Phát hiện một kiệt tác "bị bỏ quên" của Michelangelo

Tuần tới, hơn 130 bức phác thảo của danh họa Phục hưng Michelangelo sẽ được trưng bày trong triển lãm Michelangelo: Divine Draftsman and Designer tại Bảo tàng Nghệ thuật Metropolitan (Mỹ). Đáng nói, trong số đó, người xem sẽ được chiêm ngưỡng một tác phẩm mới được khẳng định là của thiên tài này.

phat hien mot kiet tac bi bo quen cua michelangelo

Bức phác thảo được cho là của Michelangelo

Đây là bức phác họa vẽ bằng phấn đen trên giấy trắng, được sáng tác vào khoảng năm 1530. Carmen C. Bambach, giám tuyển đã dày công thu thập 8 năm để tổ chức được triển lãm nêu trên, nhận định tác phẩm này là của Michelangelo.

Bức phác họa này nằm trong bộ sưu tập của Bảo tàng Stadel ở Frankfurt (Đức) từ thế kỷ 19. Phía trên bức phác thảo có những dòng chữ viết tay, trong tranh mô tả hai nhân vật, trong đó có một người đàn ông khỏa thân.

Trong một cuộc phỏng vấn, Bambach giải thích lý do tại sao bà lại cho đây là tác phẩm của Michelangelo. Theo bà, một số chuyên gia cho rằng đây là bản sao một tác phẩm của Michelangelo do Giorgio Giulio Clovio vẽ. (Trong thế kỷ 16, Clovio vốn nổi tiếng khi cho ra đời nhiều bản sao như vậy.) Tuy nhiên Bambach lại nghi ngờ điều này.

"Mọi thứ đều có sự khác biệt rất rõ, kể cả giấy vẽ. Màu xám mịn của Clovio đối nghịch với phong cách của Michelangelo. Sự đồng đều là một tính năng nhất quán trong các bức tranh của Clovio, trong cả bản gốc và bản sao" – bà nói – "So sánh với các chân dung khỏa thân, có thể nhận thấy rõ phía thân trên xương xẩu, các yếu tố ngoại vi được phác họa nhẹ và những chỗ sửa chữa được xúc tiến song song. Đây là những đặc trưng trong phong cách vẽ của Michelangelo".

Cũng theo Bambach, những dòng chữ viết tay phía trên bức tranh cũng từng được coi là của một người vô danh và nhiều người cũng cho rằng đây cũng không phải là của Michelangelo sau khi so sánh với nhiều bức thư và tài liệu mà ông để lại. Tuy nhiên, Bambach cho biết những dòng viết tay này rất đặc biệt và chỉ ra những móc bên trái của các chữ cái nhất định - một phong cách "bất thường" nữa khiến bà nghĩ đến một nhân vật nữa trong thời của Michelangelo. Cụ thể, đó là Sebastiano del Piombo, một nghệ sĩ Venice đã dành gần 20 năm để nghiên cứu về Michelangelo ở Roma, không chỉ là một họa sĩ mà còn là một nhà thơ.

Say mê những tác phẩm của Michelangelo, chàng trai del Piombo trẻ trung thường cho ra đời những bức tranh vẽ dựa theo các tác phẩm của "thần tượng" mình. Del Piombo và Michelangelo thường có sự trao đổi rộng rãi. Michelangelo thường gửi cho chàng trai trẻ các bức phác họa của mình, còn Sebastiano thường chia sẻ các bài thơ và đôi khi là các khổ thơ được phổ nhạc.

Thẩm định phần chữ viết tay trên bức tranh phác thảo của Michelangelo, Bambach cho rằng đây là của Sebastiano, người có cách viết chữ "l" và "d" có những dấu móc đặc trưng. Thực tế, Sebastiano là người thuận tay trái, song ông đã tự luyện viết tay phải, nhưng "không giống với bất cứ nhà văn thuận tay phải nào khác, tất cả các dấu móc của chữ cái của del Piombo lại hướng về phái trái hơn về phía phải".

