Những báu vật vô giá dưới kim tự tháp Mexico

Khi tìm thấy đường hầm dưới kim tự tháp Feathered Serpent ở thành Teotihuacan (Mexico) vào năm 2003, các nhà khảo cổ không ngờ họ đã phát hiện ra một kỳ quan.

Năm 2003, các nhà khảo cổ phát hiện ra một đường hầm bên dưới kim tự tháp Feathered Serpent, giữa đống tàn tích của Teotihuacan - thành phố cổ thuộc Mexico ngày nay. Sau 1.800 năm chìm trong giấc ngủ, giờ đây đường hầm này đã tiết lộ bí mật ẩn giấu trong hàng nghìn báu vật vẫn ở nguyên vị trí như lúc làm lễ tế thần.

Các cổ vật khai quật được gồm răng cá sấu xanh, pha lê và tượng điêu khắc mô tả báo đốm đang trong tư thế chồm nhảy. Đáng chú ý nhất là mô hình núi non thu nhỏ, gắn với các bể thủy ngân lỏng tí hon tượng trưng cho hồ nước.

Các bức tường quanh đường hầm được phết bột pyrit (loại khoáng vật có màu như vàng ròng), khiến không gian xung quanh có ánh sáng kì lạ, đem lại cảm giác như đang đứng dưới một dải ngân hà.

nhung bau vat vo gia duoi kim tu thap mexico

Bức tượng đầu lâu sẽ được trưng bày ở Bảo tàng de Young, San Francisco.

Khu di tích gần thành phố Mexico này là một trong những địa điểm khảo cổ lớn nhất và quan trọng nhất của thế giới, thu hút hàng triệu khách du lịch mỗi năm. Đây là những phát hiện thú vị nhất trong nhiều thập kỷ, và tầm quan trọng của chúng được công bố trong một cuộc triển lãm lớn diễn ra vào đầu tháng 9 tại Bảo tàng de Young ở San Francisco (Mỹ).

Teotihuacan từ lâu đã là một vùng đất bí ẩn. Gần 2.000 năm trước, đây là thành phố đông dân nhất châu Mỹ. Tuy nhiên, không ai biết rõ về ngôn ngữ, người cai trị hay nguyên nhân sụp đổ của thành phố này vào khoảng năm 550 sau Công nguyên. Cái tên Teotihuacan - do người Aztec sau này đặt cho - có nghĩa là "Nơi sinh ra các vị thần".

Nhiều nghi vấn vẫn còn bỏ ngỏ, nhưng đường hầm mới được phát hiện giúp chúng ta hiểu rõ hơn về cấu trúc và truyền thuyết của Teotihuacan - mảnh đất thiêng liêng kiêm đô thị sầm uất. Triển lãm De Young, cũng như những buổi trưng bày các bộ sưu tập nghệ thuật khác, đã đưa ra giả thuyết mới nhất về những bí ẩn vẫn còn vây quanh khu di tích này.

Phát hiện này đến rất tình cờ. Sau đợt mưa lớn, nhà khảo cổ người Mexico, Sergio Gómez Chávez, phát hiện ra một vết nứt ngay gần chân kim tự tháp Feathered Serpent, có khả năng gây nguy hiểm cho du khách. Đốt đuốc nhìn xuống nhưng vẫn không thấy được gì ngoài bóng tối, anh buộc dây thừng quanh eo và tìm cách xuống bên dưới. Khi đến nơi, anh kinh ngạc phát hiện ra đây là hố hình trụ giống như một cái giếng.

Theo Sergio, trong giếng có mùi hôi thối khủng khiếp bốc lên, nhưng phía dưới đáy, nhìn qua khoảng trống trong đống đổ nát, họ phát hiện ra một công trình cổ. Mọi thứ được tiến hành một cách thận trọng: trước khi khai quật sâu hơn, nhóm của Sergio sử dụng robot gắn với máy quay để khám phá đường hầm. Họ phát hiện hầm dài bằng sân bóng đá, chạy qua quảng trường lớn gần kề và kim tự tháp.

