“Ngọn quốc kỳ” - Bản trường ca chào đón cách mạng

(Baohatinh.vn) - Ngay sau khi Đảng lãnh đạo Nhân dân giành được độc lập cho dân tộc, để đáp ứng kịp thời nhiệm vụ chính trị, chào đón niềm vui lớn của dân tộc, Xuân Diệu viết liền hai bản trường ca “Ngọn Quốc kỳ” và “Hội nghị non sông”.

“Ngọn quốc kỳ” - Bản trường ca chào đón cách mạng

Việc treo cờ Tổ quốc, cờ Đảng là thể hiện lòng yêu nước, niềm tự hào dân tộc; là ý thức, trách nhiệm của mỗi người dân.

Cách mạng tháng Tám đã tạo sức hấp dẫn mạnh mẽ, cuốn cái tôi lãng mạn của Xuân Diệu đến với ngọn gió cách mạng đang rào rạt thổi trên đất nước mới hồi sinh. “Ngọn quốc kỳ”, khúc tráng ca gồm 300 câu thơ được mở đầu bằng điệp khúc âm thanh diễn tả tiếng reo vui trong tâm hồn nhà thơ, cũng là không khí chung của hàng triệu triệu người trước ngọn cờ độc lập: “Gió reo, gió reo, gió Việt Nam reo/ Mây bay, mây bay, mây hồng tươi sáng/ Gió ca trên non, gió ngợi trên đèo... Gió bay đi mà nhạc cũng bay theo/ Đưa tin mới khắp trên trời nước Việt... Gió đã lên! Gió dậy khắp sơn hà!/ Gió đã nổi! Gió thổi cờ vun vút/ Như tất cả ngọn sóng triều ngùn ngụt/... Một luồng vui căng hết ngực thanh niên/ Những men mới trộn vào lòng đất nước...”.

Vẫn là những hình ảnh gió mây, núi sông hoa cỏ nhưng chúng không chỉ tắm trong trí tưởng tượng, men say cuộc đời của cái tôi lãng mạn mà tồn tại một cách đầy hiện thực, đầy sức sống trong cái nhìn mới, tâm thế mới. Mỗi câu thơ trong “Ngọn quốc kỳ” đều dâng tràn niềm phấn khích, náo nức tột độ trước hình ảnh mới của đất nước, sức sống mới của dân tộc được biểu tượng qua ngọn quốc kỳ, lá cờ đỏ sao vàng: “Mấy phen từng gian khổ với chua cay/ Có một buổi cờ về Hà Nội/ Về ngự trị ở trên đài sáng chói/ Giữa dân gian trong những tiếng hoan hô...”.

“Ngọn quốc kỳ” - Bản trường ca chào đón cách mạng

Cờ Tổ quốc được treo trang trọng trên những tuyến đường ở các miền quê của Hà Tĩnh để chào đón những ngày lễ lớn của đất nước.

Hình ảnh lá cờ đỏ sao vàng tượng trưng cho độc lập dân tộc, sức mạnh của Đảng, những người chiến sĩ cộng sản, dân quân, du kích đã trải qua biết bao hy sinh đổ máu, vượt qua những tháng ngày gông cùm xiềng xích đen tối nhất mới giành lại được. Dựa trên hình tượng, chủ đề đó, nhà thơ triển khai mạch trữ tình mang âm hưởng anh hùng ca nhằm hướng tới khái quát được chặng đường gian khổ đi tới thắng lợi rực rỡ của dân tộc, lý giải sức mạnh chiến thắng của cuộc cách mạng.

Ánh sáng chân lý của Đảng đã soi đường, đã tạo nên sức mạnh chính nghĩa lớn lao quy tụ được sự đồng lòng của cả dân tộc bước đi trên con đường cách mạng giành độc lập, tự chủ. Theo đó, với “Ngọn quốc kỳ”, lần đầu tiên, những tư liệu lịch sử cùng hình ảnh của hiện thực cuộc sống, các địa danh mang ý nghĩa lịch sử, mang ý nghĩa biểu tượng về sự lãnh đạo của Đảng và những cuộc đấu tranh của Nhân dân trên mọi miền đất nước từ Việt Bắc đến Rạch Giá - Kiên Giang, Sài Gòn - Chợ Lớn, từ Nhị Hà, Cửu Long cho đến Ngự Bình, Tản Viên, Hồng Lĩnh... bước vào thơ ông một cách tự nhiên và gần gũi: “Ai từng nghe nói quân du kích?/ Nhắc đến lòng son tràn cảm kích/ Ôi những chiến sĩ, những anh hùng/ Những kẻ hồn xanh như ngọc bích/ Đi theo tiếng gọi nước non thiêng...”.

