Văn Miếu - Quốc Tử Giám với giáo dục, đào tạo nhân tài vùng Tiên Điền - Lai Thạch

(Baohatinh.vn) - Các tham luận được trình bày tại hội thảo đã gợi mở nhiều vấn đề nhằm đề cao vai trò, phát huy giá trị di sản Văn Miếu - Quốc Tử Giám và truyền thống khoa bảng của vùng đất Hà Tĩnh.

Sáng 1/11, tại Văn Miếu - Quốc Tử Giám (Hà Nội), Trung tâm Hoạt động Văn hóa Khoa học Văn Miếu - Quốc Tử Giám phối hợp với Chi hội Văn nghệ Dân gian Hà Tĩnh tổ chức Hội thảo khoa học với chủ đề “Văn Miếu - Quốc Tử Giám với giáo dục, đào tạo nhân tài vùng Tiên Điền - Lai Thạch (Hà Tĩnh)”.

Hội thảo có sự tham gia của các nhà khoa học đến từ các viện nghiên cứu và các cơ quan chuyên môn như: Viện Sử học, Viện Nghiên cứu Hán Nôm, Viện Trần Nhân Tông, Ban Quản lý bảo tồn di sản văn hóa Trường Lưu...

bqbht_br_z5988769299073-6e2098bc02f7647a00e0941a6e990e19.jpg
Đại biểu tham dự hội thảo.
bqbht_br_z5989407967328-15f738654cd131eb173a77b163b46117.jpg
Các đồng chí chủ trì hội thảo.

Phát biểu tại hội thảo, TS. Nguyễn Văn Tú - Phó Giám đốc Trung tâm Hoạt động Văn hóa Khoa học Văn Miếu - Quốc Tử Giám nhấn mạnh: Hội thảo sẽ tập trung nghiên cứu, đánh giá và thảo luận xoay quanh các nội dung: Vị trí, vai trò của Văn Miếu - Quốc Tử Giám trong việc giáo dục và đào tạo nhân tài trong thời quân chủ ở Việt Nam nói chung; bảo tồn và phát huy giá trị của truyền thống giáo dục, đào tạo nhân tài tại Văn Miếu - Quốc Tử Giám và các vùng quê nói chung, vùng Tiên Điền - Lai Thạch nói riêng.

Các tham luận cũng sẽ làm rõ những thành tựu về giáo dục, đào tạo nhân tài và truyền thống hiếu học của người dân vùng Tiên Điền - Lai Thạch (Hà Tĩnh), nhất là trong thời điểm hiện nay.

a55.jpg
Tiến sĩ Trịnh Thị Hà - Viện Sử học trình bày tham luận “Học quan Quốc Tử Giám và những đóng góp của các học quan người Tiên Điền, Lai Thạch (Nguyễn Uyên Hậu, Nguyễn Nghiễm, Nguyễn Khản, Nguyễn Huy Oánh) với Quốc Tử Giám và nền giáo dục khoa cử Nho học”.

Hội thảo đã nhận được 25 bài tham luận của các nhà khoa học từ Viện Sử học, Viện Nghiên cứu Hán Nôm, Viện Trần Nhân Tông và các cơ quan như Chi hội Văn nghệ dân gian tỉnh Hà Tĩnh, Ban Quản lý bảo tồn di sản văn hóa Trường Lưu, Trung tâm Hoạt động Văn hóa Khoa học Văn Miếu - Quốc Tử Giám...

bqbht_br_a3.jpg
Viện sĩ Nguyễn Huy Mỹ trình bày tham luận "Nguyễn Huy Oánh và dòng họ Nguyễn Huy Trường Lưu với Quốc Tử Giám".

