Giá xăng - phép thử cho cuộc “chiến tranh lạnh” của Mỹ với Nga

Trong cuộc đối đầu của Mỹ với Nga, khả năng chịu đựng với giá xăng sẽ là phép thử lớn để quyết định thắng thua.

Thế giới đang thấy hai chiến sự nổi bật. Một là tình hình tại Ukraine với cái giá phải trả là sinh mạng và tàn phá hạ tầng. Còn lại là cuộc đối đầu giữa phương Tây với Nga - mà Wall Street Journal ví von là “chiến tranh lạnh” - với hậu quả là khó khăn kinh tế và lạm phát.

Với Tổng thống Nga Putin, thời gian có thể không đứng về phía ông. Nguyên nhân bởi Mỹ và các đồng minh có lợi thế vượt trội về kiến thức, công nghệ và tài chính. Con đường thắng thế duy nhất của Nga là khiến giá nhiên liệu đủ cao trong ngắn hạn để phương Tây chùn chân trong việc ủng hộ Ukraine.

Những diễn biến gần đây có thể mang lại hy vọng cho Điện Kremlin. Khi cú sốc và nỗi sợ hãi về các lệnh trừng phạt ban đầu của phương Tây đã hết, nền kinh tế Nga bị vùi dập nhưng vẫn chưa sụp đổ. Trong khi đó, phương Tây lại chịu trận và việc Nga siết khí đốt đã khiến chi phí năng lượng tăng mạnh.

Giá cả leo thang khiến vị thế chính trị của các nhà lãnh đạo tại đó bị ảnh hưởng. Đảng của Tổng thống Pháp Emmanuel Macron đã mất đa số ghế trong nghị viện vào tay đảng National Rally cực hữu thân thiện với Nga. Ở Anh, Thủ tướng Boris Johnson vừa thua hai cuộc bầu cử phụ.

Tại Mỹ, giá xăng dầu cao đã làm giảm sự ủng hộ của công chúng dành cho ông Biden và tăng khả năng đảng Dân chủ mất quyền kiểm soát Quốc hội vào mùa thu này. Những người chỉ trích đã dán lên trụ xăng hình ông Biden với câu: “Tôi đã làm điều đó”.

Dù ủng hộ các biện pháp trừng phạt đối với Nga, các đảng viên Cộng hòa không ngừng đổ lỗi cho tổng thống về việc giá xăng cao hơn thông qua các chính sách hạn chế nguồn cung, như khai tử đường ống Keystone XL từ Canada.

Trên thực tế, sản lượng dầu của Mỹ đã tăng lên kể từ khi ông Biden nhậm chức. Nhưng giá mặt hàng này được thiết lập bởi sự cân bằng cung và cầu toàn cầu, vốn đã thắt chặt vào năm ngoái và trở nên tồi tệ hơn từ khi khủng hoảng Ukraine nổ ra. JPMorgan ước tính nếu không có cuộc chiến đó, giá dầu Brent sẽ là 90 USD mỗi thùng. Thay vào đó, nó thực tế đã dao động từ 100 đến 128 USD kể từ tháng 2.

Ông Biden muốn người Mỹ coi đây là cái giá của sự đoàn kết với Ukraine. “Với những nghị sĩ Cộng hoà chỉ trích tôi, bạn có chắc là muốn giá xăng tại Mỹ giảm, nhưng đổi lại là Putin sẽ gia tăng quyền lực ở châu Âu không? Tôi không tin đâu”, Biden nói tuần trước. Và một số cuộc thăm dò cho thấy người Mỹ ủng hộ việc trừng phạt Nga ngay cả khi họ phải trả giá.

Tuy nhiên, trong lịch sử, người Mỹ không ủng hộ tổng thống khi những cú sốc địa chính trị khiến giá dầu tăng. Năm 1973, các nước Ả Rập cấm vận xuất khẩu dầu sang Mỹ như một hình phạt vì đã hỗ trợ Israel trong Chiến tranh Yom Kippur. Kết quả là cuộc khủng hoảng năng lượng, kết hợp với Watergate, đã làm giảm niềm tin của công chúng vào Tổng thống Richard Nixon. Tăng giá sau cuộc cách mạng Iran năm 1979 cũng đã giúp chấm dứt nhiệm kỳ tổng thống của Jimmy Carter.

