Theo đặc phái viên TTXVN, trong khuôn khổ chuyến thăm cấp Nhà nước tới Canada, sáng 25/9 (theo giờ địa phương), tại thủ đô Ottawa, Bộ Tài chính Việt Nam phối hợp với Bộ Các vấn đề toàn cầu Canada tổ chức Tọa đàm cấp cao doanh nghiệp Việt Nam-Canada. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm dự và phát biểu tại Tọa đàm. Cùng dự có Bộ trưởng Thương mại Quốc tế Canada Maninder Sidhu; đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam và một số doanh nghiệp Việt Nam và Canada.
Phát biểu chào mừng tại Tọa đàm, Bộ trưởng Thương mại Quốc tế Canada Maninder Sidhu khẳng định những thỏa thuận mà hai nước đã ký kết cũng như những hoạt động phối hợp của các doanh nghiệp hai bên đã tạo ra một mối quan hệ rất vững chắc về thương mại và đầu tư. Kết quả đó là nền tảng để hai bên có thêm những cơ hội hợp tác mới trong thời gian tới.
Bộ trưởng cho rằng hai bên đã có một mối quan hệ thương mại đầu tư rất mạnh mẽ, góp phần tăng cường mối quan hệ giữa Việt Nam và Canada. Trong bối cảnh tình hình quốc tế hiện nay, việc hợp tác giữa hai nước ngày càng cần thiết hơn; Canada có nhiều tiềm năng về năng lượng sạch, năng lượng tái tạo. Các công ty của Canada cũng đã thiết lập mối quan hệ với Việt Nam từ rất lâu đời; mong muốn có thể kết nối Việt Nam với thị trường quốc tế.
Theo Bộ trưởng, ngày càng có nhiều doanh nghiệp Việt Nam đến Canada để đầu tư. Công nghệ cao sẽ giúp cho việc sản xuất ngày càng hiệu quả hơn, giúp hai bên hợp tác tốt hơn; mong muốn các doanh nghiệp Việt Nam tiếp tục đến và hiện diện tại Canada bởi còn nhiều dư địa để phát triển và có lợi cho cả hai bên.
Tại Tọa đàm, nhiều ý kiến đề xuất của các hiệp hội và doanh nghiệp hai nước tập trung vào lĩnh vực tài chính, năng lượng, hạ tầng, giao thông và công nghệ cao. Các ý kiến đã chia sẻ về góc nhìn và quan điểm về việc thúc đẩy thương mại và đầu tư song phương; đánh giá quan hệ kinh tế Việt Nam-Canada đã có một nền tảng tốt, cần phải đưa quan hệ này sang một giai đoạn phát triển mới, sâu sắc hơn về đầu tư, gắn kết hơn về chuỗi giá trị và thực chất hơn về kết quả.
Phát biểu tại Tọa đàm, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đánh giá cao quan hệ hữu nghị tốt đẹp giữa Việt Nam và Canada, được xây dựng trên nền tảng tin cậy, tôn trọng lẫn nhau và hợp tác cùng có lợi. Quan hệ Đối tác Toàn diện từ năm 2017 đã tạo khuôn khổ thuận lợi để hai nước mở rộng hợp tác trên nhiều lĩnh vực.
Ngày nay, ý nghĩa của quan hệ Việt Nam-Canada đã vượt ra ngoài khuôn khổ song phương. Việt Nam nằm ở trung tâm một khu vực Đông Nam Á năng động, có thị trường hơn 100 triệu dân, mạng lưới các hiệp định thương mại tự do rộng mở và khả năng kết nối ngày càng sâu với ASEAN cũng như khu vực châu Á-Thái Bình Dương.
Canada có một nền kinh tế phát triển, có nguồn vốn dài hạn, công nghệ, tri thức, năng lực quản trị và mạng lưới kinh doanh, tài chính gắn sâu với Bắc Mỹ và thế giới. Hiệp định Đối tác Toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP) đã tạo thêm một nền tảng thể chế quan trọng để hai nước kết nối những lợi thế.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước tin tưởng với đà tăng trưởng thương mại hai chiều mạnh mẽ thời gian qua, hai nền kinh tế hoàn toàn có thể hướng tới quy mô thương mại 14-15 tỷ USD vào năm 2030 theo hướng cân bằng, bền vững và có giá trị gia tăng cao hơn.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm lưu ý, thương mại giữa hai nước đang đi nhanh hơn đầu tư. Dù Canada hiện có hơn 300 dự án đầu tư tại Việt Nam với tổng vốn đăng ký khoảng 5 tỷ USD, nhưng quy mô vốn này chưa tăng tương xứng trong nhiều năm, việc hợp tác trong lĩnh vực chế biến, chế tạo cũng như hình thành chuỗi sản xuất chung còn hạn chế. Khoảng cách này chính là dư địa phát triển lớn nhất mà hai phía cần tập trung lấp đầy trong giai đoạn tới.
Để đưa quan hệ kinh tế song phương sang bước phát triển mới, sâu sắc hơn về đầu tư, gắn kết hơn về chuỗi giá trị và thực chất hơn về kết quả, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đề nghị cộng đồng doanh nghiệp hai bên tập trung vào các hướng hợp tác lớn: chuyển từ quan hệ thương mại mạnh sang quan hệ đầu tư mạnh hơn, trước hết bằng việc kết nối nguồn vốn dài hạn của Canada với các dự án chất lượng tại Việt Nam.