Song vấn đề ở đây là liệu bức tranh có phải do Sebastiano del Piombo vẽ? Bambach khẳng định: không thể. Bà phân tích một bức tranh của Sebastiano được lấy cảm hứng từ tác phẩm The Christ Child and Infant Saint John the Baptist của Michelangelo: trong khi các bức vẽ của Michelangelo đều có đường nét sắc nét, giàu cá tính, thì tác phẩm của del Piombo lại là những nét vẽ mỏng mảnh với nhiều nét tăng cường.

Khi giành được bức tranh này hồi năm 1850, Bảo tàng Stadel mô tả đây là tác phẩm của Michelangelo. Tuy nhiên, các nhà nghiên cứu hiện đại đã "săm soi" và hai học giả thế kỷ 20, gồm Bernard Berenson và Luitpold Dussler, đều phủ nhận những tuyên bố đây là tranh của Michelangelo.

Thế nhưng Bambach đã nghiên cứu rất kỹ các đường nét vạch sâu trong tranh. Michelagelo hay vẽ phấn trên giấy. Nếu trong một bức tranh chép, khó có thể phát hiện ra đặc điểm này nếu như không nhìn bằng kính lúp. Nhưng, nhìn kỹ, có thể thấy cơ thể nhân vật khỏa thân trong tranh như được vẽ bằng hai nét.

Điều này được giải thích bằng việc khi vẽ, Michelangelo đã ấn mạnh phấn vẽ trên giấy, tạo nên những đường rất rõ nét và rất đặc trưng. So sánh với tác phẩm khác của Michelangelo, Fall of Phaeton, cũng nhận thấy rõ những nét vẽ tương tự như với nhân vật khỏa thân đang cúi xuống trong tranh.

Bambach cho biết, để có được kết luận đây là tác phẩm của Michelangelo đó không chỉ đơn thuần là việc nghiên cứu kỹ một tác phẩm, mà phải bắt nguồn từ việc xem nhiều bức vẽ khác và tìm hiểu về cuộc đời của nghệ sĩ.

10 năm trước cũng từng phát hiện tranh của Michelangelo

Michelangelo (1475 –1564) là một hoạ sĩ, nhà điêu khắc, kiến trúc sư, nhà thơ và kỹ sư thời kỳ Phục hưng. Hai trong số các tác phẩm nổi tiếng nhất của ông là Đức Mẹ Sầu Bi và tượng David (1504), được thực hiện trước khi ông sang tuổi 30.

Tác phẩm của Michelangelo được tìm thấy trong thời gian gần đây nhất, hồi năm 2007, là bản phác hoạ bằng phấn đỏ Michelangelo vẽ cho mái vòm Nhà thờ thánh Peter, được phát hiện trong thư khố của Vatican. Đây là bức phác hoạ cuối cùng của ông trước khi ông mất năm 1564.

Theo TT&VH

Đọc thêm

Đón mùa trăng rực rỡ tại Khu đô thị Elite Residence, phường Thành Sen

Đón mùa trăng rực rỡ tại Khu đô thị Elite Residence, phường Thành Sen

Từ hội chợ, khu vui chơi - ẩm thực, đêm hội Trung thu nhiều sắc màu đến sân khấu âm nhạc ngoài trời, chuỗi sự kiện “Khi trăng tỏ” diễn ra từ ngày 24 - 26/9 tại Khu đô thị Elite Residence (phường Thành Sen, Hà Tĩnh) hứa hẹn mang đến một mùa Trung thu sôi động, giàu cảm xúc.
10 khách sạn đẹp nhất thế giới

10 khách sạn đẹp nhất thế giới

Từ lâu đài Ireland xây dựng năm 1228 đến dinh thự Phục hưng từng thuộc dòng họ Medici, Time Out công bố danh sách khách sạn đẹp nhất thế giới, dựa theo cảnh quan, nội thất, kiến trúc và khuôn viên.
Podcast: Nhớ tết Trung thu xưa