Anh cho biết: "Chúng tôi vô cùng ngạc nhiên trước những gì mà trong suốt ít nhất 1.500 năm qua chưa từng có ai nhìn thấy”. Đầu còn lại của đường hầm dẫn ra ba căn phòng chứa số tài sản đáng để Indiana Jones ra sức truy lùng.

nhung bau vat vo gia duoi kim tu thap mexico

Kim tự tháp Mặt trăng ẩn chứa nhiều bí mật

Kim tự tháp Mặt trời và kim tự tháp Mặt trăng không giống với những Kim tự tháp cổ đại của Ai Cập. Chúng là đền thờ chứ không phải lăng mộ, và được kết nối với nhau bởi Đại lộ Tử thần thành một phần của hệ thống đô thị chịu chi phối từ chuyển động của mặt trời.

Thiết kế của thành phố thể hiện ý tưởng đây là "nơi sinh ra các vị thần" và cũng là nơi vũ trụ bắt đầu. Theo các dấu ấn của nước để lại dọc tường của đường hầm Sergio phát hiện, quảng trường lớn trên mặt đất được đổ ngập, nhằm tạo ra hình ảnh tượng trưng cho biển thuở sơ khai, để các kim tự tháp trở thành những “đỉnh núi” trên mặt nước.

Cư dân của thành phố và các nền văn minh tương đồng tin rằng vũ trụ hình thành từ ba tầng kết nối với nhau bởi một trục, gồm: tầng trời, tầng đất và thế giới bên kia. Đó không phải nơi diễn ra sự trừng phạt ghê rợn như trong Kinh thánh mà là một lãnh địa tối, ngập nước, có hồ và núi - tượng trưng cho sự giàu có, sự tái sinh và cái chết.

Bộ sưu tập cổ vật mà Sergio tìm thấy trong đường hầm, gồm vỏ ốc lớn, cánh bọ cánh cứng, hàng trăm quả cầu kim loại... chính là những tế phẩm dành cho các vị thần. Đường hầm với ánh sáng từ pyrit và hồ thủy ngân cũng mô phỏng một phần thế giới bên kia.

Cuối đường hầm, nhóm của Sergio khám phá ra bốn bức tượng đá xanh - điểm nhấn của triển lãm de Young. Họ mặc trang phục và đeo những chuỗi hạt. Hai tượng vẫn ở vị trí nguyên bản: ngả về phía sau và nhìn lên chiếc trục nơi ba tầng của vũ trụ giao nhau. Đó là những pháp sư sáng lập raTeotihuacan, có nhiệm vụ hướng dẫn những người hành hương về đến chốn linh thiêng. Họ mang theo những vật thiêng để làm phép, trong đó có mặt dây chuyền và gương pyrit – thứ được xem như những cánh cổng dẫn tới một thế giới khác.

Những phát hiện quan trọng về Teotihuacan trong nhiều thập kỷ qua đều được giới thiệu ở buổi triển lãm. Các nhà khảo cổ cho rằng có một cung điện nằm gần quảng trường, nơi cư dân chơi môn bóng racquet của Trung Mỹ cổ. Vào những năm 1980, bằng chứng về việc hiến tế người đã được tìm thấy trong kim tự tháp Feathered Serpent. Hơn 100 chiến binh được cho là đã chết ở đó trong tư thế quỳ và tay bị trói sau lưng. Nhiều người đeo dây chuyền vỏ ốc được đẽo giống như răng người; một số ít được làm bằng răng thật. Tại một kim tự tháp khác, người ta phát hiện ra rất nhiều vật nuôi bị hiến tế, gồm sói, rắn đuôi chuông, đại bàng và báo.

