(Baohatinh.vn) - Sáng 14/2, UBND xã Tùng Lộc, Can Lộc (Hà Tĩnh) phối hợp cùng dòng họ Nguyễn Đức tổ chức lễ đón nhận bằng công nhận di tích lịch sử - văn hoá cấp tỉnh nhà thờ Nguyễn Đình Quả.
Theo gia phả của dòng họ Nguyễn Đức, ông tổ của dòng họ là Nguyễn Đình Quả (không rõ năm sinh, năm mất) đến sinh cơ lập nghiệp tại mảnh đất Tỉnh Thạch xưa, Tùng Lộc ngày nay từ khoảng đầu thế kỷ XVI.
Lãnh đạo Sở VH-TT&DL và huyện Can Lộc trao bằng công nhận di tích lịch sử - văn hóa cấp tỉnh nhà thờ Nguyễn Đình Quả cho đại diện dòng họ
Theo sách “Đại Việt thông sử” của Lê Quý Đôn và một số nguồn tư liệu khác, Nguyễn Đình Quả là con thứ hai của cụ Nguyễn Kế Sài (cụ Sài là con thứ hai của danh tướng Nguyễn Xí). Thuở nhỏ, Nguyễn Đình Quả miệt mài khoa bảng, thông kinh sử, giỏi võ nghệ. Với hàm Chánh ngũ phẩm và đứng đầu Thái bộc tự, ông làm quan ở đất biên cương Thuận Hóa, rất được nhân dân tôn kính.
Năm 1527, vì biến cố nhà Mạc giành ngôi nhà Lê, Nguyễn Đình Quả đang làm quan ở Thuận Hóa đành phải đưa vợ con đến xã Tỉnh Thạch. Thấy đây là mảnh đất yên bình, màu mỡ nên quyết định ở lại, sau đó phát tích và phát triển dòng họ Nguyễn Đức tại đây.
Con cháu dòng họ cùng người dân địa phương rước bằng công nhận di tích về nhà thờ Nguyễn Đình Quả
Cụ Nguyễn Đình Quả là người có công lớn lập nên mảnh đất Tùng Lộc. Từ vị Thủy tổ, họ Nguyễn Đình Quả đến nay đã có gần 500 năm với 25 đời, trên 550 hộ, 2.570 nhân khẩu, 1.260 đinh định cư trên đất Tùng Lộc và nhiều địa phương khác.
Vào đầu năm Giáp Dần (1794), nhà thờ Nguyễn Đình Quả được hình thành. Nhà thờ được làm bằng gỗ lim 3 gian, chạm trỗ rất đẹp, trên lợp bằng tranh săng. Qua nhiều lần tu bổ, tôn tạo, hiện nay, nhà thờ được xây dựng khá hoàn chỉnh với thượng điện, trung điện, hạ điện, tắc môn, nghi môn...
Nhà thờ Nguyễn Đình Quả là một công trình có giá trị lịch sử, văn hóa, là địa chỉ tâm linh được con cháu dòng họ và nhân dân địa phương lưu giữ, bảo tồn, là nơi để thờ phụng và vinh danh những đóng góp của các bậc tiên tổ cũng như các thế hệ con cháu. Ngày 10/1 âm lịch hàng năm trở thành ngày tế lễ đầu xuân của con cháu dòng họ.
Với không gian văn hóa truyền thống tôn nghiêm cùng kiến trúc đặc trưng, Văn Miếu Hà Tĩnh (phường Thành Sen) đang trở thành điểm đến lý tưởng thu hút đông đảo người dân đến chụp ảnh trong dịp đầu năm mới.
Từ biến cố gặp tai nạn, bị liệt hai chân đến thành công trong nhiều lĩnh vực, Đoàn Ngọc Chiến (xã Sơn Hồng, Hà Tĩnh) đã viết nên câu chuyện đầy cảm hứng tích cực.