Các tham luận được trình bày tại hội thảo cũng đã gợi mở nhiều vấn đề nhằm đề cao vai trò to lớn, phát huy giá trị di sản Văn Miếu - Quốc Tử giám; phát huy truyền thống hiếu học, khoa bảng của vùng đất Tiên Điền - Lai Thạch nói riêng và Hà Tĩnh hiện nay như: “Văn Miếu - Quốc Tử Giám, Trung tâm Giáo Dục Quốc gia lớn nhất thời quân chủ” (TS Nguyễn Văn Tú); “Học quan Quốc Tử Giám và những đóng góp của các học quan người Tiên Điền, Lai Thạch (Nguyễn Uyên Hậu, Nguyễn Nghiễm, Nguyễn Khản, Nguyễn Huy Oánh) với Quốc Tử Giám và nền giáo dục khoa cử Nho học” (TS. Trịnh Thị Hà);

“Tư liệu Hán Nôm lưu giữ tại Viện Nghiên cứu Hán Nôm liên quan đến các nhà khoa bảng vùng đất Lai Thạch ở Hà Tĩnh” (PGS.TS. Nguyễn Tá Nhí); Nguyễn Huy Oánh và dòng họ Nguyễn Huy Trường Lưu với Quốc Tử Giám (Viện sĩ Nguyễn Huy Mỹ); “Một số đóng góp của họ Nguyễn - Tiên Điền với sự nghiêp giáo dục” (Hồ Bách Khoa); “Bút cấm chỉ, sĩ Thiên Lộc” và truyền thống giáo dục, khoa bảng ở Thiên Lộc - Can Lộc, xưa và nay” (Phan Thư Hiền)...

bqbht_br_z5988537048789-34c8d8450d3d0a3cee19cc59bb18201e.jpg
Nhà văn, nhà báo Phan Trung Hiếu trình bày tham luận “Thám hoa Phan Kính và việc phát huy truyền thống hiếu học ở dòng họ Phan Vĩnh Gia ( Can Lộc)".

Tổng kết hội thảo, PGS.TS Nguyễn Đức Nhuệ - Chủ tịch Hội đồng khoa học Viện Sử học nhấn mạnh: 5 tham luận được trình bày tại hội thảo và 3 ý kiến phát biểu cũng như các tham luận gửi tới đã đề cập đến sự ra đời, vai trò to lớn của Văn Miếu - Quốc Tử Giám với nền khoa cử Nho học; truyền thống giáo dục, khoa bảng của vùng Tiên Điền, Lai Thạch với nền giáo dục nước nhà như: dòng họ Nguyễn Huy - Trường Lưu, dòng họ Phan Đức Thọ, dòng họ Hà Can Lộc, dòng họ Nguyễn Tiên Điền... Hội thảo cũng gợi mở nhiều vấn đề trong việc phát huy truyền thống hiếu học của các dòng họ, di tích lịch sử văn hóa vào việc giáo dục thế hệ trẻ.

Trong gần 9 thế kỷ (1075 - 1919), vùng đất Lai Thạch và Tiên Điền (thuộc Can Lộc, Nghi Xuân ngày nay) có tới 10 người đỗ đại khoa, nổi danh với các dòng họ “trâm anh thế phiệt” có truyền thống hiếu học, khoa bảng như: họ Nguyễn Huy Trường Lưu, họ Nguyễn ở Tiên Điền, họ Phan... Các nhà khoa bảng ở vùng đất này đã có những đóng góp không nhỏ cho quê hương, đất nước, trong đó có các danh sư nổi tiếng: Nguyễn Huy Oánh, Nguyễn Huy Quýnh, Nguyễn Nghiễm, Phan Kính…

Chủ đề Đất và người Hà Tĩnh

Đọc thêm

Sôi nổi hưởng ứng Ngày Văn hóa Việt Nam

Sôi nổi hưởng ứng Ngày Văn hóa Việt Nam

Hướng tới Ngày Văn hóa Việt Nam (24/11), Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc (18/11) và kỷ niệm 80 năm Hội nghị Văn hóa toàn quốc lần thứ nhất, Hà Tĩnh đang triển khai nhiều hoạt động văn hóa, nghệ thuật, thể thao từ tỉnh đến cơ sở, góp phần khơi dậy niềm tự hào truyền thống, lan tỏa các giá trị văn hóa quê hương trong đời sống cộng đồng.
Podcast tản văn: Giao mùa nhớ quê