Biden càng ở thế khó hơn khi nhậm chức với chương trình nghị sự tập trung vào việc giảm sử dụng dầu và khí đốt, thay vì thúc đẩy nguồn cung. Giờ ông bắt đầu phải xoay trục, như thúc đẩy xuất khẩu nhiều khí đốt tự nhiên hóa lỏng hơn sang châu Âu và hàn gắn quan hệ với Saudi Arabia. Nhưng ông vẫn chưa tuyên bố rằng cuộc chiến tranh lạnh mới đòi hỏi một chiến lược năng lượng khác với chiến lược mà ông đã mang đi vận động tranh cử.

Theo WSJ , Biden nên nhìn sang Đức để tham khảo kinh nghiệm, nơi mà chính phủ đã làm được điều đó. Phụ thuộc rất nhiều vào khí đốt của Nga, Đức đang cân nhắc phân bổ khí đốt trong mùa đông nếu bị cắt. Điều này đã khiến Bộ trưởng Kinh tế Robert Habeck phải thực hiện các bước dường như không phù hợp với đảng Xanh mà ông đồng lãnh đạo, chẳng hạn như khởi động lại các nhà máy nhiệt điện than và mua khí đốt từ Qatar.

Ông Biden có thể học hỏi được một ít từ Đức nhưng sẽ không nhiều vì còn nhiều áp lực phải giải quyết khác ngoài giá xăng dầu. Tuy nhiên, so với các tổng thống tiền nhiệm, ông đối mặt với cú sốc địa chính trị này với số tài sản lớn hơn nhiều.

Không giống những năm 1970, Mỹ ngày nay là nước xuất khẩu ròng xăng dầu và các sản phẩm liên quan, đồng thời là một trong những nhà xuất khẩu LNG lớn nhất thế giới. Ổn định về chính trị và có trách nhiệm với môi trường, đây là nhân tố quan trọng nhất trong nỗ lực của phương Tây trong việc loại bỏ nguồn năng lượng của Nga.

Trong một báo cáo vào tháng trước, J.P. Morgan đã vạch ra con đường mà Mỹ có thể tăng sản lượng dầu lên 6 triệu thùng mỗi ngày vào năm 2026. Nó sẽ đòi hỏi 400 tỷ USD đầu tư liên bang và nới lỏng các quy định. Dù con đường là không đơn giản nhưng sẽ giúp “đưa Nga xuống hạng trung bình của các nhà sản xuất năng lượng toàn cầu”.

“Chúng ta (Mỹ) chứ không phải Nga, là siêu cường quốc về năng lượng”, Daniel Yergin, Nhà sử học năng lượng và Phó chủ tịch của S&P Global, đánh giá. Ông cho rằng, trong hai hoặc ba năm tới, đòn bẩy của ông Putin sẽ không còn.

Nhưng vấn đề ở chỗ, thách thức đối với ông Biden và các nhà lãnh đạo phương Tây khác là xoay xở thế nào trong sáu tháng tới, trong khi ông Putin khai thác đòn bẩy hiện có. Các tài xế Mỹ đang bắt đầu mua ít xăng hơn khi họ cảm thấy gánh nặng kinh tế của mức giá kỷ lục tiếp tục dao động gần 5 USD mỗi gallon (3,78 lít).

Giá xăng - phép thử cho cuộc “chiến tranh lạnh” của Mỹ với Nga

Một tài xế đang đổ xăng ở Mỹ. Ảnh: WSJ

Trong tuần đầu tiên của tháng 6, doanh số bán xăng tại các trạm ở Mỹ đã giảm khoảng 8,2% so với cùng kỳ năm ngoái — tuần thứ 14 liên tiếp doanh số bán hàng đã tụt lại so với mức năm 2021, theo nhà cung cấp dữ liệu năng lượng OPIS.

