Nga hạ thủy tàu ngầm tấn công diesel-điện Kilo 636.3 "áp chót"

Ngày 28/3, tàu ngầm tấn công diesel-điện mang tên Petropavlovsk-Kamchatsky (số hiệu B-274) thuộc phân lớp Kilo 636.3 đã được nhà máy đóng tàu Saint Petersburg làm lễ hạ thủy.

Con tàu được làm lễ đặt ky (sống chính) vào ngày 28/7/2017, sau gần 2 năm thi công thì nó đã được hạ thủy hôm 28/3, dự kiến chiếc B-274 sẽ được biên chế cho Hạm đội Thái Bình Dương vào năm 2020.

Petropavlovsk-Kamchatsky là chiếc thứ 7 trong loạt 8 tàu ngầm Kilo 636.3 được đóng mới cho Hải quân Nga sau khi tàu ngầm lớp Lada thuộc Dự án 677 bị đánh giá là còn nhiều vấn đề cần khắc phục.

Lẽ ra Hải quân Nga đã dừng đóng mới tàu ngầm Kilo 636 từ lâu để chuyển sang đặt hàng thế hệ tiên tiến hơn chính là lớp Lada, điểm ưu việt lớn nhất của Dự án 677 so với Dự án 636 đó là nó được thiết kế với động cơ AIP.

Tuy nhiên do chưa có kinh nghiệm trong việc chế tạo khí tài đặc biệt này mà chiếc đầu tiên của lớp Lada mang tên Saint Petersburg phải mất hơn 10 năm mới được miễn cưỡng chấp nhận đưa vào biên chế.

Thậm chí sang đến chiếc thứ hai của lớp Lada là tàu ngầm Kronshtadt hạ thủy vào ngày 21/9/2018 vẫn chưa được lắp đặt động cơ đẩy AIP, khiến tính năng kỹ chiến thuật của nó thua kém khá nhiều so với kỳ vọng.

Khó khăn nhất của Nga trong việc chế tạo động cơ AIP nằm ở khâu xử lý khí Hydro (phế phẩm) được tạo ra từ quá trình phân tách nước biển, do chưa có biện pháp lưu trữ tin cậy mà rất dễ gây cháy nổ.

Trong tình cảnh đó, việc Hải quân Nga phải tạm chấp nhận và đặt hàng tiếp nhiều tàu ngầm Kilo 636.3 nhằm lấp khoảng trống khi chiếc Lada chưa thực sự sẵn sàng cũng không có gì khó hiểu.

Nhưng sau khi hoàn thiện tàu ngầm Petropavlovsk-Kamchatsky (chiếc thứ 7) và Volkhov (chiếc cuối cùng) thì Hải quân Nga không có kế hoạch chế tạo thêm lớp tàu ngầm Kilo 636.6 nữa.

Điều đó cho thấy Nga rất quyết tâm trong việc nghiên cứu phát triển một thế hệ tàu ngầm tấn công thông thường được tích hợp động cơ AIP với tính năng kỹ chiến thuật tương đương sản phẩm do Pháp, Đức chế tạo.

Nhưng trước mắt viễn cảnh trên không mấy sáng sủa, khi các nhà khoa học Nga từng thông báo rằng ít nhất phải tới giai đoạn giữa của chương trình mua sắm vũ khí cấp quốc gia tới năm 2027 thì động cơ AIP dành cho tàu ngầm Kilo mới được thử nghiệm.

Điều này buộc Nga phải đưa ra hai lựa chọn, hoặc là tiếp tục đóng mới tàu ngầm lớp Lada khi chúng chưa hoàn thiện sức mạnh, hoặc chấp nhận có khoảng trống tương đối dài sau khi bàn giao chiếc Kilo 636.3 cuối cùng.

Trong điều kiện kinh tế chưa thực sự khởi sắc và vẫn vướng phải các lệnh cấm vận của phương Tây, có lẽ cách tốt nhất để Nga hiện đại hóa hạm đội tàu ngầm là mua động cơ AIP của Trung Quốc.

Khác với Moskva, mặc dù đi sau nhưng Bắc Kinh hiện đã qua mặt "thầy giáo cũ" khi tự sản xuất và biên chế số lượng lớn tàu ngầm tấn công sử dụng động cơ AIP Type 041.