Lượng người đi lễ đầu xuân tăng cao tại nhiều di tích trên địa bàn Hà Tĩnh đặt ra yêu cầu siết chặt công tác quản lý, tổ chức lễ hội theo hướng văn minh, an toàn, đúng giá trị văn hóa truyền thống.
Tháng 9/1930, ngôi nhà của cụ Mai Kính ở thôn Bùi Xá, xã Việt Xuyên là nơi diễn ra Đại hội thành lập Đảng bộ tỉnh Hà Tĩnh lần thứ nhất - sự kiện có ý nghĩa đặc biệt đánh dấu sự trưởng thành về mặt tổ chức và vai trò lãnh đạo của Đảng đối với phong trào cách mạng toàn tỉnh.
Lễ hội Tìm trâu và mở cửa rừng năm 2026 của xã Cẩm Hưng (Hà Tĩnh) là hoạt động văn hóa gắn với đời sống sản xuất của cư dân vùng sơn cước trong những ngày đầu Xuân Bính Ngọ.
Lễ khai hạ tại đền Nen (xã Việt Xuyên, tỉnh Hà Tĩnh) là điểm nhấn sinh hoạt văn hóa của người dân địa phương tưởng nhớ công lao của Uy Minh Vương Lý Nhật Quang, cầu mong cho năm mới mưa thuận gió hòa, quốc thái, dân an.
Với bề dày lịch sử hàng nghìn năm, lễ hội truyền thống gắn với các danh nhân kiệt xuất là một phần của vẻ đẹp văn hóa Hà Tĩnh. Vẻ đẹp ấy kết tinh từ bản sắc đất và người Hồng Lam.
Lễ khai hội chùa Hương Tích mở đầu năm du lịch Hà Tĩnh 2026 với phần hội đa dạng các trò chơi dân gian, giải đấu thể thao sôi nổi khiến không khí du xuân đầu năm thêm rộn ràng, vui tươi.
Lễ hội khai bút đầu Xuân Bính Ngọ do UBND phường Bắc Hồng Lĩnh (Hà Tĩnh) tổ chức tại Di tích đền Cả - Dinh đô Quan Hoàng Mười với mong muốn khơi dậy tinh thần hiếu học, tôn vinh chữ nghĩa và tri thức.
Tiến sĩ, nhà văn Trần Thị Hảo quê Hà Tĩnh, từng công tác tại Đại học Sorbonne IV (Paris, Pháp), được Chính phủ nước Pháp trao tặng nhiều giải thưởng danh giá.
Từ cậu bé chăn bò, cắt cỏ dưới chân núi Hồng Lĩnh đến một vị tướng, GS.TS Lê Hữu Song - Giám đốc Bệnh viện Trung ương Quân đội 108 vẫn giữ tính chất phác của người con Hà Tĩnh. Với ông, quê hương không chỉ là ký ức mà còn là điểm tựa tinh thần để theo đuổi con đường y học hiện đại, lấy y đức làm gốc, lấy văn hóa làm nền cho hành trình cống hiến.
Trong tiến trình lịch sử, Hà Tĩnh hình thành cấu trúc làng xã gắn chặt với các dòng họ lưu dân và bản địa. Quan hệ họ tộc – thông gia – kết nghĩa không chỉ cố kết cộng đồng mà còn tạo nên những vọng tộc văn hiến, góp phần định hình diện mạo văn hóa vùng đất này.
Trong di sản văn hóa Việt Nam, Nguyễn Du không chỉ là thi hào của nỗi thương đời mà còn là người nhìn thấu cơ chế lịch sử và cấu trúc xã hội phong kiến bất ổn, đặt ra những vấn đề cho tương lai, tạo nên chiều sâu tư tưởng hiện đại cho di sản của ông.
Trước thời tiết bất thuận trong kỳ nghỉ tết Nguyên đán Bính Ngọ, nhiều khu, điểm du lịch Hà Tĩnh đã nhanh chóng có những cách làm đảm bảo cho khách du xuân thuận tiện, an toàn.