Trên mạch cảm hứng cuồn cuộn chảy chứa đựng “niềm vui bất tuyệt”, những suy tư về đất nước, về Nhân dân được nhà thơ khái quát và lý giải sâu sắc: “Ôi lịch sử! Mấy ngày tháng Tám/ Khắp Việt Nam cờ mọc với lòng dân/... Những cửa lều xơ xác cũng ra hoa/ Trên gốc cũ nảy một chồi sống mới/... Một trăm năm tan nát tựa mù sương!/ Việt Nam! Việt nam! Cờ đỏ sao vàng!/ Những ngực nén hít thở ngày độc lập... Bốn nghìn năm, trông mặt Mẹ không già/ Chúng con vẫn sẵn một lòng trẻ ấy”. Có thể nói đây là trường ca dài hơi đầu tiên viết về Cách mạng tháng Tám và sức mạnh của Đảng, của những người chiến sĩ cách mạng và những người dân cần lao. Những câu thơ đậm chất triết lý này của Xuân Diệu về Đảng, đất nước, Nhân dân được các nhà thơ trẻ thế hệ chống Mỹ kế thừa, triển khai hoàn thiện hơn trong các trường ca viết về cuộc kháng chiến chống Mỹ.

“Ngọn quốc kỳ” - Bản trường ca chào đón cách mạng

Ngọn Quốc kỳ là sự sống của người dân Việt Nam ở trong tôi, là mối tình đầu của tôi với những ngày đầu của chính quyền Nhân dân cách mạng...”.

Xuân Diệu đã thuyết minh thêm về trạng thái tâm hồn say sưa ngây ngất không khí cách mạng khi viết về hoàn cảnh ra đời của trường ca “Ngọn quốc kỳ”: “Những ngày thứ nhất ấy, tất cả tươi mới trong lòng người, trên đất nước như tập trung hiện bật lên trên lá cờ đỏ sao vàng, chúng ta đã say ngọn quốc kỳ độc lập, tự do như say men rượu (...). Ngọn quốc kỳ là sự sống của người dân Việt Nam ở trong tôi, là mối tình đầu của tôi với những ngày đầu của chính quyền Nhân dân cách mạng...”. \

Từ sự vồ vập và những đắm đuối trong tình yêu của cái tôi lãng mạn đến niềm phấn khích, say mê với lý tưởng, cuộc hồi sinh mới của đất nước, Nhân dân đều là biểu hiện thống nhất của một trái tim chân thành và thủy chung rất mực với đời, với những đổi thay tươi mới từ cuộc sống. Vì thế, Xuân Diệu, chứ không phải ai khác đã chào đón cách mạng bằng tất cả niềm xúc động và say mê của mình. Lần đầu tiên trong văn học hiện đại, hình tượng đất nước, dân tộc như một hình tượng thẩm mỹ, được khắc họa trong một tầm vóc lớn lao, sâu rộng và với dung lượng dài hơi của một thể loại trường ca.

Chủ đề Hà Tĩnh 24h

Đọc thêm

Đảng viên 77 năm tuổi Đảng kể chuyện ngày khởi nghĩa giành chính quyền

Đảng viên 77 năm tuổi Đảng kể chuyện ngày khởi nghĩa giành chính quyền

Ở tuổi 96, bà Trần Thị Lý (tổ dân phố 18, phường Thành Sen) vẫn nhớ như in buổi sáng 18/8/1945, khi thị xã Hà Tĩnh rợp cờ đỏ sao vàng, dòng người từ các địa phương rầm rập đổ về giành chính quyền. Hơn 8 thập kỷ đã trôi qua, ký ức về ngày lịch sử ấy vẫn nguyên vẹn trong câu chuyện của nữ đảng viên 77 năm tuổi Đảng.
Xét tặng Huy hiệu Đảng: bảo đảm trọn vẹn sự ghi nhận với đảng viên lão thành