Tổng thống Biden hôm 29/6 đề xuất Quốc hội đình chỉ thuế xăng và dầu diesel liên bang trong ba tháng, với hy vọng hạ nhiệt giá cả. Nhưng ông Biden không có khả năng tìm thấy đủ sự ủng hộ của các nhà lập pháp. Một số thành viên đảng Dân chủ đã cùng với đảng viên Cộng hòa lên tiếng phản đối kế hoạch này.

Garrett Golding, Nhà kinh tế tại Fed Dallas, cho biết với áp lực lạm phát đẩy giá nhiều mặt hàng tiêu dùng lên cao và tiền lương không theo kịp, người tiêu dùng không đủ trang bị để đối phó với tình trạng giá nhiên liệu tăng vọt kéo dài. Mặc dù kinh tế Mỹ chưa bị ảnh hưởng trực tiếp, nếu giá xăng cao hơn mốc 5,5 USD mỗi gallon thì sẽ không bền vững về dài hạn.

“Đó là lúc mọi thứ bắt đầu đổ vỡ”, ông nói.

Theo Phiên An/WSJ/VNE

Đọc thêm

Các quốc gia châu Âu nhóm họp bày tỏ ủng hộ Ukraine

Các quốc gia châu Âu nhóm họp bày tỏ ủng hộ Ukraine

Ngày 19/11, khoảng 30 nguyên thủ và người đứng đầu chính phủ thuộc Liên minh hỗ trợ Ukraine đã cùng nhóm họp tại Berlin nhằm bày tỏ ủng hộ Kiev cũng như khẳng định vai trò của khối này trong tiến trình đàm phán hòa bình liên quan tới cuộc xung đột Ukraine.
Canada đặt ngành ô tô ở trung tâm trong đàm phán với Mỹ

Canada đặt ngành ô tô ở trung tâm trong đàm phán với Mỹ

Tuyên bố của Thủ tướng Mark Carney về việc Canada chỉ chấp nhận thỏa thuận thương mại với Mỹ nếu bảo đảm được sự tồn tại và phát triển của ngành ô tô cho thấy nước này đặt năng lực sản xuất dài hạn làm thước đo đàm phán.
Tổng thống Mỹ Donald Trump công du châu Á

Tổng thống Mỹ Donald Trump công du châu Á

Tổng thống Mỹ Donald Trump lên đường công du châu Á, với các điểm dừng tại Philippines, Trung Quốc, nhằm thúc đẩy các thỏa thuận kinh tế, thương mại và tiến hành cuộc gặp ba bên với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình và Tổng thống Nga Vladimir Putin để thảo luận về vấn đề vũ khí hạt nhân.
Nga và Ukraine chạy đua xây dựng mạng lưới vệ tinh quân sự

Nga và Ukraine chạy đua xây dựng mạng lưới vệ tinh quân sự

Trong khi tìm cách giảm phụ thuộc vào Starlink của tỷ phú Elon Musk, Ukraine đang phát triển mạng lưới vệ tinh quân sự riêng. Nga cũng thúc đẩy chương trình Rassvet nhằm xây dựng hệ thống liên lạc tương tự, biến không gian thành một mặt trận cạnh tranh chiến lược mới.
Fed sẽ không bỏ phiếu về lãi suất tại cuộc họp tháng 10/2027

Fed sẽ không bỏ phiếu về lãi suất tại cuộc họp tháng 10/2027

Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) sẽ không tiến hành bỏ phiếu về khả năng điều chỉnh lãi suất tại cuộc họp tháng 10/2027, một thay đổi nằm trong sáng kiến rộng lớn hơn của Chủ tịch Fed Kevin Warsh nhằm giảm mức độ hiện diện và tác động của ngân hàng trung ương này trên thị trường.
Xin chào,
Tôi là Chatbot của
Báo Hà Tĩnh
Hãy hỏi tôi bất kỳ điều gì bạn cần biết về
Báo Hà Tĩnh nhé. Tôi sẵn sàng hỗ trợ!