6 gương mặt sáng giá cho giải "Nobel Toán học" 2026

Trong 6 ứng viên nặng ký cho giải Fields năm 2026, được ví như 'Nobel Toán học', chỉ Hong Wang là nữ, cũng là người trẻ nhất.

1. Hong Wang

Wang, sinh năm 1991, đang là cái tên thu hút truyền thông quốc tế. Cô là giáo sư bậc hai (Associate Professor) tại Viện Courant, Đại học New York, Mỹ.

Hướng nghiên cứu chính của Hong Wang nằm ở giải tích điều hòa và lý thuyết độ đo hình học, những lĩnh vực vốn nổi tiếng với các bài toán khó và trừu tượng. Năm 2025, Wang cùng cộng sự Joshua Zahl gây chấn động giới toán học khi giải quyết thành công giả thuyết Kakeya trong không gian 3 chiều, một bài toán đã thách thức các nhà khoa học suốt hơn 100 năm.

Sinh ra tại Quảng Tây, Trung Quốc, Wang được coi là "thần đồng" khi đỗ Đại học Bắc Kinh năm 16 tuổi. Cô sau đó tốt nghiệp thạc sĩ ở Đại học Paris Sud và École Polytechnique, Pháp, nhận bằng tiến sĩ tại Viện Công nghệ Massachusetts - MIT (Mỹ).

Cô cũng là Giáo sư trọn đời tại Viện Nghiên cứu Khoa học cấp cao (IHES) của Pháp, là phụ nữ đầu tiên nhận chức này trong lịch sử viện. Đáng chú ý, 8/13 giáo sư trọn đời trước đây tại IHES đã giành giải Fields.

2. Jacob Tsimerman

Tsimerman, sinh năm 1988, là giáo sư tại Đại học Toronto, Canada. Theo trang web của trường, anh được coi như nhà lý thuyết số hàng đầu trong thế hệ của mình.

Nghiên cứu của Tsimerman chủ yếu tập trung vào lý thuyết số giải tích và hình học số học. Anh nghiên cứu các nghiệm số nguyên của một số loại phương trình đa thức nhất định. Một trong những thành tựu đáng chú ý nhất của anh là đóng góp vào việc chứng minh giả thuyết toán học lâu đời André-Oort, một cột mốc quan trọng trong toán học hiện đại giúp kết nối các điểm đặc biệt với cấu trúc hình học tổng quát.

Sinh ra tại Nga, Tsimerman đã bắt đầu hứng thú với các câu đố toán học từ khi ba tuổi. Thời phổ thông, anh hai lần giành huy chương vàng Olympic Toán học quốc tế vào năm 2003 và 2004. Anh học toán tại Đại học Toronto và nhận bằng tiến sĩ tại Đại học Princeton, Mỹ, năm 2011.

3. Jack Thorne

Thorne, sinh năm 1987, là giáo sư tại Khoa Toán học Thuần túy và Thống kê Toán học, Đại học Cambridge, Anh. Anh được biết đến nhiều nhất với các nghiên cứu về lý thuyết số đại số và Chương trình Langlands.

Theo Hiệp hội Hoàng gia Anh, anh có loạt công trình quan trọng, bao gồm chứng minh các trường hợp mới về tính hàm tử cho các dạng mô đun chỉnh hình, tính mô đun của các đường cong elip trên bất kỳ lớp nào của tháp cyclotomic, sự tồn tại của các biểu diễn Galois liên kết với các dạng tự đẳng cấu đại số chính quy,...

Thorne học đại học tại Cambridge, sau đó lấy bằng tiến sĩ tại Đại học Harvard, Mỹ, năm 2012. Khi 32 tuổi, anh là một trong những người trẻ nhất được kết nạp vào Hiệp hội Hoàng gia Anh - hội đồng gồm nhiều nhà khoa học lỗi lạc thế giới và là học viện khoa học lâu đời nhất vẫn còn hoạt động liên tục.

