Văn Miếu - Quốc Tử Giám với giáo dục, đào tạo nhân tài vùng Tiên Điền - Lai Thạch

(Baohatinh.vn) - Các tham luận được trình bày tại hội thảo đã gợi mở nhiều vấn đề nhằm đề cao vai trò, phát huy giá trị di sản Văn Miếu - Quốc Tử Giám và truyền thống khoa bảng của vùng đất Hà Tĩnh.

Sáng 1/11, tại Văn Miếu - Quốc Tử Giám (Hà Nội), Trung tâm Hoạt động Văn hóa Khoa học Văn Miếu - Quốc Tử Giám phối hợp với Chi hội Văn nghệ Dân gian Hà Tĩnh tổ chức Hội thảo khoa học với chủ đề “Văn Miếu - Quốc Tử Giám với giáo dục, đào tạo nhân tài vùng Tiên Điền - Lai Thạch (Hà Tĩnh)”.

Hội thảo có sự tham gia của các nhà khoa học đến từ các viện nghiên cứu và các cơ quan chuyên môn như: Viện Sử học, Viện Nghiên cứu Hán Nôm, Viện Trần Nhân Tông, Ban Quản lý bảo tồn di sản văn hóa Trường Lưu...

bqbht_br_z5988769299073-6e2098bc02f7647a00e0941a6e990e19.jpg
Đại biểu tham dự hội thảo.
bqbht_br_z5989407967328-15f738654cd131eb173a77b163b46117.jpg
Các đồng chí chủ trì hội thảo.

Phát biểu tại hội thảo, TS. Nguyễn Văn Tú - Phó Giám đốc Trung tâm Hoạt động Văn hóa Khoa học Văn Miếu - Quốc Tử Giám nhấn mạnh: Hội thảo sẽ tập trung nghiên cứu, đánh giá và thảo luận xoay quanh các nội dung: Vị trí, vai trò của Văn Miếu - Quốc Tử Giám trong việc giáo dục và đào tạo nhân tài trong thời quân chủ ở Việt Nam nói chung; bảo tồn và phát huy giá trị của truyền thống giáo dục, đào tạo nhân tài tại Văn Miếu - Quốc Tử Giám và các vùng quê nói chung, vùng Tiên Điền - Lai Thạch nói riêng.

Các tham luận cũng sẽ làm rõ những thành tựu về giáo dục, đào tạo nhân tài và truyền thống hiếu học của người dân vùng Tiên Điền - Lai Thạch (Hà Tĩnh), nhất là trong thời điểm hiện nay.

a55.jpg
Tiến sĩ Trịnh Thị Hà - Viện Sử học trình bày tham luận “Học quan Quốc Tử Giám và những đóng góp của các học quan người Tiên Điền, Lai Thạch (Nguyễn Uyên Hậu, Nguyễn Nghiễm, Nguyễn Khản, Nguyễn Huy Oánh) với Quốc Tử Giám và nền giáo dục khoa cử Nho học”.

Hội thảo đã nhận được 25 bài tham luận của các nhà khoa học từ Viện Sử học, Viện Nghiên cứu Hán Nôm, Viện Trần Nhân Tông và các cơ quan như Chi hội Văn nghệ dân gian tỉnh Hà Tĩnh, Ban Quản lý bảo tồn di sản văn hóa Trường Lưu, Trung tâm Hoạt động Văn hóa Khoa học Văn Miếu - Quốc Tử Giám...

bqbht_br_a3.jpg
Viện sĩ Nguyễn Huy Mỹ trình bày tham luận "Nguyễn Huy Oánh và dòng họ Nguyễn Huy Trường Lưu với Quốc Tử Giám".

Các tham luận được trình bày tại hội thảo cũng đã gợi mở nhiều vấn đề nhằm đề cao vai trò to lớn, phát huy giá trị di sản Văn Miếu - Quốc Tử giám; phát huy truyền thống hiếu học, khoa bảng của vùng đất Tiên Điền - Lai Thạch nói riêng và Hà Tĩnh hiện nay như: “Văn Miếu - Quốc Tử Giám, Trung tâm Giáo Dục Quốc gia lớn nhất thời quân chủ” (TS Nguyễn Văn Tú); “Học quan Quốc Tử Giám và những đóng góp của các học quan người Tiên Điền, Lai Thạch (Nguyễn Uyên Hậu, Nguyễn Nghiễm, Nguyễn Khản, Nguyễn Huy Oánh) với Quốc Tử Giám và nền giáo dục khoa cử Nho học” (TS. Trịnh Thị Hà);