Đi lên từ tuổi thơ nghèo khó, ông Phan Bá Lợi (xã Đức Thọ, Hà Tĩnh) không xem thành đạt là đích đến, mà là điều kiện để sẻ chia. Bởi theo ông, đời người hữu hạn, nhưng nếu mỗi ngày còn có thể giúp được ai đó bớt đi một phần khó khăn, thì ngày ấy vẫn còn ý nghĩa...
Lễ hội đua thuyền truyền thống trên sông Minh (phường Bắc Hồng Lĩnh, Hà Tĩnh) là nét đẹp văn hóa lâu đời, thu hút đông đảo người dân địa phương và du khách tham gia cổ vũ.
PGS.TS Trần Quốc Quân (Trường Đại học Công nghệ, Đại học Quốc gia Hà Nội) và PGS.TS Nguyễn Viết Hương (Đại học Phenikaa) có 3 điểm chung khi là 2 PGS trẻ tuổi nhất quê Hà Tĩnh được công nhận trong đợt xét duyệt năm 2025, cùng sinh năm 1990 - tuổi Canh Ngọ và đều quê xã Can Lộc. Trước thềm xuân Bính Ngọ, câu chuyện các anh chia sẻ như tiếp thêm niềm cảm hứng về tinh thần bền bỉ, khát khao bứt phá, như những “chú ngựa ô” trên con đường nghiên cứu khoa học.
Đối với những người nước ngoài đang sinh sống và làm việc tại Hà Tĩnh, Tết là trải nghiệm đặc biệt, nơi họ trực tiếp cảm nhận sự ấm áp, nghĩa tình và bản sắc văn hóa Việt Nam.
Khi mùa xuân về tiếng đàn Chưrabon, mang theo tiếng lòng của đồng bào Chứt (xã Phúc Trạch, Hà Tĩnh) lại hòa quyện cùng nhịp thở của thiên nhiên, của núi rừng Trường Sơn hùng vĩ.
Theo Sở VH-TT&DL Hà Tĩnh, từ hôm nay (mùng 3 Tết) đến Giỗ Tổ Hùng Vương (mùng 10/3 âm lịch), trên địa bàn tỉnh diễn ra 20 hoạt động văn hóa, thể thao đặc sắc giúp du khách khám phá, trải nghiệm.
Những ngày đầu xuân, hàng nghìn du khách thập phương đã về đền Chợ Củi (xã Nghi Xuân,Hà Tĩnh) hành lễ, chiêm bái cầu mong một năm mới bình an, may mắn.
Mặc dù thời tiết không mấy thuận lợi nhưng trong ngày mồng 2 Tết Bính Ngọ, Khu du lịch chùa Hương Tích (xã Can Lộc, Hà Tĩnh) đã đón hàng nghìn lượt khách về tham quan, dâng hương.
Ít ai biết Tiktoker Kitto quê Hà Tĩnh. Nguyễn Văn Tuấn thành thạo đến 6 ngoại ngữ, có thể trực tiếp kết nối, xuất khẩu sầu riêng sang Trung Quốc theo đường chính ngạch, giúp gia đình nâng lợi nhuận lên gấp 3 - 4 lần.
Dù đi xa lập nghiệp, trong trái tim mỗi người con Hà Tĩnh, hình bóng quê hương luôn hiện hữu. Trên hành trình học tập, công tác ở nhiều lĩnh vực khác nhau, họ vẫn mang theo tình yêu sâu nặng và khát vọng được góp phần dựng xây tỉnh nhà ngày càng giàu mạnh.
Trong dòng chảy lịch sử của dân tộc, mảnh đất núi Hồng - sông Lam đã sản sinh nhiều danh nhân kiệt xuất, cùng chung lý tưởng phụng sự Tổ quốc, phục vụ cách mạng. Nhân dịp Xuân Bính Ngọ, Báo và phát thanh, truyền hình Hà Tĩnh trân trọng giới thiệu cuộc đời và sự nghiệp của 4 danh nhân tiêu biểu tuổi Ngọ.
