Tăng cường quản lý đội tàu
Trong tháng cao điểm, công tác quản lý đội tàu, chuẩn hóa dữ liệu nghề cá được các sở, ngành và chính quyền địa phương tập trung triển khai đến từng địa bàn, từng nhóm phương tiện.
Xã Thạch Lạc hiện có 299 tàu cá có chiều dài từ 6-12m, trong đó 179 tàu đang hoạt động. UBND xã đã tổ chức lập danh sách toàn bộ tàu cá trên địa bàn; bố trí các tổ công tác đến từng thôn, trực tiếp hướng dẫn, hỗ trợ ngư dân sơn, kẻ vẽ, gắn biển số nhận diện theo đúng quy định; đồng thời rà soát, chuẩn hóa thông tin các trường hợp chưa đăng ký, đăng kiểm, cấp giấy phép khai thác thủy sản để có giải pháp xử lý.
Theo ông Hoàng Trọng Dương - Trưởng phòng Kinh tế, UBND xã Thạch Lạc, trong đợt cao điểm, địa phương tập trung rà soát nhóm tàu cá có chiều dài từ 6m đến dưới 12m; hoàn thành kẻ, vẽ, gắn biển số theo quy định; đối khớp thông tin định danh chủ tàu trên hệ thống VNeID. Quá trình thực hiện cũng kết hợp với tuyên truyền, hướng dẫn để chủ tàu nâng cao nhận thức, chấp hành nghiêm các quy định pháp luật trong hoạt động khai thác thủy sản.
Cùng với quản lý tàu cá ven bờ, việc giám sát hoạt động của đội tàu khai thác vùng khơi tiếp tục được siết chặt. Đến nay, 55/55 tàu cá thuộc diện bắt buộc lắp đặt thiết bị giám sát hành trình (VMS) đã được lắp đặt và duy trì kết nối, đạt tỷ lệ 100%.
Chi cục Thủy sản phối hợp với lực lượng chức năng liên quan duy trì theo dõi hoạt động của tàu cá trên hệ thống; những trường hợp mất kết nối, vượt ranh giới cho phép được kịp thời phát hiện, thông báo cho chủ tàu, lực lượng biên phòng và chính quyền địa phương để xác minh, xử lý theo quy định. Ngoài ra, 14 tàu cá nằm trong danh sách có nguy cơ cao vi phạm IUU được theo dõi, quản lý và không cho phép tham gia hoạt động khai thác thủy sản theo quy định.
Ông Nguyễn Trọng Nhật - Phó Chi cục trưởng Chi cục Thủy sản cho biết: “Chi cục tổ chức trực vận hành hệ thống VMS 24/7 để theo dõi, giám sát hoạt động của tàu cá; kịp thời phát hiện các trường hợp vi phạm, đồng thời phối hợp với các lực lượng chức năng trao đổi thông tin, xác minh thông tin liên quan và xử lý nghiêm theo quy định của pháp luật, góp phần nâng cao ý thức chấp hành của chủ tàu, ngư dân”.
Kiểm soát sản lượng, thực hiện truy xuất nguồn gốc
Cùng với quản lý đội tàu, công tác kiểm soát sản lượng và truy xuất nguồn gốc thủy sản là một trong những nhiệm vụ trọng tâm được Hà Tĩnh tập trung thực hiện trong thời gian tới.
Tại 3 cảng cá được chỉ định gồm Xuân Hội, Cửa Sót và Cửa Nhượng, Ban Quản lý Các cảng cá và Khu neo đậu tránh trú bão tàu cá Hà Tĩnh tăng cường nhân lực, phối hợp với các lực lượng chức năng kiểm tra tàu cá cập, rời cảng, giám sát sản lượng thủy sản bốc dỡ trên hệ thống truy xuất nguồn gốc thủy sản (eCDT); triển khai việc chuẩn bị đưa nhật ký khai thác điện tử (E-logbook) vào sử dụng.