“Tư liệu Hán Nôm lưu giữ tại Viện Nghiên cứu Hán Nôm liên quan đến các nhà khoa bảng vùng đất Lai Thạch ở Hà Tĩnh” (PGS.TS. Nguyễn Tá Nhí); Nguyễn Huy Oánh và dòng họ Nguyễn Huy Trường Lưu với Quốc Tử Giám (Viện sĩ Nguyễn Huy Mỹ); “Một số đóng góp của họ Nguyễn - Tiên Điền với sự nghiêp giáo dục” (Hồ Bách Khoa); “Bút cấm chỉ, sĩ Thiên Lộc” và truyền thống giáo dục, khoa bảng ở Thiên Lộc - Can Lộc, xưa và nay” (Phan Thư Hiền)...

bqbht_br_z5988537048789-34c8d8450d3d0a3cee19cc59bb18201e.jpg
Nhà văn, nhà báo Phan Trung Hiếu trình bày tham luận “Thám hoa Phan Kính và việc phát huy truyền thống hiếu học ở dòng họ Phan Vĩnh Gia ( Can Lộc)".

Tổng kết hội thảo, PGS.TS Nguyễn Đức Nhuệ - Chủ tịch Hội đồng khoa học Viện Sử học nhấn mạnh: 5 tham luận được trình bày tại hội thảo và 3 ý kiến phát biểu cũng như các tham luận gửi tới đã đề cập đến sự ra đời, vai trò to lớn của Văn Miếu - Quốc Tử Giám với nền khoa cử Nho học; truyền thống giáo dục, khoa bảng của vùng Tiên Điền, Lai Thạch với nền giáo dục nước nhà như: dòng họ Nguyễn Huy - Trường Lưu, dòng họ Phan Đức Thọ, dòng họ Hà Can Lộc, dòng họ Nguyễn Tiên Điền... Hội thảo cũng gợi mở nhiều vấn đề trong việc phát huy truyền thống hiếu học của các dòng họ, di tích lịch sử văn hóa vào việc giáo dục thế hệ trẻ.

Trong gần 9 thế kỷ (1075 - 1919), vùng đất Lai Thạch và Tiên Điền (thuộc Can Lộc, Nghi Xuân ngày nay) có tới 10 người đỗ đại khoa, nổi danh với các dòng họ “trâm anh thế phiệt” có truyền thống hiếu học, khoa bảng như: họ Nguyễn Huy Trường Lưu, họ Nguyễn ở Tiên Điền, họ Phan... Các nhà khoa bảng ở vùng đất này đã có những đóng góp không nhỏ cho quê hương, đất nước, trong đó có các danh sư nổi tiếng: Nguyễn Huy Oánh, Nguyễn Huy Quýnh, Nguyễn Nghiễm, Phan Kính…

Chủ đề Đất và người Hà Tĩnh

Đọc thêm

Podcast truyện ngắn: Kiến con tinh nghịch

Podcast truyện ngắn: Kiến con tinh nghịch

Một chuyến khám phá khu vườn đầy bất ngờ của chú kiến Tí Nghịch, nơi có những tiếng cười hồn nhiên và những bài học đáng nhớ. Cùng gặp những người bạn đáng yêu và khám phá bao điều thú vị.
Người “thổi hồn” vào từng khúc gỗ

Người “thổi hồn” vào từng khúc gỗ

Từ những khúc gỗ thô mộc, anh Trần Quốc Hoàng ở thôn Yên Điềm, xã Lộc Hà (Hà Tĩnh) đã tạo nên nhiều tác phẩm điêu khắc truyền thần sống động, giàu cảm xúc.
Cuốn sổ tay của anh hùng, liệt sĩ Lê Thị Riêng

Cuốn sổ tay của anh hùng, liệt sĩ Lê Thị Riêng

Mồ côi từ nhỏ, trải qua nhiều mất mát riêng tư, liệt sĩ Lê Thị Riêng trở thành một trong những gương mặt tiêu biểu của phong trào phụ nữ miền Nam, cống hiến trọn đời cho cách mạng.
Podcast tản văn: Bằng lăng đã nhạt màu

