Văn Miếu - Quốc Tử Giám với giáo dục, đào tạo nhân tài vùng Tiên Điền - Lai Thạch

(Baohatinh.vn) - Các tham luận được trình bày tại hội thảo đã gợi mở nhiều vấn đề nhằm đề cao vai trò, phát huy giá trị di sản Văn Miếu - Quốc Tử Giám và truyền thống khoa bảng của vùng đất Hà Tĩnh.

Sáng 1/11, tại Văn Miếu - Quốc Tử Giám (Hà Nội), Trung tâm Hoạt động Văn hóa Khoa học Văn Miếu - Quốc Tử Giám phối hợp với Chi hội Văn nghệ Dân gian Hà Tĩnh tổ chức Hội thảo khoa học với chủ đề “Văn Miếu - Quốc Tử Giám với giáo dục, đào tạo nhân tài vùng Tiên Điền - Lai Thạch (Hà Tĩnh)”.

Hội thảo có sự tham gia của các nhà khoa học đến từ các viện nghiên cứu và các cơ quan chuyên môn như: Viện Sử học, Viện Nghiên cứu Hán Nôm, Viện Trần Nhân Tông, Ban Quản lý bảo tồn di sản văn hóa Trường Lưu...

bqbht_br_z5988769299073-6e2098bc02f7647a00e0941a6e990e19.jpg
Đại biểu tham dự hội thảo.
bqbht_br_z5989407967328-15f738654cd131eb173a77b163b46117.jpg
Các đồng chí chủ trì hội thảo.

Phát biểu tại hội thảo, TS. Nguyễn Văn Tú - Phó Giám đốc Trung tâm Hoạt động Văn hóa Khoa học Văn Miếu - Quốc Tử Giám nhấn mạnh: Hội thảo sẽ tập trung nghiên cứu, đánh giá và thảo luận xoay quanh các nội dung: Vị trí, vai trò của Văn Miếu - Quốc Tử Giám trong việc giáo dục và đào tạo nhân tài trong thời quân chủ ở Việt Nam nói chung; bảo tồn và phát huy giá trị của truyền thống giáo dục, đào tạo nhân tài tại Văn Miếu - Quốc Tử Giám và các vùng quê nói chung, vùng Tiên Điền - Lai Thạch nói riêng.

Các tham luận cũng sẽ làm rõ những thành tựu về giáo dục, đào tạo nhân tài và truyền thống hiếu học của người dân vùng Tiên Điền - Lai Thạch (Hà Tĩnh), nhất là trong thời điểm hiện nay.

a55.jpg
Tiến sĩ Trịnh Thị Hà - Viện Sử học trình bày tham luận “Học quan Quốc Tử Giám và những đóng góp của các học quan người Tiên Điền, Lai Thạch (Nguyễn Uyên Hậu, Nguyễn Nghiễm, Nguyễn Khản, Nguyễn Huy Oánh) với Quốc Tử Giám và nền giáo dục khoa cử Nho học”.

Hội thảo đã nhận được 25 bài tham luận của các nhà khoa học từ Viện Sử học, Viện Nghiên cứu Hán Nôm, Viện Trần Nhân Tông và các cơ quan như Chi hội Văn nghệ dân gian tỉnh Hà Tĩnh, Ban Quản lý bảo tồn di sản văn hóa Trường Lưu, Trung tâm Hoạt động Văn hóa Khoa học Văn Miếu - Quốc Tử Giám...

bqbht_br_a3.jpg
Viện sĩ Nguyễn Huy Mỹ trình bày tham luận "Nguyễn Huy Oánh và dòng họ Nguyễn Huy Trường Lưu với Quốc Tử Giám".

