Với các cơ sở sản xuất, hộ kinh doanh hay thương hiệu đặc sản địa phương, việc hiện diện trên Google, Facebook, TikTok và các sàn thương mại điện tử đang dần trở thành phần quan trọng trong mở rộng thị trường. Theo Bộ Công Thương, quy mô thương mại điện tử Việt Nam năm 2024 đã vượt 25 tỷ USD, tăng khoảng 20% và chiếm khoảng 9% tổng mức bán lẻ hàng hóa cả nước. Tuy nhiên, có mặt trên môi trường số không đồng nghĩa doanh nghiệp sẽ tự động có khách hàng.
Khi doanh nghiệp địa phương bước vào cuộc chơi số
Một sản phẩm tốt vẫn có thể bán chậm nếu khách hàng không biết sản phẩm tồn tại, không hiểu điểm khác biệt hoặc không tìm thấy doanh nghiệp đúng lúc phát sinh nhu cầu.
Theo Founder Huỳnh Quốc Cường, người sáng lập QC MKT, một chiến dịch marketing hiệu quả cần được nhìn như một hệ thống nhiều mắt xích: sản phẩm giải quyết nhu cầu nào, khách hàng mục tiêu là ai, họ tìm thông tin ở đâu, nội dung nào giúp họ tin sản phẩm, kênh nào tạo ra khách hàng tiềm năng và đo lường bằng chỉ số nào.
"Doanh nghiệp SME không nhất thiết phải xuất hiện trên tất cả các nền tảng. Điều quan trọng hơn là xác định đúng khách hàng, đúng điểm chạm và xây dựng được một hành trình đủ rõ từ lúc khách hàng biết đến thương hiệu cho tới khi phát sinh chuyển đổi."
Tại Hà Tĩnh, kế hoạch phát triển thương mại điện tử giai đoạn 2026–2030 đặt mục tiêu đưa kinh tế số trên GRDP vượt 20% vào năm 2030, với 70% cơ sở sản xuất sản phẩm chủ lực, OCOP xúc tiến thương mại trên nền tảng số.
"Đốt tiền" quảng cáo thường bắt đầu từ việc thiếu dữ liệu
Một vấn đề phổ biến của SME là đánh đồng ngân sách quảng cáo với chiến lược marketing. Ngân sách lớn không đồng nghĩa hiệu quả nếu chưa xác định rõ khách hàng và thông điệp; ngược lại, ngân sách vừa phải vẫn có thể tạo kết quả nếu biết thử nghiệm, đo lường và loại bỏ phương án kém hiệu quả.
Theo Huỳnh Quốc Cường, thay vì hỏi "nên chạy bao nhiêu tiền?", doanh nghiệp nên bắt đầu từ: "Một khách hàng mới có giá trị bao nhiêu và chúng ta có thể chi bao nhiêu để có được khách hàng đó?" Từ đó, doanh nghiệp mới có cơ sở xác định chi phí cho một khách hàng tiềm năng, tỷ lệ chuyển đổi và giá trị vòng đời khách hàng, thay vì chỉ nhìn vào lượt xem hay lượt thích.
Từ sản phẩm địa phương đến thương hiệu có khả năng được tìm kiếm
Một ví dụ dễ hình dung là các cơ sở sản xuất phục vụ thị trường cây cảnh, nông nghiệp hoặc vật tư địa phương. Nếu chỉ giới thiệu "bán chậu xi măng", thông điệp sẽ rất rộng và khó tạo khác biệt. Nhưng nếu xác định rõ một nhóm nhu cầu cụ thể - chẳng hạn phục vụ người trồng mai, cây cảnh - nội dung có thể đi sâu hơn vào cách chọn kích thước chậu, vận chuyển, bảo quản và chăm sóc cây sau khi thay chậu. Đây là sự khác biệt giữa quảng cáo một sản phẩm và xây dựng nhu cầu tìm kiếm xung quanh sản phẩm.
