Ngày 27/2/2025, con lợn nái của gia đình ông Nguyễn Trọng Liên (trú tại thôn Cẩm Đồng, xã Cẩm Thạch) có dấu hiệu mệt mỏi, bỏ ăn, sốt, khó thở và chết sau 2 ngày phát bệnh. Qua xét nghiệm, lợn dương tính với dịch tả lợn châu Phi (DTLCP). Đến ngày 16/3/2025, toàn bộ số lợn (2 nái, 14 lợn con) của gia đình ông đều nhiễm bệnh và buộc phải tiến hành tiêu hủy tất cả.
Đây là hộ dân đầu tiên của xã Cẩm Thạch có lợn bị nhiễm DTLCP và kéo dài dai dẳng đến nay (con mắc bệnh cuối cùng chưa qua thời hạn 21 ngày).
Bà Nguyễn Thị Loan - công chức Nông nghiệp xã Cẩm Thạch cho biết: "Đợt dịch này hầu hết các gia đình có lợn nhiễm bệnh đều bị chết cả đàn, gây thiệt hại kinh tế lớn. Lũy kế từ tháng 10/2024 lại nay, xã đã tiến hành tiêu hủy 101 con lợn với tổng trọng lượng 4.314 kg của 11 hộ nuôi thuộc 5 thôn; số lợn nhiễm bệnh thuộc các hộ chăn nuôi nhỏ lẻ. Qua kiểm tra, rà soát cho thấy thời tiết giao mùa bất lợi cùng với tâm lý chủ quan của người chăn nuôi trong công tác phòng chống dịch bệnh khiến nguy cơ vật nuôi nhiễm bệnh và lây lan cao”.
Thời điểm này, xã tiếp tục triển khai công tác khoanh vùng, dập dịch, phun hóa chất, tiêu độc khử trùng tại ổ dịch và các trục đường, khu vực đông dân cư, thường xuyên tụ tập đông người; kiểm soát tổng đàn, hướng dẫn các hộ chăn nuôi an toàn sinh học, cung cấp đầy đủ chất dinh dưỡng để nâng cao sức đề kháng cho vật nuôi; thường xuyên vệ sinh, sát trùng tại khu vực chăn nuôi, các phương tiện vận chuyển, dụng cụ chăn nuôi bằng vôi bột hoặc hóa chất; thực hiện nghiêm túc "5 không" trong chăn nuôi (không giấu dịch; không mua bán, vận chuyển lợn bệnh, lợn chết; không giết mổ, tiêu thụ thịt lợn bệnh, lợn chết; không vứt xác lợn chết ra môi trường; không sử dụng thức ăn dư thừa chưa qua xử lý nhiệt)".
Tương tự, DTLCP trên địa bàn xã Yên Hòa cũng xảy ra dai dẳng nhiều tháng nay vẫn chưa được khống chế. Ông Trần Công Huyến – Phó Chủ tịch UBND xã Yên Hòa cho hay: “Lũy kế từ ngày 1/2 đến nay, toàn xã tiêu hủy 306 con lợn với tổng trọng lượng 20.876 kg của 26 hộ, 1 trang trại thuộc 9 thôn.
Điều đáng nói, dịch bệnh không chỉ xảy ra tại các hộ chăn nuôi nhỏ lẻ mà trang trại quy mô cũng bị nhiễm bệnh. Để khoanh vùng, dập dịch, xã đã tổ chức rắc hơn 3,2 tấn vôi bột, phun gần 100 lít hóa chất tại các khu vực ghi nhận nhiễm bệnh và các trục đường, khu vực đông dân cư. Điều đáng lo là giá lợn hơi và lợn giống hiện rất cao, người dân nhiều địa phương có xu hướng tái đàn, tăng đàn nên càng trở thành nguy cơ khó kiểm soát dịch bệnh. Chính quyền địa phương khuyến cáo người dân tuyệt đối không nên tái đàn, tăng đàn trong điều kiện dịch bệnh chưa được khống chế”.
Theo phản ánh, các xã: Yên Hòa, Cẩm Dương, Cẩm Thành, Cẩm Thạch..., DTLCP hiện đều chưa qua 21 ngày. Toàn huyện đã tiêu hủy 705 con lợn với tổng trọng lượng 53.007,6 kg của 96 hộ/40 thôn/11 xã. Qua đánh giá, so với trước đây, đợt dịch này diễn ra khá dai dẳng (từ tháng 10/2024 lại nay).
Ông Phan Vĩnh Toàn – Cán bộ Trung tâm Ứng dụng KHKT và Bảo vệ cây trồng, vật nuôi huyện Cẩm Xuyên thông tin: “Qua theo dõi cho thấy, dịch bùng phát trên địa bàn do nhiều nguyên nhân như: người dân chủ yếu nuôi lợn nái và lợn con, trong khi những đối tượng này không thuộc diện khuyến cáo tiêm phòng vắc xin dịch tả lợn nên tỷ lệ nhiễm bệnh cao (đối tượng được ngành chuyên môn khuyến cáo tiêm là lợn thịt – PV).
Ngoài ra, thời tiết từ tết Nguyên đán lại nay diễn biến bất lợi, nhiều đợt nồm ẩm, nhiệt độ thay đổi liên tục tạo điều kiện để dịch bệnh xâm nhập. Hơn nữa, người dân chăn nuôi nhỏ lẻ chưa thực sự tuân thủ quy trình chăn nuôi an toàn sinh học, chủ quan trong phòng công tác chống dịch…"
Được biết, tổng đàn lợn của huyện Cẩm Xuyên hiện gần 58.000 con. Theo ngành chuyên môn, trong bối cảnh các loại dịch bệnh truyền nhiễm trên đàn vật nuôi trên cả nước diễn biến phức tạp và DTLCP tại nhiều địa phương trong tỉnh, trong đó có Cẩm Xuyên chưa được khống chế, người chăn nuôi cần áp dụng nghiêm biện pháp chăn nuôi an toàn sinh học theo khuyến cáo của ngành chuyên môn; chú trọng thực hiện vệ sinh, tiêu độc, khử trùng chuồng trại, môi trường chăn nuôi và khu vực liên quan đảm bảo yêu cầu, tần suất; không tái đàn, tăng đàn khi chưa đảm bảo các điều kiện an toàn dịch bệnh để tránh thiệt hại…
Theo Chi cục Chăn nuôi và thú y Hà Tĩnh, hiện nay DTLCP đang xảy ra trên địa bàn 8 xã (Yên Hòa, Cẩm Dương, Cẩm Thạch, Cẩm Thành, Cẩm Duệ, Tượng Sơn, Thạch Trị và Hòa Hải) thuộc 2 huyện (Cẩm Xuyên, Hương Khê) và TP Hà Tĩnh chưa qua 21 ngày.
Lũy kế từ đầu năm lại nay, các địa phương đã tiến hành tiêu hủy trên 600 con lợn.