Xét tặng Huy hiệu Đảng: bảo đảm trọn vẹn sự ghi nhận với đảng viên lão thành

Quy định mới về xét tặng Huy hiệu Đảng, nhất là đối với những mốc từ 80 năm tuổi Đảng trở lên đặt ra yêu cầu cao hơn trong công tác rà soát, thẩm định hồ sơ. Bám sát quy định mới, Hà Tĩnh đang chủ động triển khai, bảo đảm mỗi trường hợp được xem xét đầy đủ, chính xác, kịp thời.
Đổi mới tư duy, nâng tầm đối ngoại Đảng và đối ngoại nhân dân trong tình hình mới

Đổi mới tư duy, nâng tầm đối ngoại Đảng và đối ngoại nhân dân trong tình hình mới

Đồng chí Trần Cẩm Tú - Ủy viên Bộ Chính trị, Thường trực Ban Bí thư nhấn mạnh yêu cầu tiếp tục đổi mới mạnh mẽ tư duy, nhận thức; nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác đối ngoại Đảng, đối ngoại nhân dân, chủ động củng cố tin cậy chính trị, tăng cường đồng thuận quốc tế, góp phần thực hiện hiệu quả mục tiêu đối ngoại và phục vụ sự nghiệp phát triển đất nước trong tình hình mới.
Tạo đồng thuận từ những việc khó ở cơ sở

Tạo đồng thuận từ những việc khó ở cơ sở

Giải phóng mặt bằng, hiến đất mở đường hay sắp xếp bộ máy sau sáp nhập… là những việc khó, tác động trực tiếp đến quyền lợi của người dân. Nhưng, tại nhiều địa phương ở Hà Tĩnh, bằng đối thoại, sự minh bạch và cách làm gần dân, những “điểm nghẽn” đã được tháo gỡ, tạo đồng thuận xã hội và mở đường cho phát triển.
19 điều đảng viên không được làm

19 điều đảng viên không được làm

Trong 19 điều đảng viên không được làm, Trung ương nêu rõ đảng viên không được vụ lợi; "lợi ích nhóm", cục bộ, "tư duy nhiệm kỳ", thấy đúng không bảo vệ, thấy sai không đấu tranh...
Quy định về thi hành Điều lệ Đảng

Quy định về thi hành Điều lệ Đảng

Thay mặt Ban Chấp hành Trung ương, đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm ký ban hành Quy định thi hành Điều lệ Đảng (Quy định số 208-QĐ/TW, ngày 26/7/2026).
Người trẻ "đứng mũi chịu sào" - lời giải về cán bộ thôn ở xã miền biển Hà Tĩnh

Người trẻ "đứng mũi chịu sào" - lời giải về cán bộ thôn ở xã miền biển Hà Tĩnh

Trong khi một số địa phương đang gặp khó trong bố trí cán bộ thôn thì tại xã Thiên Cầm (Hà Tĩnh), việc mạnh dạn trẻ hóa đội ngũ cán bộ đã trở thành điểm nhấn. Nhiều cán bộ trẻ với trình độ đại học, cao đẳng mang theo sức trẻ, tư duy mới đã nhanh chóng bắt nhịp công việc, góp phần tạo nên những chuyển động tích cực từ cơ sở.
Khắc phục những khoảng trống để văn hóa thực sự là nền tảng tinh thần, động lực tăng trưởng

Khắc phục những khoảng trống để văn hóa thực sự là nền tảng tinh thần, động lực tăng trưởng

Sáng 13/7, tại Trụ sở Trung ương Đảng, Ban Chỉ đạo Trung ương về phát triển văn hóa Việt Nam (Ban Chỉ đạo) họp Phiên thứ 2, đánh giá việc thực hiện Nghị quyết số 80-NQ/TW ngày 7/1/2026 của Bộ Chính trị và đề ra phương hướng nhiệm vụ trong thời gian tới. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm dự và phát biểu chỉ đạo.
Nắm chắc tình hình, kịp thời phát hiện, tham mưu xử lý hiệu quả các vấn đề về nội chính

Nắm chắc tình hình, kịp thời phát hiện, tham mưu xử lý hiệu quả các vấn đề về nội chính

Trưởng ban Nội chính Trung ương Lê Minh Trí yêu cầu ngành nội chính Đảng tăng cường phối hợp, bám sát, nắm chắc tình hình, kịp thời phát hiện, tham mưu chỉ đạo xử lý những vấn đề phức tạp, nhạy cảm về nội chính, công tác phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực.
Xin chào,
Tôi là Chatbot của
Báo Hà Tĩnh
Hãy hỏi tôi bất kỳ điều gì bạn cần biết về
Báo Hà Tĩnh nhé. Tôi sẵn sàng hỗ trợ!