dụng đang nắm giữ, trước khi đến hạn thanh toán. Lãi suất tái chiết khấu là mức lãi dùng để tính số tiền NHNN trả cho ngân hàng. Đây là một hình thức tái cấp vốn và là một lãi suất điều hành. Mức hiện hành do NHNN công bố trong quyết định điều hành lãi suất.
Chiết khấu và tái chiết khấu là gì?
Chiết khấu là việc mua một giấy tờ có giá chưa đến hạn với giá thấp hơn mệnh giá. Người bán nhận tiền ngay; người mua hưởng phần chênh lệch khi giấy tờ đến hạn.
Tái chiết khấu là bước tiếp theo: ngân hàng thương mại đang giữ giấy tờ có giá ngắn hạn đem "bán" lại cho NHNN để lấy tiền trước. NHNN trả số tiền đã trừ phần lãi tính theo lãi suất tái chiết khấu cho thời gian còn lại đến hạn.
Minh hoạ: ngân hàng giữ một giấy tờ có giá mệnh giá 100 tỷ đồng, còn 3 tháng đến hạn. Nếu lãi suất tái chiết khấu giả định là 4%/năm, phần lãi bị trừ xấp xỉ 100 tỷ × 4% × 3/12 = 1 tỷ đồng, ngân hàng nhận khoảng 99 tỷ đồng ngay. Con số chỉ minh hoạ cách tính, không phải mức điều hành thực tế.
Tái chiết khấu khác tái cấp vốn thế nào?
Tái chiết khấu là một hình thức tái cấp vốn theo Luật Ngân hàng Nhà nước. Trong cách nói thường ngày, "lãi suất tái cấp vốn" thường chỉ mức lãi cho vay có cầm cố giấy tờ có giá, còn "lãi suất tái chiết khấu" chỉ mức áp dụng khi NHNN mua lại giấy tờ có giá.
| Tiêu chí | Tái cấp vốn (cho vay cầm cố) | Tái chiết khấu |
|---|---|---|
| Cách thức | NHNN cho vay, giấy tờ có giá là tài sản cầm cố | NHNN mua lại giấy tờ có giá chưa đến hạn |
| Tài sản | Giấy tờ có giá đủ điều kiện | Thường là giấy tờ có giá ngắn hạn |
| Lãi suất | Lãi suất tái cấp vốn | Lãi suất tái chiết khấu |
Trong nhiều giai đoạn, NHNN đặt lãi tái chiết khấu thấp hơn lãi tái cấp vốn, nhưng khoảng cách giữa hai mức do NHNN quyết định từng thời kỳ.
Ảnh hưởng tới người gửi tiền và người vay
Giống các lãi suất điều hành khác, tái chiết khấu tác động gián tiếp. Khi mức này thấp, ngân hàng dễ đổi giấy tờ có giá lấy tiền với chi phí rẻ, giảm áp lực phải tăng lãi huy động. Khi mức này cao, việc cần tiền gấp tốn kém hơn, ngân hàng có xu hướng giữ nhiều tiền dự phòng và thận trọng hơn khi cho vay.
Tác động tới lãi tiết kiệm và lãi vay đi qua lãi suất liên ngân hàng và chi phí vốn chung, có độ trễ và khác nhau giữa các ngân hàng. Tổng quan về cơ chế: lãi suất điều hành là gì.
Lưu ý khi đọc tin
Tin "NHNN điều chỉnh lãi suất tái chiết khấu" không trực tiếp thay đổi hợp đồng tiền gửi hay khoản vay của bạn. Muốn biết lãi đang áp dụng, xem lãi suất tiết kiệm và lãi suất vay ngân hàng công bố.
Dữ liệu và công cụ liên quan
Bài cùng chủ đề
Câu hỏi thường gặp
Những thắc mắc phổ biến khi so sánh và lựa chọn dịch vụ ngân hàng.
Lãi suất tái chiết khấu hiện nay là bao nhiêu?
Mức hiện hành do Ngân hàng Nhà nước công bố trong quyết định điều hành lãi suất, thường cùng lúc với lãi suất tái cấp vốn. Nên tra văn bản mới nhất.
Người dân có được tái chiết khấu không?
Không. Tái chiết khấu là nghiệp vụ giữa Ngân hàng Nhà nước và tổ chức tín dụng. Cá nhân có thể được ngân hàng chiết khấu một số giấy tờ có giá theo sản phẩm của từng ngân hàng, nhưng đó là quan hệ khác.
Nguồn và cập nhật
- Luật Ngân hàng Nhà nước Việt Nam số 46/2010/QH12 — các hình thức tái cấp vốn, trong đó có chiết khấu giấy tờ có giá.
- Quy định của Ngân hàng Nhà nước về nghiệp vụ chiết khấu, tái chiết khấu giấy tờ có giá (kiểm tra văn bản hiện hành).
- Các quyết định điều hành lãi suất của Ngân hàng Nhà nước từng thời kỳ.
Cập nhật lần cuối ngày 24/09/2026.
Bài viết mang tính giải thích chung, không phải tư vấn tài chính cho trường hợp cụ thể. Điều kiện, lãi suất và phí thực tế theo hợp đồng và biểu phí của từng ngân hàng; quy định pháp luật có thể được sửa đổi — hãy kiểm tra văn bản hiện hành trước khi quyết định.