Từ trái qua: Jacob Tsinerman, Hong Wang và Jack Thorne. Ảnh: University of Toronto, IHES và Royal Society
Từ trái qua: Jacob Tsinerman, Hong Wang và Jack Thorne. Ảnh: University of Toronto, IHES và Royal Society

4. Javier Fresán

Fresán, sinh năm 1987, người Tây Ban Nha, hiện là Giáo sư tại Jussieu – Viện Toán học Paris Rive Gauche, Đại học Sorbonne, Pháp. Anh tập trung nghiên cứu về lý thuyết số và hình học đại số.

Anh nổi tiếng nhờ góp phần giải một bài toán do Carl Siegel đặt ra từ năm 1929, về bản chất của các hàm E, liên quan các đối tượng trong hình học và kỳ hạn.

Fresán từng theo học Đại học Paris-Nord, nghiên cứu sau tiến sĩ tại Viện Công nghệ Liên bang Thụy Sĩ Zurich (ETH Zurich) và Viện Toán học Max Planck, Đức. Anh nằm trong ban biên tập của hai tạp chí toán học của Pháp - Annales scientifiques de l'École normale supérieure và Commentarii Mathematicai Helvetici.

5. John Pardon

Pardon, sinh năm 1989, là giáo sư và thành viên thường trực của Trung tâm Simons về Hình học và Vật lý tại Đại học Stony Brook, New York, Mỹ. Lĩnh vực nghiên cứu của Pardon nằm trong các ngành liền kề nhau là hình học và tôpô học.

Khi còn là sinh viên ngành toán tại Đại học Princeton, anh đã giải được một bài toán tồn tại suốt 30 năm của nhà toán học nổi tiếng người Nga Mihkail Gromov về sự biến dạng của các nút thắt. Các công trình nghiên cứu gần đây của anh tập trung vào các đường cong giả chỉnh hình trong các đa tạp giao hoán.

Theo trang của Đại học Stony Brook, Pardon tốt nghiệp thủ khoa năm 2011, sau đó lấy bằng tiến sĩ ở Đại học Stanford năm 2015. Anh từng giảng dạy tại cả Đại học Stanford và Princeton.

6. Sam Raskin

Raskin là một nhà lý thuyết hàng đầu về biểu diễn hình học. Anh hiện là giáo sư tại khoa Toán học, Đại học Yale, Mỹ. Nghiên cứu của anh tập trung vào chương trình Langlands hình học.

Cuối năm 2024, Raskin cùng các cộng sự đã công bố bản thảo dài hơn 900 trang, giải quyết thành công một phần quan trọng của Chương trình Langlands hình học. Đây được coi là "Viên đá Rosetta" của toán học, giúp kết nối các lĩnh vực dường như không liên quan như đại số và vật lý lượng tử.

Raskin tốt nghiệp cử nhân ở Đại học Chicago, lấy bằng tiến sĩ ở Đại học Harvard năm 2014.

Fields, được ví như "Nobel Toán học", là giải thưởng danh giá, dành cho tối đa 4 nhà toán học dưới 40 tuổi, được trao định kỳ 4 năm một lần. Hội đồng tuyển chọn do Ban chấp hành Liên minh Toán học Quốc tế (IMU) chỉ định. Người đoạt giải sẽ nhận một huy chương bằng vàng 14 carat có khắc hình Archimedes và khoản tiền thưởng trị giá 15.000 CAD (khoảng 270 triệu đồng).

Lễ vinh danh năm nay diễn ra trong phiên khai mạc Đại hội Toán học Quốc tế (ICM) vào tháng 7/2026 tại Philadelphia, Mỹ.

vnexpress.net

Đọc thêm

Có gì trong phần mềm "Trợ lý ảo AI đa lĩnh vực”?

Có gì trong phần mềm "Trợ lý ảo AI đa lĩnh vực”?