Các tham luận được trình bày tại hội thảo cũng đã gợi mở nhiều vấn đề nhằm đề cao vai trò to lớn, phát huy giá trị di sản Văn Miếu - Quốc Tử giám; phát huy truyền thống hiếu học, khoa bảng của vùng đất Tiên Điền - Lai Thạch nói riêng và Hà Tĩnh hiện nay như: “Văn Miếu - Quốc Tử Giám, Trung tâm Giáo Dục Quốc gia lớn nhất thời quân chủ” (TS Nguyễn Văn Tú); “Học quan Quốc Tử Giám và những đóng góp của các học quan người Tiên Điền, Lai Thạch (Nguyễn Uyên Hậu, Nguyễn Nghiễm, Nguyễn Khản, Nguyễn Huy Oánh) với Quốc Tử Giám và nền giáo dục khoa cử Nho học” (TS. Trịnh Thị Hà);

“Tư liệu Hán Nôm lưu giữ tại Viện Nghiên cứu Hán Nôm liên quan đến các nhà khoa bảng vùng đất Lai Thạch ở Hà Tĩnh” (PGS.TS. Nguyễn Tá Nhí); Nguyễn Huy Oánh và dòng họ Nguyễn Huy Trường Lưu với Quốc Tử Giám (Viện sĩ Nguyễn Huy Mỹ); “Một số đóng góp của họ Nguyễn - Tiên Điền với sự nghiêp giáo dục” (Hồ Bách Khoa); “Bút cấm chỉ, sĩ Thiên Lộc” và truyền thống giáo dục, khoa bảng ở Thiên Lộc - Can Lộc, xưa và nay” (Phan Thư Hiền)...

bqbht_br_z5988537048789-34c8d8450d3d0a3cee19cc59bb18201e.jpg
Nhà văn, nhà báo Phan Trung Hiếu trình bày tham luận “Thám hoa Phan Kính và việc phát huy truyền thống hiếu học ở dòng họ Phan Vĩnh Gia ( Can Lộc)".

Tổng kết hội thảo, PGS.TS Nguyễn Đức Nhuệ - Chủ tịch Hội đồng khoa học Viện Sử học nhấn mạnh: 5 tham luận được trình bày tại hội thảo và 3 ý kiến phát biểu cũng như các tham luận gửi tới đã đề cập đến sự ra đời, vai trò to lớn của Văn Miếu - Quốc Tử Giám với nền khoa cử Nho học; truyền thống giáo dục, khoa bảng của vùng Tiên Điền, Lai Thạch với nền giáo dục nước nhà như: dòng họ Nguyễn Huy - Trường Lưu, dòng họ Phan Đức Thọ, dòng họ Hà Can Lộc, dòng họ Nguyễn Tiên Điền... Hội thảo cũng gợi mở nhiều vấn đề trong việc phát huy truyền thống hiếu học của các dòng họ, di tích lịch sử văn hóa vào việc giáo dục thế hệ trẻ.

Trong gần 9 thế kỷ (1075 - 1919), vùng đất Lai Thạch và Tiên Điền (thuộc Can Lộc, Nghi Xuân ngày nay) có tới 10 người đỗ đại khoa, nổi danh với các dòng họ “trâm anh thế phiệt” có truyền thống hiếu học, khoa bảng như: họ Nguyễn Huy Trường Lưu, họ Nguyễn ở Tiên Điền, họ Phan... Các nhà khoa bảng ở vùng đất này đã có những đóng góp không nhỏ cho quê hương, đất nước, trong đó có các danh sư nổi tiếng: Nguyễn Huy Oánh, Nguyễn Huy Quýnh, Nguyễn Nghiễm, Phan Kính…

Chủ đề Đất và người Hà Tĩnh

Đọc thêm

“Giữ lửa” nghề đan lát ở Thạch Hà

“Giữ lửa” nghề đan lát ở Thạch Hà

Từ tre, mây tự nhiên, người dân thôn Nam Giang, xã Thạch Hà (Hà Tĩnh) đã khéo léo đan nên những chiếc thúng, dần, sàng, rổ, nơm… phục vụ sinh hoạt hằng ngày, đồng thời góp phần gìn giữ và phát huy nghề truyền thống của quê hương.
Podcast truyện ngắn: Tiếng ve trong chiếc hộp

