Đại biểu Quốc hội Hà Tĩnh đề nghị dừng dự án khai thác mỏ sắt Thạch Khê

Bí thư Tỉnh ủy, Trưởng đoàn ĐBQH tỉnh Hà Giang Đặng Quốc Khánh chủ trì buổi thảo luận.

Tại buổi thảo luận, đại biểu Nguyễn Văn Sơn - Phó trưởng đoàn phụ trách Đoàn ĐBQH Hà Tĩnh bày tỏ sự đồng tình cao với báo cáo của Chính phủ và báo cáo thẩm tra của các ủy ban của Quốc hội. Đại biểu khẳng định năm 2019 là năm “bứt phá” để hoàn thành kế hoạch kinh tế - xã hội giai đoạn 2016 – 2020 theo tinh thần Nghị quyết Đại hội XII của Đảng. Chính phủ và các địa phương đã tích cực, mạnh mẽ, quyết liệt trong chỉ đạo, điều hành; tập trung, kịp thời tháo gỡ khó khăn cho sản xuất kinh doanh, giải quyết những vấn đề cấp bách, thúc đẩy triển khai các dự án kết cấu hạ tầng, nâng cao hiệu quả cải cách hành chính, cắt giảm điều kiện kinh doanh, sắp xếp lại tổ chức bộ máy, đối ngoại tiếp tục mở rộng…

Đại biểu cũng thẳng thắn chỉ ra những hạn chế, bất cập cần khắc phục trong thời gian tới như: Thương mại điện tử phát triển mạnh nhưng chậm có các quy định và hệ thống quản lý, nhất là về chất lượng sản phẩm, dịch vụ và gây thất thu thuế. Thanh toán không dùng tiền mặt vẫn chậm, nhất là khu vực dịch vụ công, triển khai thu phí tự động không dừng đến hạn lần 2 nhưng tỷ lệ đạt thấp. Điện mặt trời phát triển ồ ạt, Bộ Công thương cấp quy hoạch nhỏ lẻ, thiếu tổng thể.

Công tác quy hoạch, kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội và sử dụng đất chưa đảm bảo yêu cầu thực tiễn và còn nhiều bất cập. Việc quản lý đất đai, tài nguyên thiếu chiến lược, chưa chặt chẽ, sử dụng còn lãng phí. Các địa phương thâm hụt ngân sách nên chủ yếu dựa vào phân lô, bán nền dẫn đến đầu cơ, sốt ảo; các cụm công nghiệp, làng nghề nhỏ lẻ, đầu tư hạ tầng hạn chế, còn gây ô nhiễm môi trường; thu gom, vận chuyển, xử lý chất thải rắn thiếu quy hoạch tổng thể, chưa được quan tâm đầu tư dài hạn; ứng phó biến đổi khí hậu, ô nhiễm môi trường còn chậm…

Đại biểu Nguyễn Văn Sơn đề xuất Chính phủ quan tâm một số vấn đề như:

Thứ nhất, về công tác quy hoạch, Luật Quy hoạch có hiệu lực từ 1/1/2019, Nghị định hướng dẫn có hiệu lực từ ngày 3/5/2019, để chuẩn bị tốt cho hoạch định kế hoạch phát triển kinh tế xã hội tổng thể toàn quốc cũng như của các địa phương trong nhiệm kỳ tới, đề nghị Chính phủ ban hành ngay các văn bản hướng dẫn, tích cực chỉ đạo, bố trí nguồn lực và kịp thời phê duyệt Quy hoạch tỉnh cho các địa phương, gắn với tích hợp vào quy hoạch cấp quốc gia, quy hoạch vùng.

Phó trưởng đoàn phụ trách Đoàn ĐBQH Hà Tĩnh Nguyễn Văn Sơn phát biểu thảo luận

Thứ hai, về sắp xếp các đơn vị hành chính cấp huyện, cấp xã theo Nghị quyết số 37-NQ/TW ngày 24/12/2018 của Bộ Chính trị và Nghị quyết số 653/2019/NQ-UBTVQH14 ngày 12/3/2019 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, đề nghị xem đây là nhiệm vụ chính trị trọng tâm của giai đoạn 2019 – 2020, cần có quyết tâm chính trị cao, nỗ lực lớn, tạo được sự thống nhất trong hệ thống chính trị và sự đồng thuận, ủng hộ của nhân dân, và phải sớm hoàn thành trước thềm Đại hội Đảng và bầu cử Quốc hội, HĐND các cấp.