Dự án Trợ lý ảo AI đa lĩnh vực đã giành giải Nhất Cuộc thi Khởi nghiệp đổi mới sáng tạo Hà Tĩnh năm 2025, góp phần thúc đẩy chuyển đổi số và nâng cao hiệu quả phục vụ người dân, doanh nghiệp.
8 đột phá y học 2025

8 đột phá y học 2025

National Geographic vừa công bố 8 đột phá y học 2025, từ thuốc ngừa HIV tiêm 2 lần mỗi năm, chỉnh sửa gene cá nhân hóa đến tái tạo chi, mở ra kỷ nguyên chăm sóc sức khỏe mới.
VinFuture 2025 vinh danh 4 công trình khoa học "cùng vươn mình - cùng thịnh vượng"

VinFuture 2025 vinh danh 4 công trình khoa học "cùng vươn mình - cùng thịnh vượng"

Quỹ VinFuture chính thức công bố các Chủ nhân Giải thưởng VinFuture 2025. 4 công trình khoa học công nghệ xuất sắc được vinh danh đã khẳng định nhất quán chủ điểm năm nay là “Cùng vươn mình – Cùng thịnh vượng”, thể hiện vai trò hợp tác khoa học xuyên biên giới để cùng giải quyết các thách thức toàn cầu về y tế, môi trường và sinh kế cho nhân loại.
Nhà khoa học VinFuture hiến kế để chung sống an toàn khi AI thông minh hơn con người

Nhà khoa học VinFuture hiến kế để chung sống an toàn khi AI thông minh hơn con người

Tốc độ phát triển của trí tuệ nhân tạo (AI) đang diễn ra nhanh hơn bất kỳ cuộc cách mạng công nghệ nào trước đây, đẩy nhân loại vào một tình huống chưa từng có tiền lệ: phải nghĩ cách chung sống với một thực thể thông minh hơn chúng ta. Tại Tọa đàm “AI vì nhân loại: Đạo đức và an toàn AI trong kỷ nguyên mới” diễn ra chiều 2/12, các nhà khoa học VinFuture đã thảo luận nhiều “kế sách” hay.
4 công nghệ mở đường cho tương lai gây chú ý tại Tuần lễ VinFuture 2025

4 công nghệ mở đường cho tương lai gây chú ý tại Tuần lễ VinFuture 2025

Lần đầu tiên được tổ chức, “Diễn thuyết truyền cảm hứng: Công nghệ đột phá tương lai”, diễn ra sáng 2/12 tại Hà Nội, đã mang đến một khởi đầu đầy ấn tượng cho Tuần lễ Khoa học - Công nghệ VinFuture 2025. 4 nhà khoa học quốc tế đã mang đến 4 câu chuyện đổi mới đang tái định hình tương lai thế giới, với chung 1 tầm nhìn là khoa học phục vụ con người.
Các nhà khoa học hàng đầu thế giới hiến kế nuôi sống 10 tỷ người tại Tuần lễ KHCN VinFuture 2025

Các nhà khoa học hàng đầu thế giới hiến kế nuôi sống 10 tỷ người tại Tuần lễ KHCN VinFuture 2025

Biến đổi khí hậu đang đẩy nông nghiệp toàn cầu vào vòng xoáy bất ổn, đe dọa an ninh lương thực của gần 10 tỷ người trong tương lai. Tại Tuần lễ KHCN VinFuture 2025, các nhà khoa học hàng đầu thế giới sẽ cùng thảo luận về những đổi mới có thể giúp nhân loại nuôi sống hành tinh một cách bền vững.
Khi AI “vẽ” giấc mơ an cư

Khi AI “vẽ” giấc mơ an cư

Trong bối cảnh đô thị "đất chật người đông", việc ứng dụng AI giúp các kiến trúc sư phá vỡ những giới hạn về không gian, tạo ra những ngôi nhà phố thông minh và giàu cảm xúc.