Podcast truyện ngắn: Tiếng ve trong chiếc hộp

Hè về là mùa của những niềm vui, những cuộc gặp gỡ và ký ức tuổi thơ trong trẻo. Truyện ngắn “Tiếng ve trong chiếc hộp” sẽ đưa các em trở về với những ngày hè đầy cảm xúc.
Podcast truyện ngắn: Trở lại mùa phượng đỏ

Podcast truyện ngắn: Trở lại mùa phượng đỏ

"Trở lại mùa phượng đỏ" là chuyến tàu ngược dòng ký ức, đưa ta về sân trường đầy nắng gió, nơi ước mơ tuổi trẻ từng dang dở và lời hẹn ước bắt đầu lại sau những năm tháng ly hương.
Podcast tản văn: Mùa hạ chín

Podcast tản văn: Mùa hạ chín

Tản văn "Mùa hạ chín" chạm vào ngăn kéo ký ức đã phủ bụi thời gian, gợi nhắc những năm tháng thanh xuân đầy mộng mơ và những kỷ niệm sâu sắc từ cái nắng của mảnh đất Hà Tĩnh.
Decor rực rỡ, phai nhạt bản sắc

Decor rực rỡ, phai nhạt bản sắc

Cùng với trào lưu check-in, nhiều điểm đến, không gian di sản ở Hà Tĩnh đang được khoác lên những "lớp áo" trang trí sặc sỡ, làm mất đi vẻ đẹp nguyên bản, phai nhạt bản sắc.
Podcast tản văn: Đom đóm mùa hè

Podcast tản văn: Đom đóm mùa hè

Mỗi mùa hè đi qua đều để lại trong lòng mỗi người những ký ức khó quên. Đó có thể là những đêm quê yên ả, tiếng gió mát lành và ánh đom đóm lập lòe trên những bờ cỏ ven ao...
Podcast truyện ngắn: Kiến con tinh nghịch

Podcast truyện ngắn: Kiến con tinh nghịch

Một chuyến khám phá khu vườn đầy bất ngờ của chú kiến Tí Nghịch, nơi có những tiếng cười hồn nhiên và những bài học đáng nhớ. Cùng gặp những người bạn đáng yêu và khám phá bao điều thú vị.
Người “thổi hồn” vào từng khúc gỗ

Người “thổi hồn” vào từng khúc gỗ

Từ những khúc gỗ thô mộc, anh Trần Quốc Hoàng ở thôn Yên Điềm, xã Lộc Hà (Hà Tĩnh) đã tạo nên nhiều tác phẩm điêu khắc truyền thần sống động, giàu cảm xúc.
Cuốn sổ tay của anh hùng, liệt sĩ Lê Thị Riêng

Cuốn sổ tay của anh hùng, liệt sĩ Lê Thị Riêng

Mồ côi từ nhỏ, trải qua nhiều mất mát riêng tư, liệt sĩ Lê Thị Riêng trở thành một trong những gương mặt tiêu biểu của phong trào phụ nữ miền Nam, cống hiến trọn đời cho cách mạng.
Podcast tản văn: Bằng lăng đã nhạt màu

Podcast tản văn: Bằng lăng đã nhạt màu

Tháng Sáu trở về cùng sắc tím bằng lăng và những miền ký ức. Nỗi nhớ không chỉ hiện lên qua hình ảnh mà còn phảng phất trong âm thanh, hương thơm và những rung cảm của năm tháng.
Kịch tính màn "đại chiến" ánh sáng trên sông Hàn

Kịch tính màn "đại chiến" ánh sáng trên sông Hàn

Tối 6/6, đêm thi thứ 2 của Lễ hội pháo hoa quốc tế Đà Nẵng (DIFF) 2026 diễn ra sôi động, kịch tính với màn “đại chiến” ánh sáng trên sông Hàn giữa đương kim Á quân Z121 Vina Pyrotech (Việt Nam) và tân binh Lux Factory POK 2.0 đến từ Pháp.
Xin chào,
Tôi là Chatbot của
Báo Hà Tĩnh
Hãy hỏi tôi bất kỳ điều gì bạn cần biết về
Báo Hà Tĩnh nhé. Tôi sẵn sàng hỗ trợ!