Podcast: Nhớ tết Trung thu xưa

Cuộc sống không ngừng đổi thay, con trẻ giờ đây có nhiều đồ chơi hiện đại, đẹp mắt. Thế nhưng, trong ký ức nhiều người, những chiếc đèn Trung thu tự làm vẫn mang ý nghĩa đặc biệt.
Podcast truyện ngắn: Thư viện Ánh Sao

Podcast truyện ngắn: Thư viện Ánh Sao

Ở nơi biên giới xa xôi, Thư viện Ánh Sao đã trở thành nơi những đứa trẻ tìm đến với sách, với tri thức và những ước mơ, để tự tin viết tiếp câu chuyện của chính mình.
Podcast tản văn: Dáng mẹ

Podcast tản văn: Dáng mẹ

Hình ảnh dáng mẹ tảo tần qua năm tháng và những âm thanh thân thương chốn bếp xưa đã nuôi dưỡng tuổi thơ, gợi nhắc mỗi người về niềm biết ơn cùng tình yêu thương dành cho mẹ.
Podcast truyện ngắn: Bưu điện âm thanh

Podcast truyện ngắn: Bưu điện âm thanh

Truyện ngắn "Bưu điện âm thanh" của Vũ Khánh Đan kể về món quà đặc biệt dành tặng cụ Sáu khiếm thị, đó là những tiếng động, thanh âm ấm áp, rộn rã của con hẻm nhỏ.
88 kiệt tác của Van Gogh hội ngộ sau hơn 40 năm tại Hà Lan

88 kiệt tác của Van Gogh hội ngộ sau hơn 40 năm tại Hà Lan

Bảo tàng Kröller-Müller ở miền Trung Hà Lan đã mở cửa triển lãm đặc biệt, trưng bày toàn bộ 88 bức tranh của danh họa Vincent Van Gogh. Đây là lần đầu tiên kể từ năm 1984, toàn bộ bộ sưu tập tranh Van Gogh của bảo tàng được trưng bày cùng lúc, mang đến cho công chúng cơ hội hiếm có để chiêm ngưỡng trọn vẹn các tác phẩm này.
Vua Thái Lan lái chuyên cơ tới thăm Việt Nam gây sốt

Vua Thái Lan lái chuyên cơ tới thăm Việt Nam gây sốt

Khoảnh khắc Vua Thái Lan Maha Vajiralongkorn cùng Hoàng hậu Suthida đích thân điều khiển chuyên cơ đáp xuống Hà Nội hôm 14/9 đang thu hút sự chú ý đặc biệt. Vua Thái Lan từng tích lũy hàng nghìn giờ bay thực tế, điều khiển nhiều loại máy bay khác nhau.
Podcast tản văn: Hương sắc mùa thu

Podcast tản văn: Hương sắc mùa thu

Mùa thu mang theo hương sắc dịu dàng của đất trời khẽ đánh thức những ký ức yêu thương, những miền nhớ vẹn nguyên trong mỗi người.
Podcast tản văn: Tháng Chín đi qua làng

Podcast tản văn: Tháng Chín đi qua làng

Tháng 9 đi qua làng với làn gió thu nhẹ, màu cờ đỏ thắm và bóng dáng mẹ lặng lẽ sửa soạn cho ngày khai trường của con, đó là những điểm tựa ấm áp theo ta đi suốt cuộc đời.
Cuộc đua khốc liệt của album nhạc Việt

Cuộc đua khốc liệt của album nhạc Việt

Hàng loạt album nhạc Việt đã được phát hành trong những tháng qua với chất lượng tốt và đạt thành tích cao. Điều đó khiến cuộc đua giải thưởng cuối năm càng thêm đáng mong chờ.
Xin chào,
Tôi là Chatbot của
Báo Hà Tĩnh
Hãy hỏi tôi bất kỳ điều gì bạn cần biết về
Báo Hà Tĩnh nhé. Tôi sẵn sàng hỗ trợ!