Việt Nam đang có nhu cầu rất lớn về nguồn lực cho hạ tầng, năng lượng, logistics, hạ tầng số, đổi mới sáng tạo, phát triển doanh nghiệp và chuyển đổi xanh. Nhưng để kết nối được hai phía, không chỉ đơn giản là Việt Nam cần vốn và Canada có vốn. Nguồn vốn dài hạn chỉ đi được vào nền kinh tế khi có những dự án dài hạn đủ chất lượng. Việt Nam mong muốn có những đối tác có thể tham gia sớm hơn, cùng xây dựng các đề xuất dự án, cùng xây dựng phương án vốn, cùng quản trị rủi ro và cùng tạo ra giá trị dài hạn.
Hai bên cùng phát triển hạ tầng, năng lượng, công nghệ và những nền tảng cho mô hình tăng trưởng mới. Việt Nam có nhu cầu rất lớn về hạ tầng giao thông, cảng biển, hàng không, logistics, lưới điện, năng lượng, hạ tầng số, trung tâm dữ liệu và các khu công nghiệp hiện đại. Canada có thế mạnh về kỹ thuật công trình, quản lý dự án, tài chính hạ tầng, năng lượng sạch, LNG, công nghệ môi trường, mô hình hợp tác công - tư và các tiêu chuẩn phát triển bền vững.
Hai nước cũng đang mở rộng trao đổi về những lĩnh vực có ý nghĩa chiến lược như năng lượng sạch, LNG, công nghệ năng lượng, khoáng sản quan trọng, giao thông-logistics, khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo.
Việt Nam khuyến khích doanh nghiệp Canada đầu tư không chỉ vào tài sản hữu hình, mà vào công nghệ, nghiên cứu và phát triển, dữ liệu, các giải pháp số, công nghệ sạch và các ngành công nghiệp có khả năng nâng năng suất của nền kinh tế. Mục tiêu cuối cùng không phải chỉ là có thêm một công trình hay thêm một nhà máy. Mục tiêu cao hơn là tạo ra năng lực phát triển mới cho Việt Nam.
Hai bên tận dụng tối đa Hiệp định CPTPP, đưa hợp tác vượt ra khỏi khuôn khổ giao thương hàng hóa thông thường để tiến tới liên kết sâu rộng hơn về vốn, công nghệ, doanh nghiệp, chuỗi cung ứng và nguồn nhân lực; cần coi đào tạo nhân lực chất lượng cao, chuyển giao tri thức và kỹ năng là một cấu phần trong mỗi dự án đầu tư lớn. Mỗi dự án lớn nên mang theo cơ hội đào tạo kỹ sư, chuyên gia, nhà quản trị và lực lượng lao động kỹ thuật. Tri thức phải được chuyển thành kỹ năng; kỹ năng phải được chuyển thành năng suất; và năng suất phải được chuyển thành năng lực cạnh tranh.
Để những định hướng trở thành hiện thực, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh các cam kết mạnh mẽ, Việt Nam tiếp tục xây dựng môi trường đầu tư, kinh doanh ổn định, minh bạch, cạnh tranh và có khả năng dự báo; bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của nhà đầu tư; nâng cao chất lượng chuẩn bị dự án, minh bạch thông tin và hoàn thiện các điều kiện cần thiết để nhà đầu tư có thể đánh giá, huy động vốn và triển khai những dự án dài hạn.
Đối với những khó khăn, vướng mắc chính đáng của doanh nghiệp, các bộ, ngành, địa phương phải xử lý với tinh thần rõ đầu mối, rõ trách nhiệm, rõ tiến độ và rõ kết quả; đồng thời, phân bổ rủi ro hợp lý giữa Nhà nước và nhà đầu tư trên cơ sở hài hòa lợi ích và tuân thủ pháp luật.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đề nghị các bộ, ngành liên quan, cộng đồng doanh nghiệp hai nước khẩn trương chọn lọc các dự án, sáng kiến có tính khả thi cao để đưa vào Kế hoạch hành động 2026-2028 thuộc Ủy ban hỗn hợp về Kinh tế Việt Nam-Canada; cần làm rõ dự án nào có thể triển khai trước; nguồn vốn nào có thể huy động; vấn đề nào cần hoàn thiện về cơ chế; doanh nghiệp nào có thể dẫn dắt; và cơ quan nào chịu trách nhiệm theo dõi.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm mong muốn chất lượng hợp tác trong thời gian tới không chỉ nằm ở các bản ghi nhớ được ký kết, mà phải là những dự án đã được đầu tư, những nguồn vốn đã giải ngân và những giá trị mới đã thực sự được tạo ra; doanh nghiệp Việt Nam và Canada tham gia ngày càng sâu vào chuỗi giá trị của nhau; những kỹ sư, chuyên gia và nhà quản trị của hai nước cùng tạo ra những giá trị mới. Đó sẽ là thước đo thực chất nhất cho chất lượng của quan hệ Đối tác toàn diện Việt Nam-Canada.
Nhân dịp này, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Bộ trưởng Maninder Sidhu đã chứng kiến Lễ trao các văn kiện hợp tác giữa: Tổng Công ty Hàng không Việt Nam (Vietnam Airlines) và Công ty CAE Inc trong hợp tác chiến lược về đào tạo hàng không và công nghệ mô phỏng; Biên bản ghi nhớ giữa VietJet và Công ty CAE Inc ký hợp tác chiến lược trong đào tạo phi công, tiếp viên, kỹ thuật viên, công nghệ mô phỏng, học tập kỹ thuật số; Bản ghi nhớ giữa Vietjet và Công ty Hệ thống Hàng không InteliSys về hợp tác chiến lược dài hạn trong hiện đại hóa hệ thống công nghệ cốt lõi, chuyển đổi số, trí tuệ nhân tạo, dữ liệu, bán lẻ hàng không thế hệ mới và các nền tảng công nghệ nhằm hỗ trợ chiến lược phát triển và mở rộng quốc tế của Vietjet./.