Podcast tản văn: Giao mùa nhớ quê

Với tác giả Nguyễn Bá Thuyết, người con Hà Tĩnh đã xa quê gần 45 năm, quê hương vẫn là miền ký ức sâu nặng. Đôi khi, chỉ một làn gió lạnh đầu mùa cũng đủ gợi về mái nhà xưa.
Họa sĩ Lê Quang Lĩnh: Khi nghị lực hóa thành sắc màu

Họa sĩ Lê Quang Lĩnh: Khi nghị lực hóa thành sắc màu

Không để những khiếm khuyết cơ thể giới hạn ước mơ, họa sĩ Lê Quang Lĩnh (Hà Tĩnh) đã lấy nghị lực và đam mê hội họa làm điểm tựa, vươn lên khẳng định tài năng, truyền đi thông điệp mạnh mẽ về ý chí và khát vọng sống.
Gìn giữ và phát huy các giá trị di tích lịch sử ở Tùng Lộc

Gìn giữ và phát huy các giá trị di tích lịch sử ở Tùng Lộc

Với 18 di tích lịch sử, trong đó có 4 di tích cấp quốc gia, xã Tùng Lộc (Hà Tĩnh) đang huy động nguồn lực xã hội hóa, đẩy mạnh tu bổ, tôn tạo và số hóa tư liệu, góp phần lan tỏa truyền thống văn hóa và bồi đắp niềm tự hào quê hương.
Podcast truyện ngắn: Hiên nhà trở gió

Podcast truyện ngắn: Hiên nhà trở gió

Khi những ngày cuối thu dần khép lại, gió lạnh bắt đầu ùa về, lòng người như muốn tìm về một miền yêu thương, nơi có bóng dáng mẹ hiền và hơi ấm thân thuộc của mái nhà xưa.
Mỏng manh cánh hoa mỹ nhân gọi đông về

Mỏng manh cánh hoa mỹ nhân gọi đông về

Có những mùa hoa chẳng cần lời hẹn ước vẫn đều đặn trở về như một cuộc hẹn dịu dàng với đất trời. Tháng 11, phố phường Thành Sen (Hà Tĩnh) lại được đánh thức bởi sắc hồng của hoa mỹ nhân.
Hai thí sinh Hà Tĩnh cùng vào top 6 Sao Mai 2026

Hai thí sinh Hà Tĩnh cùng vào top 6 Sao Mai 2026

Mang dân ca Nghệ Tĩnh và âm hưởng núi rừng Tây Bắc đến sân khấu Sao Mai, hai thí sinh Hà Tĩnh đã tạo nên những dấu ấn riêng tại Liveshow 5 với chủ đề “Giao thoa”. Cả hai cùng vượt qua đêm thi loại trực tiếp, ghi tên mình vào top 6 Sao Mai 2026.
Podcast tản văn: Mùa hoa dã quỳ

Podcast tản văn: Mùa hoa dã quỳ

Những ngày cuối thu, sắc vàng hoa dã quỳ bung nở không chỉ làm bừng sáng các triền đồi mà còn đánh thức ký ức về những chuyến đi, tình bạn và một thời tuổi trẻ đầy sôi nổi.
6 thư viện đẹp bậc nhất thế giới

6 thư viện đẹp bậc nhất thế giới

Từ những thư viện cổ kính ở châu Âu đến công trình kiến trúc hiện đại ở châu Á, 6 địa điểm này không chỉ lưu giữ kho tàng tri thức quý giá mà còn gây ấn tượng bởi vẻ đẹp độc đáo.
Hà Tĩnh ban hành thể lệ Giải thưởng VHNT Nguyễn Du lần thứ VIII

