Cảnh sát phong tỏa gần hiện trường vụ nổ súng tại Trường Đại học Charles ở thủ đô Praha, CH Séc, ngày 21/12/2023. (Ảnh: THX/TTXVN)
Vụ xả súng tại Khoa Triết học, Đại học Charles khiến 15 người thiệt mạng và 25 người bị thương là vụ xả súng đẫm máu nhất trong lịch sử Cộng hòa Séc.
Một số tờ báo địa phương còn gọi đây là vụ “thảm sát” tồi tệ nhất trong lịch sử hiện đại quốc gia Trung Âu với hơn 10 triệu dân này.
Những tín hiệu báo trước
Những thông tin đầu tiên về vụ xả súng tại Đại học Charles của Cộng hòa Séc được đăng tải vào khoảng 15 giờ ngày 21/12 theo giờ địa phương. Tuy nhiên, cảnh sát Séc cho biết từ 12 giờ trưa đã nhận được thông tin về một nam thanh niên 24 tuổi tên là David K. đến từ Hostouna, Trung Bohemia sẽ tới thủ đô Praha và tuyên bố muốn tự kết liễu cuộc đời mình.
Vào lúc 12 giờ 45, cảnh sát tìm thấy một người đàn ông đã chết ở Hostoun, Kladno (Praha), sau đó được xác định là cha của đối tượng xả súng. Cảnh sát có được hồ sơ và xác định thanh niên này là sinh viên Khoa Triết học của Đại học Charles và sẽ có giờ học ở phố Celetna.
Các lực lượng ngay lập tức được triển khai tới Celetna và bắt đầu sơ tán tòa nhà tại đây vào lúc 14 giờ. Đến 14 giờ 22, việc sơ tán được hoàn tất và cảnh sát tiếp tục truy tìm nam thanh niên khả nghi. Tuy nhiên, đến 14 giờ 59, cảnh sát được báo có vụ nổ súng tại tòa nhà chính Khoa Triết học của Đại học Charles trên quảng trường Jan Palach, cách con phố Celetna chỉ khoảng 10 phút đi bộ.
Đội tuần tra đầu tiên đã có mặt tại hiện trường ở Jan Palach chỉ vài phút sau khi xảy ra nổ súng, trong khi nhóm can thiệp tới hiện trường sau 12 phút.
Đến 15 giờ 20, cảnh sát nhận thông tin thi thể của đối tượng xả súng được tìm thấy trong khuôn viên trường. Tuy nhiên, phải đến 15 giờ 59, cảnh sát mới xác nhận thông tin đối tượng xả súng đã bị tiêu diệt.
Hung thủ đã lên kế hoạch
Tại cuộc họp báo ngay tại khu vực hiện trường vào chiều tối 21/12, người đứng đầu lực lượng cảnh sát Cộng hòa Séc, ông Martin Vondrasek thông báo hung thủ đã lên kế hoạch từ trước.
Ông Vondrasek nói: “Theo thông tin tôi có, hành động khủng khiếp này đã được tính toán trước, bắt đầu ở Kladno và không may kết thúc ở đây.” Cũng theo quan chức này, vụ xả súng sẽ được Trung tâm Quốc gia về chống Khủng bố, Chủ nghĩa cực đoan và Tội phạm mạng của Cộng hòa Séc điều tra.
Bộ trưởng Nội vụ Séc Vit Rakusan (giữa) và người đứng đầu lực lượng cảnh sát Cộng hòa Séc Martin Vondrasek (trái) phát biểu trước truyền thông sau vụ xả súng. (Nguồn: AP)
Một thông tin đáng chú ý khác là thủ phạm xả súng ở Đại học Charles có thể đã phạm tội giết người trong một vụ án xảy ra vào thứ Năm tuần trước. Một người đàn ông cùng đứa con khoảng 2 tuổi đã bị sát hại bằng súng tại một khu rừng ở Klanovice, Praha. Các manh mối về sự liên quan này đã được tìm thấy tại nhà của hung thủ ở Hostoun.
Cũng tại ngôi nhà ở Hostoun, các bằng chứng về ý định tự tử của nam thanh niên 24 tuổi đã được tìm thấy. Bộ trưởng Nội vụ Séc Vit Rakusan nói: “Đối tượng là người có một số vấn đề cá nhân và tuyên bố lấy đi mạng sống không chỉ của bản thân mà còn của những người khác.”
Bên cạnh đó, hung thủ được cho là đã sử dụng khẩu súng sở hữu hợp pháp để thực hiện vụ tấn công. Đối tượng này còn có giấy phép sử dụng súng cho một số loại khác mà hắn đã mua trước đó.
Trang tin TN.cz dẫn lời của bạn cùng lớp với hung thủ mô tả nam thanh niên này là một người “trầm tính và kín đáo.” Còn người đứng đầu lực lượng cảnh sát Séc Vondrasek cho biết thêm: “Việc kiểm tra lý lịch do Trung tâm Quốc gia về chống Khủng bố, Chủ nghĩa cực đoan và Tội phạm mạng của Cộng hòa Séc thực hiện không phát hiện bất kỳ điều bất thường nào về người đàn ông này.”