Thứ ba, đề nghị Chính phủ xem xét sửa đổi quy định tại Khoản 1, Điều 14a Nghị định số 34/2019/NĐ-CP ngày 24/4/2019 của Chính phủ: “Người hoạt động không chuyên trách ở thôn, tổ dân phố có không quá 3 người được hưởng phụ cấp hàng tháng từ ngân sách nhà nước và chỉ áp dụng đối với các chức danh: Bí thư chi bộ; trưởng thôn hoặc tổ trưởng tổ dân phố; trưởng ban công tác mặt trận. Người tham gia công việc ở thôn, tổ dân phố ngoài 3 chức danh nêu trên không hưởng phụ cấp hàng tháng mà được hưởng bồi dưỡng khi trực tiếp tham gia vào công việc của thôn, tổ dân phố từ đoàn phí, hội phí khoán cho các đoàn thể và từ các nguồn quỹ khác (nếu có)”. Quy định này không phù hợp với thực tế, không khuyến khích được những người thực hiện các nhóm nhiệm vụ khác, ảnh hưởng đến hoạt động của thôn, xóm, tổ dân phố trong điều kiện thực hiện chủ trương sáp nhập thôn, xóm, tổ dân phố như hiện nay. Trường hợp không cấp ngân sách thì đề nghị ban hành cơ chế đóng góp của người dân cho hoạt động của đội ngũ này theo quy chế dân chủ cơ sở.

Thứ tư, tiếp tục chủ động ứng phó biến đổi khí hậu, phòng, chống thiên tai trong đó nâng cao chất lượng dự báo, cảnh báo thiên tai, ưu tiên bố trí nguồn lực đảm bảo an toàn hồ đập, đẩy nhanh tiến độ thực hiện các dự án ứng phó biến đổi khí hậu. Tăng cường quản lý tài nguyên và bảo vệ môi trường, kiểm soát chặt chẽ nguồn xả thải, giảm thiểu rác thải nhựa. Đồng thời có quy hoạch tổng thể và bố trí nguồn lực thu gom, vận chuyển, xử lý, tái chế chất thải rắn.

Thứ năm, dự án khai thác, tuyển quặng mỏ sắt Thạch Khê là một trong những dự án trọng điểm cấp quốc gia, phục vụ phát triển KT-XH là nguyện vọng của nhiều thế hệ lãnh đạo ở Trung ương cũng như địa phương nhiều năm qua. Tuy vậy, qua quá trình khảo sát, đánh giá, triển khai cho thấy còn rất nhiều bất cập. Theo đánh giá của Bộ Kế hoạch - Đầu tư và Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam, nếu xử lí đầy đủ các vấn đề về môi trường thì dự án đến nay không còn hiệu quả. Trước tình hình đó, Hà Tĩnh đã nhiều lần và nhiều văn bản báo cáo và kiến nghị Ban Bí thư Trung ương, Thủ tướng Chính phủ, Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Ủy ban Kinh tế Quốc hội và Bộ Kế hoạch và Đầu tư đề nghị dừng dự án khai thác và tuyển quặng sắt mỏ Thạch Khê. Gần đây nhất, thực hiện chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, Bộ Kế hoạch và Đầu tư đã có Văn bản số 6190/BKHĐT-KTCN ngày 29/8/2019 báo cáo và tiếp tục đề nghị Thủ tướng xem xét chủ trương dừng dự án này. Vì vậy, đề nghị Chính phủ sớm xem xét báo cáo Bộ Chính trị cho kết thúc dự án, chỉ đạo giải quyết tồn đọng, khôi phục phát triển kinh tế khu vực, bảo đảm đời sống ổn định cho nhân dân vùng ảnh hưởng. Đồng thời cho rà soát, điều chỉnh cơ cấu nguồn vốn thực hiện Đề án phát triển bền vững các xã chịu ảnh hưởng của dự án khai thác mỏ sắt Thạch Khê và hỗ trợ kinh phí đầu tư để triển khai thực hiện các công trình cấp bách thuộc đề án.

Sau khi nghe các ý kiến thảo luận tại tổ, Phó Thủ tướng Chính phủ Vương Đình Huệ - Đoàn ĐBQH Hà Tĩnh đã tiếp thu và giải trình một số nội dung liên quan đến quy hoạch tổng thể, quy hoạch vùng, liên kết vùng, vấn đề thoái vốn doanh nghiệp, tín dụng bất động sản, bảo hiểm y tế, sáp nhập đơn vị hành chính…