2 lần xác định vị trí xây dựng khu xử lý rác thải ở Hương Khê: Bài học về thiếu dân chủ!

Địa điểm quy hoạch khu xử lý chất thải lần này được tiến hành đúng quy trình, đảm bảo các quy định

Theo Quyết định 2205/QĐ-UBND, ngày 25/7/2018 của UBND tỉnh về việc phê duyệt thiết kế bản vẽ thi công - dự toán xây dựng công trình khu xử lý chất thải rắn tại huyện Hương Khê, khu xử lý chất thải rắn được xây dựng tại địa điểm xã Hương Thủy với diện tích 10.237m², tổng dự toán hơn 23,3 tỷ đồng. Trước quyết định này, khu xử lý chất thải rắn huyện Hương Khê được cấp thẩm quyền quyết định đặt tại xã Gia Phố (theo quyết định 3216/QĐ-UBND, ngày 31/10/2017).

Sở dĩ có sự thay đổi này, theo Trưởng phòng TN&MT huyện Hương Khê Phan Quốc Lập: “Là do tôn trọng ý kiến của nhân dân”. Ông Lập trao đổi: “Khi tỉnh có quyết định phê duyệt tại xã Gia Phố, vị trí quy hoạch khu xử lý chất thải rắn thuộc tiểu khu 201. Khi đó, người dân phản đối dù quy trình đã đảm bảo từ quyết định phê duyệt của cấp có thẩm quyền, đánh giá tác động môi trường, khoảng cách với khu dân cư…

Nhân dân đã viết đơn gửi huyện 4 lần, huyện trả lời đầy đủ bằng văn bản và tổ chức đối thoại. Tuy nhiên, người dân vẫn không đồng tình. Sau đó, vị trí khu xử lý này được điều chỉnh sang tiểu khu 208, cách tiểu khu 201 khoảng 500 m, thuộc xã Hương Thủy. Khi có quyết định này, người dân vẫn phản ứng gay gắt”.

Bí thư đảng ủy xã Hương Thủy Nguyễn Văn Phú trao đổi về quá trình triển khai dự án

Khác với trao đổi của ông Lập, cấp ủy, chính quyền và người dân Hương Thủy cho rằng, khi triển khai quy hoạch tại tiểu khu 201, nhiều người dân vẫn không biết. “Quá trình triển khai dự án tại tiểu khu 201, gần thôn 1 chúng tôi, nhưng tôi và chi bộ đều không hay. Đến khi có máy móc vào san ủi, nhiều người dân phát hiện thì lúc đó tôi mới biết” – ông Nguyễn Xuân Hoài, Bí thư Chi bộ 1, xã Hương Thủy cho biết.

Bí thư chi bộ này còn khẳng định thêm: “Hiện nay, tại vị trí quy hoạch này dù thuộc xã Hương Thủy nhưng toàn thể đảng viên chi bộ rất đồng tình. Người dân ở đây cũng không có phản ứng gì nhiều. Lần thay đổi địa điểm này, tôi được biết đầy đủ quy trình, có được mời đi khảo sát thực tế”.

Bí thư Đảng ủy xã Hương Thủy Nguyễn Văn Phú cho hay: “Khi có quyết định của tỉnh về xây dựng tại tiểu khu 201, chúng tôi mới tổ chức tham vấn ý kiến người dân nhưng người dân không đồng tình. Sau đó, huyện có tờ trình gửi tỉnh đề nghị điều chỉnh sang vị trí mới. Tại địa điểm ban đầu, khu xử lý rác cách khu dân cư 630m, nay về địa điểm mới cách 1.200m”.

Điều đáng nói hơn, trước địa điểm quy hoạch này, dự án xây dựng khu xử lý chất thải chọn địa điểm xã Hương Thủy (giáp Hà Linh) xuất hiện những tình huống "dở khóc dở cười": Theo xác nhận của Trưởng phòng TNMT huyện Hương Khê, năm 2014, huyện quy hoạch xây dựng dự án khu xử lý rác thải tại tiểu khu 186, xã Hương Thủy.

Tuy nhiên, “sau khi dự án có quyết định phê duyệt rồi thì phát hiện ra có 13 hộ dân xã Gia Phố gần địa điểm xây dựng. Lí do là họ ở bên kia đồi nên đơn vị tư vấn không biết. Lỗi này là do đơn vị tư vấn và cũng do địa phương”.

Tất nhiên, vì chuyện hy hữu này nên sau đó, quyết định phê duyệt cũng không được công bố cho nhân dân. Để gỡ khó, địa điểm lập quy hoạch lần 2 (tại tiểu khu 201) được ra đời.

Bài học về 2 lần xác định vị trí xây dựng khu xử lý rác phần nào đã rõ. UBKT Tỉnh ủy cũng đã vào cuộc kiểm tra dấu hiệu vi phạm đối với các tổ chức, cá nhân có liên quan.

Hiện nay, theo các nhà chức năng, tại vị trí mới, quy trình được thực hiện đầy đủ, nhân dân đã nắm rõ thông tin, các tiêu chuẩn đều đảm bảo, đánh giá tác động môi trường cũng đã hoàn thành. Cấp ủy, chính quyền địa phương và ngành chức năng đang tập trung vào cuộc rất để tuyên truyền, vận động, tạo sự đồng thuận cao trong nhân dân về công trình cấp thiết này.