Bộ trưởng Nội vụ Séc nhấn mạnh: "Thủ phạm không có tiền án tiền sự. Thật đáng tiếc bởi không phải trường hợp nào cũng có thể dự đoán được."
Câu hỏi về “kho vũ khí” và nỗi ám ảnh
Một thông tin đáng chú ý từ cảnh sát Séc là đối tượng David K. sở hữu một số lượng lớn vũ khí và hiện vẫn chưa thể xác định liệu đối tượng này có sử dụng cả những vũ khí bất hợp pháp trong vụ tấn công hay không.
Bộ trưởng Nội vụ Rakusan cho biết hung thủ có cả một “kho vũ khí gồm nhiều loại súng và một lượng đạn khổng lồ.” Theo ông Rakusan, nếu cảnh sát không can thiệp kịp thời, số nạn nhân có thể sẽ tăng cao gấp nhiều lần.
Tuy nhiên, ông Rakusan nhấn mạnh luật súng đạn ở Cộng hòa Séc tương đối nghiêm ngặt và được quy định rõ ràng. Ông chỉ ra rằng khó có thể đoán trước được một người không có tiền án tiền sự lại phạm tội nghiêm trọng như vậy.
Mô tả về những gì được chứng kiến tại hiện trường vụ xả súng, nhân viên cứu hộ Marek Dvorak được trang TN.cz dẫn lời bày tỏ: “Tôi phải nói rằng có lẽ tôi chưa bao giờ thấy điều gì tồi tệ hơn trong sự nghiệp của mình. Sự hối hận và giận dữ sôi sục trong tôi... Tôi đã chứng kiến rất nhiều bác sỹ cứng rắn ở đây với những giọt nước mắt.”
(Nguồn: AP)
Bên cạnh đó, Dvorak kêu gọi đoàn kết, giúp đỡ những nạn nhân và những người sống sót, đồng thời “làm mọi thứ có thể để chắc chắn sẽ không có câu chuyện tương tự xảy ra.”
Theo Thủ tướng Séc Petr Fiala, vụ xả súng tại Đại học Charles không phải là một hành động khủng bố mà chỉ là hành động của một tay súng đơn độc.
Thủ tướng Petr Fiala nói: "Không có lời biện minh nào cho hành động khủng khiếp này. Tôi cảm thấy nỗi buồn sâu sắc và sự ghê tởm. Tôi mong mọi người hiểu và hợp tác với cảnh sát, nhân viên y tế cũng như tôn trọng chỉ dẫn của họ. Tôi xin cảm ơn tất cả những người đã tham gia và đang tham gia quản lý tình huống khó khăn này. Bây giờ chúng ta hãy nghĩ đến những người đã mất người thân và Lễ Giáng sinh này sẽ vô cùng đau buồn đối với họ. Chúng ta hãy chia sẻ với nỗi đau buồn này.”
Sau cuộc họp bất thường với Chính phủ đêm 21/12, Tổng thống Petr Pavel bày tỏ "nỗi buồn vô cùng và sự phẫn nộ bất lực trước sự mất mát hoàn toàn không cần thiết của rất nhiều sinh mạng trẻ.“Nhà lãnh đạo Séc nói thêm:”Tôi kêu gọi mọi người không lạm dụng vụ việc về mặt chính trị, tấn công cảnh sát và truyền bá thông tin sai lệch.”
Nhà báo Martin Caban của seznamzpravy.cz gọi vụ xả súng ở Đại học Charles là một “bi kịch” vốn chỉ được nghe thấy ở những nơi khác như nước Mỹ. Vụ xả súng đã gây chấn động bởi nước Séc vẫn được ca ngợi là một trong những quốc gia an toàn nhất thế giới.
Nhà báo này cho rằng có những câu hỏi “tự nhiên” rằng liệu cảnh sát đã có thể làm tốt hơn, nhanh hơn và hiệu quả hơn hay không, dù rằng lực lượng cảnh sát và các lực lượng khác có mặt tại hiện trường đã hành động một cách chuyên nghiệp, một số người đã có hành động anh hùng khi sẵn sàng thu hút sự chú ý và hỏa lực của đối tượng xả súng.
Một câu hỏi nữa cần lời đáp là làm thế nào “một kho vũ khí khổng lồ” có thể vào được tòa nhà trường đại học. Chưa nói đến một cuộc chiến về luật súng đạn tại Séc nhưng nhà báo Caban cho rằng cần phải có những cuộc thảo luận về việc kiểm soát sở hữu một số lượng lớn vũ khí hợp pháp.
Bên cạnh đó, nhà báo Séc nhấn mạnh điều cần thiết lúc này là “sự kiềm chế, đạo đức và lòng trắc ẩn” sau khi đất nước bị rung chuyển bởi vụ xả súng. Ông cũng bày tỏ tin tưởng Cộng hòa Séc sẽ không khuất phục trước nỗi sợ hãi hay sự tuyệt vọng./.