Podcast tản văn: Bằng lăng đã nhạt màu

Tháng Sáu trở về cùng sắc tím bằng lăng và những miền ký ức. Nỗi nhớ không chỉ hiện lên qua hình ảnh mà còn phảng phất trong âm thanh, hương thơm và những rung cảm của năm tháng.
Kịch tính màn "đại chiến" ánh sáng trên sông Hàn

Kịch tính màn "đại chiến" ánh sáng trên sông Hàn

Tối 6/6, đêm thi thứ 2 của Lễ hội pháo hoa quốc tế Đà Nẵng (DIFF) 2026 diễn ra sôi động, kịch tính với màn “đại chiến” ánh sáng trên sông Hàn giữa đương kim Á quân Z121 Vina Pyrotech (Việt Nam) và tân binh Lux Factory POK 2.0 đến từ Pháp.
Theo chân bố mẹ ra biển bắt tôm tít

Theo chân bố mẹ ra biển bắt tôm tít

Khi thủy triều xuống, nhiều gia đình ở Hà Tĩnh đưa con em ra bãi biển bắt tôm tít. Hoạt động không chỉ mang lại niềm vui, giúp trẻ vận động mà còn tạo nên những ký ức đẹp của tuổi thơ.
Thói quen "xài chùa" nhạc Việt

Thói quen "xài chùa" nhạc Việt

Nhiều người lấy nhạc cắt ghép, livestream trên nền tảng mạng xã hội mà không biết đang vi phạm bản quyền, hoặc các tổ chức dùng nhạc mà không xin phép.
Podcast truyện ngắn: Trở lại Xình Vá

Podcast truyện ngắn: Trở lại Xình Vá

Câu chuyện về hành trình đến lớp của một cậu học trò khuyết tật vùng cao đã thắp lên tình thương, sự day dứt và niềm tin của những người gieo chữ...
"Doraemon" thu 150 tỷ đồng

"Doraemon" thu 150 tỷ đồng

Sau khoảng 10 ngày phát hành, bom tấn hoạt hình Nhật Bản bỏ túi 150 tỷ đồng ở rạp Việt. Phim đang không có đối thủ ngoài phòng vé.
Âm nhạc AI: Giới hạn nào cho sáng tạo?

Âm nhạc AI: Giới hạn nào cho sáng tạo?

Không chỉ dừng ở vai trò hỗ trợ sáng tác, AI giờ đây còn có thể tạo giọng hát, xây dựng những “ca sĩ ảo”, song cũng đặt ra câu hỏi về cảm xúc, sáng tạo và giá trị thật của âm nhạc.
Podcast truyện ngắn: Vòi nước mát xóm chợ

Podcast truyện ngắn: Vòi nước mát xóm chợ

Giữa mùa hè oi ả nơi xóm chợ, một cuộc thi tiết kiệm nước của lũ trẻ đã mang đến bài học giản dị mà ý nghĩa về việc biết trân trọng và gìn giữ từng giọt nước mát quanh mình.
Podcast tản văn: Dế mèn với ký ức tuổi thơ

Podcast tản văn: Dế mèn với ký ức tuổi thơ

Những hang dế giữa đồng quê mùa hạ đã lưu giữ biết bao ký ức tuổi thơ hồn nhiên, nơi lũ trẻ lớn lên cùng tiếng ve, cánh đồng và niềm vui bình dị của những ngày hè năm cũ.
Podcast truyện ngắn: Chuyến xe năm nào

Podcast truyện ngắn: Chuyến xe năm nào

Giữa mưa núi, giữa con đường heo hút của miền cao năm nào, tình thương và sự cưu mang đã nhen lên như một ngọn lửa ấm áp, thắp sáng niềm vui của những ngày về sau.
Podcast tản văn: Giàn bầu của ngoại

Podcast tản văn: Giàn bầu của ngoại

Một giàn bầu xanh mướt, một bát canh ngọt mát hay tiếng gọi hiền từ của bà ngoại trong những trưa hè đầy nắng... gợi về những ký ức thân thương.
Xin chào,
Tôi là Chatbot của
Báo Hà Tĩnh
Hãy hỏi tôi bất kỳ điều gì bạn cần biết về
Báo Hà Tĩnh nhé. Tôi sẵn sàng hỗ trợ!