Tai biến mạch máu não ngày nay đang diễn ra rất phổ biến và đang có xu hướng trẻ hóa. Có nhiều nguyên nhân dẫn đến tai biến mạch máu não trong đó thường gặp là: cao huyết áp, cholesterol trong máu cao, bệnh tim, tiểu đường, béo phì...và lối sống không khoa học làm tăng nguy cơ đột quỵ như: ăn uống không lành mạnh, ít hoặc không vận động, hút thuốc lá, lạm dụng rượu bia…
Ghi nhận thực tế tai biến mạch máu não cũng bị ảnh hưởng bởi khí hậu nhất là vào mùa lạnh. Vào thời tiết chuyển biến lạnh thì tình trạng gia tăng tai biến mạch máu não ngày càng nhiều. Khi nhiệt độ trong nhà và ngoài trời thay đổi đột ngột (từ trong phòng ấm ra trời lạnh) dẫn đến các mạch máu co thắt, cơ thể giữ nước. Từ đó có thể làm cho huyết áp tăng đột ngột dẫn đến các bệnh về nhồi máu cơ tim, đột quỵ,…
Khi bị tai biến mạch máu não người bệnh có thể bị liệt nửa người, cánh tay hoặc một bên chân yếu liệt, gây khó khăn trong việc đi lại. Các di chứng khiến người bệnh phụ thuộc hoàn toàn vào người nhà trong mọi hoạt động chính vì vậy, việc phòng ngừa là vô cùng quan trọng.
Dưới đây là những cách giúp chủ động tai biến mạch máu não
Kiểm soát huyết áp
Huyết áp cao là một trong những nguyên nhân gây tai biến mạch máu não. Để duy trì huyết áp ở mức lý tưởng dưới 135/85 mmHg, cần giảm muối trong chế độ ăn uống, không quá 1,5g mỗi ngày (khoảng 1/2 thìa cà phê), tránh các loại thực phẩm giàu cholesterol như bánh mì kẹp thịt, phô mai và kem; nên ăn 4-5 phần rau và trái cây mỗi ngày, 2-3 phần cá mỗi tuần.
Bên cạnh đó, cần tiêu thụ thêm ngũ cốc nguyên hạt và sữa ít chất béo. Người bệnh có thể dùng thêm thuốc ổn định huyết áp theo hướng dẫn của bác sĩ.
Kiểm soát cân nặng, tránh thừa cân, béo phì là một trong những cách phòng ngừa tai biến mạch máu não. Khi thừa cân, béo phì, lượng cholesterol xấu (LDL) thường cao và có thể gây tắc nghẽn động mạch, tăng nguy cơ bị tai biến. Vì vậy, chúng ta cần chủ động theo dõi cân nặng thường xuyên để hạn chế cân nặng vượt quá mức.
Để tránh thừa cân và béo phì, hãy duy trì một chế độ ăn uống lành mạnh, ăn nhiều rau xanh và hạn chế chất béo, thực phẩm nhiều dầu mỡ, đồ ngọt,… Ngoài ra, nên tập thể dục đều đặn và duy trì vận động thường xuyên để đốt cháy calo dư thừa và duy trì cân nặng lý tưởng.
Kiểm soát bệnh đái tháo đường
Việc kiểm soát chỉ số đường huyết theo hướng dẫn của bác sĩ là điều cần thiết. Ngoài ra, nên áp dụng chế độ ăn uống khoa học, tập thể dục và dùng thuốc điều trị để giữ đường huyết luôn ở mức ổn định.
Theo nhiều nghiên cứu, hút thuốc lá có thể làm tăng nguy cơ tai biến mạch máu não. Nếu người hút thuốc lá nhiều hơn 1 bao/ngày thì nguy cơ tai biến tăng lên gấp 4 lần so với mức trung bình, còn hút thuốc ít hơn thì nguy cơ tai biến cao gấp đôi so với mức bình thường. Lý do là khi hút thuốc lá, thuốc lào rất nhiều hóa chất khác nhau được hấp thụ vào cơ thể, thông qua việc hít phải khói thuốc lá gây ra những thay đổi có hại dài hạn và ngắn hạn cho các mạch máu não.
Tốc độ của dòng máu qua mạch máu não thay đổi nhanh chóng ngay sau khi hút thuốc dẫn đến hiệu ứng tiêu cực cho não bộ. Ngoài ra, việc hút thuốc lá thường xuyên sẽ dẫn đến mạch máu não trở nên dễ tắc nghẽn hơn và dễ tạo cục máu đông hơn khi tiếp xúc với nhiều hóa chất trong khói thuốc lá. Khói thuốc lá gây ra những thay đổi trong nhịp tim và chức năng tim, cuối cùng có thể dẫn đến tai biến.
Thường xuyên sử dụng rượu, bia với nồng độ cao cũng có nguy cơ tăng độ quỵ, tai biến mạch máu não... vì vậy không được lạm dụng rượu bia, có thể uống rượu vang đỏ với một lượng vừa phải (khoảng 1 ly nhỏ mỗi ngày). Rượu vang đỏ có chứa resveratrol, giúp bảo vệ tim và não.
Tập thể dục đều đặn
Tập thể dục đều đặn là một cách giảm thiểu nguy cơ tai biến mạch máu và giảm thiểu đột quỵ não. Việc tập thể dục thường xuyên giúp tăng cường khả năng vận chuyển và sử dụng oxy trong cơ thể cũng như cải thiện sự tuần hoàn máu, làm giảm huyết áp và giảm nguy cơ bị tắc nghẽn động mạch.
Hơn nữa, tập thể dục, vận động thường xuyên cũng giúp giảm cân, duy trì cân nặng lý tưởng và kiểm soát mức đường trong máu. Từ đó làm giảm nguy cơ thừa cân béo phì và mắc bệnh tiểu đường.
Việc tập thể dục giúp giảm căng thẳng và stress, tác động tích cực đến não bộ và hỗ trợ tăng cường hệ miễn dịch.
Người bệnh có thể tập thể dục ở cường độ vừa phải như đi dạo sau bữa tối, tham gia một câu lạc bộ thể dục với bạn bè, đi thang bộ thay vì thang máy ít nhất 5 ngày/tuần. Nếu không thể tập liên tục 30 phút, có thể chia nhỏ thành 10-15 phút/lần và 2-3 lần/ngày... cũng có lợi cho sức khỏe, giảm nguy cơ tai biến mạch máu não.