Mặt tiền của Feathered Serpent có thiết kế đáng sợ, chạm khắc hình loài bò sát hiếu chiến đầu đội mũ lông vũ (giống thần Qutzalcoatl của người Aztec). Các nghi lễ như hiến tế diễn ra ngay tại ngôi đền hẳn đều gây ấn tượng mạnh cho đông đảo quần chúng bên dưới, có lẽ họ sẽ run lên vì sợ hãi. Tuy nhiên, điều này cũng nâng cao tinh thần tôn giáo, khiến thành phố lớn đa sắc tộc trở nên gắn kết hơn.

nhung bau vat vo gia duoi kim tu thap mexico

Bị chôn vùi sau 1800 năm, nay 2 bức tượng người đã được phát hiện trong đường hầm.

Đường hầm mới được phát hiện còn có nhiều mảnh vỡ của tượng Thần Bão - vị thần liên quan đến nước, khả năng sinh sản, cũng như lửa, sấm chớp và sự tàn phá. Thần Bão là chủ nhân của nước thánh ở thế giới bên kia. Tại triển lãm De Young, bên cạnh Thần Bão là Thần Lửa - vị bô lão ngồi bắt chéo chân và đội trên đầu một lò than. Du khách còn được chiêm ngưỡng Nữ thần Nước nhân từ và Thần Maize thân thiện trên những mặt nạ đá nổi tiếng, tượng trưng cho sức mạnh duy trì sự sống của mùa màng.

Những cư dân của Teotihuacan có lẽ đã đi qua hàng nhìn mét vuông bề mặt có màu sắc rực rỡ: nơi đây nổi tiếng bởi những bức tranh tường màu đỏ sống động. Triển lãm trưng bày những bức tranh tinh tế vẽ cây đang nở hoa, hoặc gai góc hơn là hình ảnh của hai con chó rừng đang ngấu nghiến một con nai. Động vật xuất hiện ở khắp mọi nơi trong thế giới hình ảnh của Teotihuacan và thường được nhân hóa. Một mảng tranh tường vẽ con mèo có hình dạng như người, đội mũ lông vũ và đeo vòng cổ vỏ sò. Một mảng khác ở Đại lộ Tử thần mô tả bầy thú gắn liền với những thần thoại kỳ quái.

Các vật dụng tinh xảo khác như dụng cụ làm từ đá vỏ chai và lư hương, giúp làm sáng tỏ kiến trúc của đô thị cổ này, trong đó các khu vực sinh sống được phân chia theo sắc tộc, việc làm và cấp bậc. Các nhóm di dân từ Trung Mỹ chiếm giữ những vùng riêng. Theo đó, sự phát triển của Teotihuacan tương tự các thành phố hiện đại như London hay New York.

Triển lãm còn có bức tượng cẩm thạch được khai quật từ khu dân cư cao cấp. Những vết nứt ở hai tay và hai chân cho thấy tượng có thể đã bị buộc vào cột bằng dây thừng, mô phỏng một nghi lễ, trong đó tù nhân quân đội cấp cao bị lột phục trang, trói lại và sau đó bắn chết bằng tên. Tuy nhiên, chi tiết đặc biệt quan trọng của bức tượng này nằm ở mối liên quan với sự sụp đổ của Teotihuacan: tượng được dựng lại từ hơn 160 mảnh bị đục rời và cháy sém. Việc này diễn ra cùng thời điểm với đám cháy hoành hành tại thành phố vào thế kỷ 6.

Ai là người đã gây ra việc này và vì sao? Không ai có thể khẳng định được. Matthew Robb, người phụ trách triển lãm, cho biết Teotihuacan phủ nhận mọi lý giải, nhưng cũng sẽ tiếp tục thu hút giả thuyết mới. Đến nay, bí ẩn vẫn bao trùm thành phố cổ xưa này.