Thiếu tá Trần Văn Duy - Trạm trưởng Trạm Biên phòng Cửa Sót cho biết: “Đơn vị thường xuyên phối hợp với các lực lượng chức năng kiểm soát chặt tàu cá ra, vào bến; đồng thời hướng dẫn ngư dân khai báo, cập nhật thông tin trên hệ thống eCDT. Qua đó, vừa đảm bảo yêu cầu quản lý, truy xuất nguồn gốc thủy sản, vừa giúp ngư dân nâng cao ý thức, trách nhiệm và từng bước hình thành thói quen khai thác đúng quy định”.
Một trong những khó khăn hiện nay là Hà Tĩnh có 3.565 tàu cá có chiều dài dưới 12m thuộc các xã vùng bãi ngang, chủ yếu cập bến tại các điểm nhỏ lẻ, tự phát nên việc tiến hành cập cảng, bốc dỡ, kiểm soát sản lượng và truy xuất nguồn gốc thủy sản trên hệ thống eCDT còn nhiều bất cập.
Để từng bước tháo gỡ, Sở Nông nghiệp và Môi trường đã chỉ đạo Chi cục Thủy sản, Ban Quản lý Các cảng cá và Khu neo đậu tránh trú bão tàu cá Hà Tĩnh cùng các địa phương, đơn vị liên quan triển khai thí điểm 2 điểm thu, nộp nhật ký khai thác thủy sản tại xã Tiên Điền và Đồng Tiến. Đây là cơ sở để tăng cường thu thập thông tin, kiểm soát sản lượng và từng bước chuẩn hóa dữ liệu khai thác đối với nhóm tàu cá dưới 12m.
Ông Nguyễn Đức Công - Phó Chủ tịch UBND xã Đồng Tiến cho biết: “Việc thí điểm nhằm từng bước khắc phục những khó khăn trong thu thập, quản lý, kiểm soát thông tin và sản lượng khai thác thủy sản; đồng thời chuẩn hóa quy trình tiếp nhận, quản lý dữ liệu nhật ký khai thác. Tuy nhiên, xã cũng đề xuất các bộ, ngành liên quan cần nghiên cứu quy trình sử dụng hệ thống eCDT hoặc cơ chế phù hợp đối với tàu cá dưới 12m tại các xã bãi ngang, thường xuyên cập các điểm ngoài cảng cá được chỉ định để phù hợp với tình hình thực tiễn”.
Theo Kế hoạch số 579/KH-UBND của UBND tỉnh về triển khai các biện pháp khắc phục khuyến nghị của EC tại đợt thanh tra lần thứ 5, Hà Tĩnh tổ chức tháng cao điểm chống khai thác IUU đến hết ngày 15/9. Trọng tâm là tập trung xử lý dứt điểm các nhiệm vụ còn tồn tại, nhất là quản lý, kiểm soát đội tàu; tạo chuyển biến căn bản, toàn diện trong công tác quản lý nghề cá của tỉnh; chuẩn hóa hồ sơ, dữ liệu và bằng chứng thực thi, chuẩn bị làm việc với Đoàn Thanh tra EC, góp phần cùng cả nước quyết tâm gỡ cảnh báo “thẻ vàng” trong năm 2026.
Ông Trần Hữu Khanh - Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Tĩnh cho biết: “Cùng với cả nước, trong tháng cao điểm này, Hà Tĩnh tập trung xử lý dứt điểm những nhiệm vụ còn tồn tại, nhất là quản lý, kiểm soát đội tàu; đăng ký, đăng kiểm, cấp phép; duy trì kết nối hệ thống VMS; kiểm soát tàu cá xuất, nhập bến; cập nhật dữ liệu trên VNFishbase, eCDT và truy xuất nguồn gốc thủy sản. Cùng với đó, các lực lượng tăng cường xác minh, xử lý vi phạm, chủ động phòng ngừa, kiên quyết không để phát sinh tàu cá, ngư dân Hà Tĩnh khai thác hải sản bất hợp pháp ở vùng biển nước ngoài”.