Hà Tĩnh ban hành thể lệ Giải thưởng VHNT Nguyễn Du lần thứ VIII

Giải thưởng Văn học Nghệ thuật Nguyễn Du lần thứ VIII nhằm tôn vinh các tác giả, đồng tác giả, nhóm tác giả có tác phẩm, công trình văn học nghệ thuật, văn hóa - lịch sử có giá trị; khuyến khích sáng tạo, góp phần xây dựng và phát triển văn hóa, con người Hà Tĩnh.
"Đòn bẩy" khuyến đọc của Trung Quốc

"Đòn bẩy" khuyến đọc của Trung Quốc

Văn học mạng và nền tảng số đóng vai trò như một "đòn bẩy" phát triển văn hóa đọc tại Trung Quốc. Bên cạnh đó là luật hóa việc đọc, bình dân hóa hoạt động sáng tác.
Podcast truyện ngắn: Chuyện của mưa nhỏ

Podcast truyện ngắn: Chuyện của mưa nhỏ

Truyện ngắn "Chuyện của mưa nhỏ" gửi gắm thông điệp: Mỗi người sinh ra đều sở hữu một giá trị riêng biệt, chỉ cần ta tự tin nhận ra phép màu diệu kỳ ẩn giấu bên trong chính mình.
6 chuyến tàu khác thường trên thế giới

6 chuyến tàu khác thường trên thế giới

Từ xe buýt biến hình thành tàu hỏa ở Nhật Bản đến đoàn tàu đi xuyên qua chung cư tại Trung Quốc, nhiều phương tiện đường sắt trên thế giới gây chú ý nhờ thiết kế độc đáo và hành trình khác thường.
Khám phá 30 di sản vô giá của Việt Nam

Khám phá 30 di sản vô giá của Việt Nam

Triển lãm ảnh “Các di sản thế giới của Việt Nam” khai mạc tại Nhà Triển lãm 29 Hàng Bài, phường Cửa Nam, Hà Nội, do Bộ VH-TT&DL chỉ đạo, Cục Mỹ thuật, Nhiếp ảnh và Triển lãm chủ trì tổ chức, hướng tới Ngày Di sản Văn hóa Việt Nam (23/11) và Ngày Văn hóa Việt Nam (24/11).
Thu Hà, Mộc An hát về quê hương, vào top 8 Sao Mai 2026

Thu Hà, Mộc An hát về quê hương, vào top 8 Sao Mai 2026

Hoàng Thu Hà và Nguyễn Mộc An mang đến Liveshow 4 Sao Mai 2026 những ca khúc mang âm hưởng dân ca, gắn với quê hương Hà Tĩnh. Với phần thể hiện tốt, cả hai cùng giành quyền đi tiếp, góp mặt trong top 8 chung cuộc.
Podcast tản văn: Nhớ thương tháng Mười

Podcast tản văn: Nhớ thương tháng Mười

Tháng Mười có chút nắng hanh hao, gió heo may se lạnh và cúc họa mi trắng tinh khôi. Là mùa của những nỗi nhớ dịu dàng, những cuộc gặp gỡ thoáng qua nhưng đủ để trái tim xao xuyến.
Podcast tản văn: Chăn trâu – một miền nhớ

Podcast tản văn: Chăn trâu – một miền nhớ

Tuổi thơ của những người đi qua hơn nửa đời người thường gắn với mái nhà, con đường làng, bạn cũ và những buổi chăn trâu...Dẫu thiếu thốn, ký ức ấy vẫn ấm áp, thân thương.
Xin chào,
Tôi là Chatbot của
Báo Hà Tĩnh
Hãy hỏi tôi bất kỳ điều gì bạn cần biết về
Báo Hà Tĩnh nhé. Tôi sẵn sàng hỗ trợ!