Đại diện Sở Văn hóa - Thể thao và Du lịch Hà Tĩnh trao bằng di tích lịch sử - văn hóa cấp tỉnh cho địa phương và đại diện dòng họ Lê Huy.
Căn cứ theo các tư liệu như gia phả dòng họ Lê Huy, Lịch sử Đảng bộ phường Kỳ Phương và đặc biệt là bộ quốc sử Đại Nam thực lục thì nhân vật lịch sử Lê Huy Tích (không rõ năm sinh, năm mất) làm quan của mình dưới thời Minh Mệnh (1821 – 1840).
Suốt cả cuộc đời làm quan - Trấn thủ ở một vùng đất xa kinh kỳ, địa hình đồi núi, rừng rậm đi lại khó khăn, đời sống còn rất nhiều khó khăn là Tuyên Quang, Lê Huy Tích đã không quản khó nhọc, gắng công thực thi nhiệm vụ, chăm lo đến cuộc sống người dân. Ông được đánh giá là vị quan thanh liêm, chính trực, cần mẫn.
Là một người cương trực, thẳng thắn, dù có giai đoạn khó khăn nhưng Lê Huy Tích vẫn giữ được phẩm chất của một người quân tử, cần mẫn, chăm chỉ làm việc vì thế nên đến năm Mậu Tuất, Minh Mệnh thứ 19 (1838), tháng 12, Lê Huy Tích lại được phục chức, cho làm Cai đội thành Trấn Tây.
Ghi nhớ công lao của Lê Huy Tích, sau khi ông mất, triều đình đã cử Bộ Lễ đứng ra tổ chức đám tang, ban cho quan tài bằng gỗ tốt, cho quân lính vừa đi đường bộ, vừa dùng thuyền chở từ thi hài kinh thành Huế về quê nhà mai táng; mộ được xây theo lối trong quan ngoài quách, được xây dựng đền thờ để nhân dân ngày đêm hương khói.
Đông đảo người dân cùng con cháu dòng họ Lê Huy đón rước bằng di tích lịch sử văn hóa cấp tỉnh.
Mộ và Đền thờ Lê Huy Tích trước đây nằm trên một ngọn đồi, thuộc làng Bến, xã Kỳ Phương (huyện Kỳ Anh cũ). Năm 1968, đền thờ được làm kho cất giữ vũ khí, đạn dược của dân quân trong xã. Năm 1970, bị hư hại do chủ trương hợp tự các di tích trong vùng, đến năm 1976, dân làng đã đóng góp kinh phí xây dựng lại nguyên bản, đúng tại vị trí cũ trước đây.
Trải qua các quá trình trùng tu, tôn tạo, đến năm 2010, thực hiện chủ trương di dời dân để xây dựng Khu kinh tế Vũng Áng, mộ và Đền thờ Lê Huy Tích được di dời lên khu tái định cư tổ dân phố Nhân Hòa, phường Kỳ Phương hiện nay.
Đền thờ Lê Huy Tích tại TDP Nhân Hòa, phường Kỳ Phương, TX Kỳ Anh
Hàng năm, cứ đến ngày 1/12 âm lịch, anh em dòng họ lại tổ chức lễ giỗ cho cụ Lê Huy Tích. Đón nhận danh hiệu là dịp để con cháu họ Lê Huy và UBND phường Kỳ Phương tiếp tục giữ gìn và phát huy giá trị của di tích trở thành điểm văn hóa tâm linh.