Theo Guardian/Zing

Đọc thêm

Kế tục truyền thống, tập trung xây dựng, phát triển văn hóa và con người Hà Tĩnh trong thời kỳ mới

Kế tục truyền thống, tập trung xây dựng, phát triển văn hóa và con người Hà Tĩnh trong thời kỳ mới

Cách đây 80 năm, ngày 28/8/1945, trong Tuyên cáo của Chính phủ lâm thời nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa, Bộ Thông tin - Tuyên truyền (tiền thân của Bộ VH-TT&DL ngày nay) được thành lập. Tròn 8 thập kỷ hình thành và phát triển, đội ngũ những người làm công tác văn hóa Việt Nam nói chung, Hà Tĩnh nói riêng đã không ngừng lớn mạnh, trưởng thành về mọi mặt, đóng góp xứng đáng vào công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.
Sơ đồ tham quan Triển lãm thành tựu đất nước 80 năm

Sơ đồ tham quan Triển lãm thành tựu đất nước 80 năm

Không gian triển lãm của Hà Tĩnh tại khu vực sảnh 5-7, được thiết kế thành 3 phân khu nổi bật, gồm: Hành trình 80 năm chiến đấu - xây dựng - hội nhập; những thành tựu KT-XH thời kỳ đổi mới; Hà Tĩnh vươn ra thế giới - Khát vọng phát triển bền vững. Triển lãm khai mạc tại Trung tâm Hội chợ Triển lãm Quốc gia hôm nay, mở cửa đến hết ngày 5/9.
Quốc kì Việt Nam tung bay trong đại nhạc hội âm nhạc 8Wonder đẳng cấp nhất tháng 8

Quốc kì Việt Nam tung bay trong đại nhạc hội âm nhạc 8Wonder đẳng cấp nhất tháng 8

Hơn 5 tiếng đồng hồ sống trong lễ hội âm nhạc, hơn 30 bài hát được trình diễn bởi các ngôi sao hàng đầu J Balvin, DJ Snake, The Kid LAROI, DPR Ian, Soobin, Hoà Minzy, tlinh, Trọng Hiếu, cùng khoảnh khắc kết show mãn nhãn với màn pháo hoa ngợp trời… tất cả khiến hơn 50.000 khán giả có mặt tại siêu nhạc hội 8Wonder vỡ oà cảm xúc.
Podcast truyện ngắn: Giếng xưa vẫn đợi

Podcast truyện ngắn: Giếng xưa vẫn đợi

Câu chuyện về tình yêu, sự đợi chờ của người con gái nơi quê nhà, không chỉ là nỗi nhớ thương, mất mát, mà còn là sức mạnh của lòng chung thủy, niềm tin và sự hy sinh âm thầm...
“Mưa đỏ” - Bi tráng, hào hùng và mãn nhãn

“Mưa đỏ” - Bi tráng, hào hùng và mãn nhãn

Hàng trăm khán giả Hà Tĩnh có mặt trong buổi chiếu đầu tiên bộ phim “Mưa đỏ” đã không khỏi xúc động và trào dâng niềm tự hào về công cuộc chiến đấu bảo vệ Tổ quốc non sông.
Podcast tản văn: Hương thị mùa thu

Podcast tản văn: Hương thị mùa thu

Mùa thu đến mang theo mùi hương của một loài quả rất đặc trưng của mùa, đó là quả thị. Hương thị cũng gắn liền với những kỷ niệm ngọt ngào của tuổi thơ.
24 giờ chơi Tết độc lập ở Hà Nội

24 giờ chơi Tết độc lập ở Hà Nội

Gợi ý một số hoạt động phải xem trong ngày 2/9 và một số điểm tham quan, ăn uống, vui chơi đậm chất Hà Nội cho du khách đến từ miền Trung và miền Nam.
ADB mong muốn xây dựng mô hình du lịch "chữa lành" tại Hà Tĩnh

