Giống lúa Ly 2099 tại xã Đồng Môn sau khi ngâm ủ bị thối đen, bốc mùi chua khó chịu (ảnh chụp vào ngày 14/1)
Ông Bùi Viết Hoàng, Phó Chủ tịch Hội Nông dân xã Đồng Môn cho biết: “Giống lúa LY 2099 đã từng sản xuất tự phát nhiều năm ở địa phương. Do nhu cầu của người dân nên Hội Nông dân đã đứng ra nhận cung ứng 159 kg (tương đương diện tích cấy khoảng gần 5 ha) với giá 140.000 đồng/kg. Sau thời gian ngâm ủ giống (vào khoảng từ ngày 9 - 10/1) thì phát hiện 149 kg giống nảy mầm kém, bị đen và xốc lên mùi chua. Trước tình hình này, Hội Nông dân xã liên hệ với bên cung ứng tiến hành thu hồi và trả lại tiền cho bà con nông dân”.
Theo ông Hoàng, toàn bộ 149 kg giống này tập trung ở 3 thôn, trong đó thôn Thắng Lợi (108 kg), thôn Trung Tiến (34 kg) phải thu hồi lại 100% số giống; thôn Đồng Thanh (17 kg) thu hồi 7 kg, còn 10 kg vẫn được bà con tiến hành bắc mạ.
Toàn bộ 159 kg giống lúa LY 2099 tại xã Đồng Môn thuộc lô giống MLG 15 ngày sản xuất 6/2020 - hạn sử dụng 8/2021 và lô giống MLG 001 ngày sản xuất 15/11/2020 - hạn sử dụng 15/11/2021. Trên bao bì, giống do Công ty TNHH Hạt giống Việt sản xuất.
Hội Nông dân xã đã kiểm tra và thu hồi 149 kg giống có dấu hiệu nảy mầm kém
Điều đáng nói, giống lúa LY 2099 không nằm trong cơ cấu bộ giống sản xuất vụ xuân 2021 của xã Đồng Môn và TP Hà Tĩnh. Và, quá trình cung ứng, đơn vị này đã… bỏ sót việc phối hợp với các cơ quan quản lý nhà nước về kiểm soát chất lượng giống như cung cấp hồ sơ giống đầu vào; theo dõi và phối hợp các cơ quan quản lý nhà nước để xử lý khi có sự cố về chất lượng giống…
Ông Nguyễn Tuấn Anh, Chủ tịch UBND xã Đồng Môn (TP Hà Tĩnh) cho biết: “UBND xã giao Hội Nông dân xã cung ứng cho bà con theo đề án sản xuất. Riêng đối với giống lúa LY 2099 thì không thuộc giống lúa được cơ cấu trong vụ xuân 2021 của xã mà do hội tự ý cung ứng, xuất phát từ việc một số bà con nhờ lấy hộ. Tuy nhiên, sau khi có phản ánh giống nảy mầm kém thì hội đã liên hệ với đại lý để trả tiền lại, tạo điều kiện để bà con tìm giống thay thế kịp khung thời vụ gieo cấy”.
Hiện tại, toàn bộ giống LY 2099 tại ki - ốt kinh doanh của ông Nguyễn Xuân Liên, thị trấn Can Lộc đã được chuyển hoàn về đơn vị cung ứng
Theo thông tin từ Hội Nông dân xã Đồng Môn, số giống LY 2099 được lấy từ Đại lý kinh doanh giống cây trồng Nguyễn Xuân Liên, thị trấn Can Lộc (huyện Can Lộc). Tại thời điểm này, loại giống không còn kinh doanh ở cơ sở này nữa mà được chuyển hoàn về cho đơn vị cung ứng là Công ty CP Nông dược Thành Vinh, huyện Hưng Nguyên (Nghệ An).
Không chỉ ở xã Đồng Môn (TP Hà Tĩnh), hiện tượng giống LY 2099 cũng nảy mầm kém do công ty này cung ứng cũng xảy ra nhiều địa phương ở huyện Can Lộc. “Sau khi ngâm ủ thì rất nhiều người đến đây và phản ảnh giống nảy mầm kém. Chúng tôi phải đứng ra trả lại tiền cho dân với số tiền 70 triệu đồng và chuyển hoàn toàn bộ số giống còn lại cho công ty. Bên công ty có hứa sẽ thanh toán vào cuối vụ” - ông Nguyễn Xuân Liên cho biết.
Giống lúa LY 2099 là giống lúa lai F1 - 3 dòng đã được cấp bằng “Bảo hộ giống cây trồng số 13.VN.2018” được sản xuất và kinh doanh bởi Công ty TNHH Hạt giống Việt. Mặc dù không nằm trong bộ giống cơ cấu của tỉnh, song nhiều năm nay một số bà con vẫn tìm mua, sử dụng gieo cấy tại các ruộng bị nhiễm mặn.
Vấn đề là, những lô giống được phát hiện có dấu hiệu nảy mầm kém đều chưa thực hiện đúng quy trình về quản lý chất lượng, đó là cung cấp kế hoạch cung ứng giống, hồ sơ pháp lý của giống và phối hợp với cơ quan quản lý nhà nước kiểm tra chất lượng trước khi xuất bán cho dân.
Hiện, Sở NN&PTNT Hà Tĩnh đang rà soát và kiểm tra số lượng, chất lượng của giống trước khi đưa ra kết luận chính thức…
