'Đơn thuốc ChatGPT' lan truyền trên mạng, bác sĩ nói gì?

Những ngày qua, mạng xã hội lan truyền hình ảnh người dân cầm điện thoại tới nhà thuốc, trên màn hình hiển thị đoạn trò chuyện với "ChatGPT" liệt kê hàng loạt thuốc trị ho, sổ mũi, nghẹt mũi… rồi đề nghị dược sĩ bán đúng danh sách đó.

Chỉ sau ít giờ, bức ảnh đã khiến cộng đồng mạng chia phe tranh luận. Một bên cho rằng nếu AI có thể kê đơn thì thật "tiện lợi như có bác sĩ trong túi". Nhưng nhiều người khác lại lo ngại đây là hành động "đùa với sức khỏe", tiềm ẩn vô số rủi ro khó lường.

Người dùng mạng xã hội tên Huỳnh Tấn viết: "Nếu uống thuốc theo ChatGPT rồi xảy ra biến chứng, bạn định "bắt đền" ai? Thể trạng, tuổi tác, bệnh nền mỗi người khác nhau, sao có thể kê đơn chung được?".

Bác sĩ Đoàn Dư Mạnh, thành viên Hội Bệnh mạch máu Việt Nam, cho biết trong ảnh được chia sẻ chỉ cần nhập vài triệu chứng như ho, sổ mũi, nghẹt mũi, ChatGPT lập tức liệt kê hàng loạt thuốc, trong đó có cả nhóm corticoid - loại thuốc chống viêm mạnh, cần kê đơn của bác sĩ.

"Dùng xong có thể thấy đỡ triệu chứng, nhưng nếu nguyên nhân là vi khuẩn hoặc virus khác mà không được chẩn đoán chính xác, người bệnh có thể bị viêm phổi hoặc viêm hô hấp nặng", bác sĩ Mạnh cảnh báo.

Ông nhấn mạnh nguy cơ lớn nhất là AI không biết tình trạng sức khỏe tổng thể của người dùng, chẳng hạn có bệnh gan, thận, tiểu đường hay đang mang thai hay không. "Nếu người bệnh suy gan, suy thận mà dùng thuốc chống viêm hoặc kháng histamin mạnh, nguy cơ suy đa tạng, thậm chí tử vong hoàn toàn có thể xảy ra", bác sĩ Mạnh nói thêm.

Bác sĩ Mạnh khẳng định không có bác sĩ nào kê đơn mà không biết tuổi, cân nặng, tiền sử bệnh của bệnh nhân. AI chỉ dựa vào vài dòng mô tả, không thể đảm bảo an toàn cho bệnh nhân.

Ông cho rằng nếu nhà thuốc chấp nhận bán theo "đơn AI", đây là hành vi vi phạm quy định. Theo quy định của Bộ Y tế, tất cả thuốc kê đơn, đặc biệt là nhóm kháng sinh, corticoid, thuốc tim mạch, chỉ được bán khi có toa của bác sĩ.

Việc "hỏi bệnh AI" không chỉ xuất hiện ở Việt Nam. Hồi đầu tháng 8, một người đàn ông 60 tuổi ở Mỹ suýt mất mạng sau khi làm theo "lời khuyên dinh dưỡng" từ ChatGPT. Ông muốn cắt giảm muối ăn nên hỏi AI về chất thay thế natri clorua. ChatGPT đã gợi ý natri bromua - hóa chất từng dùng trong thuốc trừ sâu, chất tẩy rửa bể bơi và thuốc chống co giật cho chó.

Suốt 3 tháng, ông vô tư dùng natri bromua thay muối ăn. Hậu quả là bị ngộ độc bromide, căn bệnh hiếm gặp hiện nay nhưng từng phổ biến cách đây hơn một thế kỷ. Ông xuất hiện các triệu chứng lú lẫn, ảo giác, hoang tưởng, nói líu và có nguy cơ hôn mê.

Dù không có tiền sử bệnh tâm thần, bệnh nhân phải nhập viện khẩn cấp, được truyền dịch và điều trị nội trú 3 tuần trước khi xuất viện. Các bác sĩ cảnh báo đây là lời nhắc nguy hiểm về việc dùng AI để tự chẩn đoán và điều trị sức khỏe.