ADB mong muốn xây dựng mô hình du lịch "chữa lành" tại Hà Tĩnh

Trong xu thế ngày càng nhiều người Việt lựa chọn rời xa phố thị, tìm đến thiên nhiên và sự tĩnh lặng để chữa lành cả thể chất lẫn tinh thần, ADB định hướng phát triển du lịch "chữa lành", tận dụng lợi thế giữa rừng núi, thiên nhiên nhằm thu hút du khách trải nghiệm tại Hà Tĩnh.
Hơn 1.000 khán giả Hà Tĩnh đặt vé xem phim "Mưa đỏ"

Hơn 1.000 khán giả Hà Tĩnh đặt vé xem phim "Mưa đỏ"

Kỷ niệm 80 năm Cách mạng Tháng Tám và Quốc khánh 2/9, khán giả cả nước, trong đó có Hà Tĩnh sẽ được thưởng thức bộ phim điện ảnh “Mưa Đỏ” – một khúc tráng ca về tinh thần bất khuất, khát vọng hòa bình và hòa hợp dân tộc.
Kịch bản Lễ kỷ niệm diễu binh, diễu hành sáng 2/9

Kịch bản Lễ kỷ niệm diễu binh, diễu hành sáng 2/9

Chương trình diễu binh, diễu hành sáng 2/9 gồm không quân bay chào mừng, diễu binh diễu hành các khối theo thứ tự diễu hành của các khối nghi trượng, diễu binh của các khối đi bộ, các khối Quân đội nhân dân Việt Nam trước, sau đó đến các khối quân đội nước ngoài, rồi đến khối dân quân, du kích, các khối công an. Kịch bản chương trình được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch phê duyệt. 
Podcast truyện ngắn: Giữa lằn ranh sinh tử

Podcast truyện ngắn: Giữa lằn ranh sinh tử

Để giữ bình yên cuộc sống, người chiến sĩ công an đều có những lần đối diện ranh giới sống - chết, giữa nhiệm vụ và tình thân. Câu chuyện của Thượng úy Trần Long là 1 trong số đó...
Đưa nghệ thuật biểu diễn tới gần hơn với công chúng Hà Tĩnh

Đưa nghệ thuật biểu diễn tới gần hơn với công chúng Hà Tĩnh

Nhằm nâng cao đời sống văn hóa tinh thần của người dân, thời gian qua, các đơn vị nghệ thuật và cơ quan liên quan ở Hà Tĩnh không ngừng tìm tòi hướng đi đưa nghệ thuật biểu diễn đến gần hơn với khán giả, góp phần bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa truyền thống.
Podcast ghi chép: Vị xưa trong những món quê

Podcast ghi chép: Vị xưa trong những món quê

Dù không được bày biện cầu kỳ, chẳng mang tên gọi mỹ miều, nhưng những món ăn của Hà Tĩnh chất chứa bao ký ức ngọt ngào, thấm đẫm tình thân và gửi gắm trọn vẹn hồn cốt quê nhà...
80 năm văn chương một vùng đất

80 năm văn chương một vùng đất

Tám mươi năm qua, văn học Hà Tĩnh đã để lại nhiều dấu ấn quan trọng trong dòng chảy văn chương nước nhà, xứng danh một vùng văn hóa lớn của Tổ quốc.
Podcast tản văn: Ký ức sông La

Podcast tản văn: Ký ức sông La

Với tác giả Nguyễn Bá Thuyết, sông La đã nuôi dưỡng tâm hồn và chở che suốt hành trình hơn nữa thế kỷ cuộc đời. Đó cũng là dòng ký ức được ông nâng niu lưu giữ và gửi gắm trong tản văn: Ký ức sông La
13 bãi biển "đẹp nhất thế giới" năm 2025

13 bãi biển "đẹp nhất thế giới" năm 2025

Công ty du lịch nổi tiếng thế giới Explore Worldwide xếp hạng các bãi biển ở Thái Lan, Anh và Mỹ đẹp nhất thế giới năm 2025, nhờ cảnh quan độc đáo, trải nghiệm gắn liền thiên nhiên.