Ba lớp cần có trong một hệ thống marketing cho SME
Từ quá trình tư vấn và triển khai, Huỳnh Quốc Cường cho rằng SME có thể bắt đầu xây dựng hệ thống marketing theo ba lớp cơ bản.
1. Định vị: Doanh nghiệp cần trả lời tại sao khách hàng nên chọn mình thay vì lựa chọn khác — lợi thế có thể nằm ở sản phẩm, chất lượng, dịch vụ, tốc độ giao hàng hoặc một thị trường ngách. Khi lợi thế chưa rõ, tăng ngân sách quảng cáo thường không giải quyết được vấn đề cốt lõi.
2. Phân phối: Không phải khách hàng nào cũng tìm kiếm sản phẩm theo cùng một cách. Website là trung tâm thông tin, Google phục vụ nhu cầu tìm kiếm có chủ đích, Facebook xây dựng cộng đồng, TikTok tạo khả năng khám phá sản phẩm — các kênh cần được kết nối thành một hành trình thống nhất.
3. Đo lường: Cần trả lời được có bao nhiêu người tiếp cận, quan tâm, trở thành khách hàng, chi phí cho mỗi khách hàng và kênh nào tạo doanh thu tốt nhất. QC MKT tập trung vào Facebook Ads, TikTok Ads, Google Ads, SEO và chăm sóc Fanpage, với các chiến dịch định hướng theo dữ liệu.
Không phải SME nào cũng cần "làm tất cả"
Một cơ sở kinh doanh địa phương có thể chưa cần đầu tư đồng thời vào mọi nền tảng, mà nên xác định kênh nào tiếp cận đúng khách hàng phù hợp với ngành hàng và nguồn lực hiện tại: SEO, Google Ads cho nhu cầu tìm kiếm rõ ràng; video ngắn, mạng xã hội cho sản phẩm trực quan; hoặc chăm sóc, tái tiếp cận cho doanh nghiệp đã có khách hàng.
"Marketing hiệu quả không nhất thiết là marketing nhiều nhất. Đó là marketing có khả năng giải thích được đồng tiền được chi ra đang tạo ra giá trị gì", Huỳnh Quốc Cường chia sẻ.
Từ kinh nghiệm thực chiến đến tư duy marketing dựa trên dữ liệu
Huỳnh Quốc Cường hiện là Founder của QC MKT, agency Digital Marketing tập trung vào Performance Marketing, quảng cáo đa nền tảng và SEO cho SME. Theo website, QC MKT đã triển khai hơn 200 chiến dịch cho hơn 20 doanh nghiệp tại 6 tỉnh thành miền Trung – Tây Nguyên.
Anh có bằng Cử nhân Quản trị Kinh doanh tại Đại học Nha Trang, từng chủ nhiệm đề tài nghiên cứu về ý định mua sắm trực tuyến của Gen Z tại Nha Trang, trình bày tại Hội nghị quốc tế COMB-2023. Sự kết hợp giữa nghiên cứu hành vi người tiêu dùng và kinh nghiệm thực chiến giúp anh tập trung vào câu hỏi: vì sao khách hàng hành động, và doanh nghiệp có thể tối ưu hành trình đó như thế nào?
SME địa phương cần chuyển từ "bán hàng online" sang xây dựng hệ thống tăng trưởng
Sự phát triển của thương mại điện tử và kinh tế số đang mở rộng cơ hội tiếp cận thị trường cho doanh nghiệp địa phương, nhưng cơ hội chỉ trở thành kết quả khi doanh nghiệp có sản phẩm phù hợp, thông điệp rõ ràng, kênh phân phối đúng và hệ thống đo lường đủ tốt.
Đối với SME, chuyển đổi số không nhất thiết bắt đầu từ những khoản đầu tư lớn, mà có thể bắt đầu từ việc hiểu khách hàng hơn, chuẩn hóa dữ liệu và lựa chọn đúng kênh tiếp cận - hướng đi mà QC MKT đang theo đuổi cùng các doanh nghiệp SME.
