(Baohatinh.vn) - Tuồng cổ (hay còn gọi là hát bội) đã từng có “một thời vang bóng” ở vùng quê Thạch Mỹ (Lộc Hà, Hà Tĩnh) vào thập niên 50-60 thế kỷ trước.
Đã gần bước sang tuổi 80, lão nông Lê Văn Lời (thôn Hà Ân - xã Thạch Mỹ) vẫn giữ được sức khỏe dẻo dai và một giọng hát khi cao vút trong trẻo, khi lại trầm ấm, đục khàn. Ông là một trong số ít những “diễn viên” đời đầu của CLB Tuồng cổ xã Thạch Mỹ còn sống. Trong câu chuyện của ông, tuồng cổ gắn liền với đời sống tinh thần, cuộc sống lao động sản xuất của người dân quê ông một thời. Thập niên 50-60 của thế kỷ trước, khi cuộc sống còn nhiều gian khó, chưa có nhiều hình thức giải trí như bây giờ, CLB của ông Lời là món ăn tinh thần chính của người dân địa phương.
CLB có khoảng 20 thành viên là những người nông dân trong vùng, có chất giọng, khả năng diễn xuất và tình yêu đặc biệt với bộ môn nghệ thuật khó tiếp cận này. “Ngày ấy, chúng tôi say mê với tuồng lắm! Ngày đi làm đồng, tối về tranh thủ tập diễn, tập hát - ông Lời kể về niềm say mê một thời.
Nhưng những buổi diễn của CLB ngày ấy thu hút rất đông khán giả là người dân địa phương và các vùng lân cận đến xem và cổ vũ. Ông Lời chia sẻ: “Những vở diễn gắn với các sự kiện lịch sử, tác phẩm văn học nổi tiếng được dàn dựng và diễn trong các ngày lễ tết, kỷ niệm Cách mạng tháng Tám, ngày thành lập HTX, hoặc dịp đầu xuân năm mới… Nhiều vở chúng tôi diễn đến thuộc làu như Tô Định, Mối tình chung thủy, Lam Sơn khởi nghĩa, Kiều Nguyệt Nga…”.
Khi đất nước bước vào thời kỳ đổi mới, những tiện ích trong đời sống như tivi, đài cassette… phổ biến, người dân có nhiều lựa chọn hơn trong sinh hoạt văn hóa tinh thần. Cùng với đó, các thành viên CLB tuổi cao sức yếu, người mất, kẻ còn, kinh phí hoạt động lại tốn kém, CLB Tuồng cổ xã Thạch Mỹ thưa vắng dần những ca tập sôi nổi, những buổi diễn say mê. Ông Lời tiếc nuối: “Hiện nay, trên địa bàn xã còn có khoảng 15 người biết hát tuồng cổ. Tôi vẫn thường xuyên vận động già, trẻ tham gia, nhưng vì nhiều lý do, CLB không giữ được nếp xưa nữa. Vở diễn cuối cùng cũng cách đây vài năm rồi. Chúng tôi già rồi, chỉ mong truyền dạy cho thế hệ sau để duy trì được nét sinh hoạt văn hóa có từ lâu đời ở địa phương”.
Là người đến với CLB tuồng sau ông Lời, nhưng ông Nguyễn Bá Ngọc (thôn Hữu Ninh) và nhiều thành viên CLB cũng đau đáu nỗi niềm tiếc nhớ khi tuồng cổ dần mai một trong đời sống người dân địa phương. “Ngày trước, cứ ăn cơm tối xong là vợ chồng tôi lại đèo nhau trên xe đạp qua nhà ông Lời tập diễn. Mưa gió cũng cứ đi, chẳng quản điều gì” - ông Ngọc kể về kỷ niệm của một thời xa vắng. Rồi ông tiếc nuối: “Giờ thỉnh thoảng “nhớ nghề”, chúng tôi lại hát với nhau và kể cho các cháu nghe về một thời sinh hoạt văn hóa - văn nghệ sôi nổi”.
Ông Lời và các thành viên CLB đang duy trì tập luyện với mong muốn tuồng cổ được phục dựng và truyền dạy cho thế hệ sau. Qua đó, duy trì được nét sinh hoạt văn hóa có từ lâu đời ở địa phương.
Trưởng ban Văn hóa xã Phan Văn Hải cho biết: “Nếu những người tâm huyết có mong muốn khôi phục thì về mặt chủ trương, chính quyền rất ủng hộ, tuy nhiên, xã cũng khó khăn nên không thể hỗ trợ được nhiều về kinh phí, rất cần sự chung tay đóng góp của người dân để không mai một môn nghệ thuật truyền thống này”.
Đối với những người nước ngoài đang sinh sống và làm việc tại Hà Tĩnh, Tết là trải nghiệm đặc biệt, nơi họ trực tiếp cảm nhận sự ấm áp, nghĩa tình và bản sắc văn hóa Việt Nam.
Theo Sở VH-TT&DL Hà Tĩnh, từ hôm nay (mùng 3 Tết) đến Giỗ Tổ Hùng Vương (mùng 10/3 âm lịch), trên địa bàn tỉnh diễn ra 20 hoạt động văn hóa, thể thao đặc sắc giúp du khách khám phá, trải nghiệm.
Trong dòng chảy lịch sử của dân tộc, mảnh đất núi Hồng - sông Lam đã sản sinh nhiều danh nhân kiệt xuất, cùng chung lý tưởng phụng sự Tổ quốc, phục vụ cách mạng. Nhân dịp Xuân Bính Ngọ, Báo và phát thanh, truyền hình Hà Tĩnh trân trọng giới thiệu cuộc đời và sự nghiệp của 4 danh nhân tiêu biểu tuổi Ngọ.
Khai bút đầu năm từ lâu đã trở thành một phong tục đẹp, không thể thiếu của nhiều người dân Hà Tĩnh mỗi độ xuân về. Đón xuân Bính Ngọ 2026, những dòng chữ khai bút lại được viết lên với nhiều may mắn, bình an, khởi đầu cho một năm mới khang thái.
Với kết quả đón hơn 5,6 triệu lượt khách trong năm 2025, cùng những dự án, sản phẩm, dịch vụ mới, du lịch Hà Tĩnh đang điểm thêm những sắc màu và thắp lên những kỳ vọng trong năm mới 2026.
Lời chúc đầu năm gửi gắm ước nguyện về may mắn, sức khỏe, bình an và những điều tốt đẹp nhất. Đó là nét đẹp văn hóa lâu đời của người Việt nói chung, người Hà Tĩnh nói riêng.
Dẫu mỗi người, mỗi gia đình ở Hà Tĩnh có cách đón giao thừa khác nhau, song tất cả đều hướng tới mong muốn gìn giữ sự bình yên, ấm áp và gửi gắm những điều tốt lành cho năm mới.
Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh Hà Tĩnh lần thứ XX, trong phần xây dựng văn hóa, con người Hà Tĩnh đã tiếp nối, cụ thể hóa các quan điểm, đường lối của Đảng về văn hóa.
Những ngày cận Tết, các địa phương tại Hà Tĩnh đồng loạt ra quân chỉnh trang cơ sở hạ tầng, vệ sinh môi trường, tạo diện mạo khang trang, sạch đẹp, hướng về mùa xuân mới an vui.
Những ngày tháng Chạp, gió từ triền núi Hồng Lĩnh thổi buốt lạnh - cái lạnh đặc trưng của miền Trung. Theo chân anh Nguyễn Công Đạt - Tổ trưởng Trạm phát sóng Thiên Tượng (Hà Tĩnh), tôi bắt đầu hành trình lên đỉnh non Hồng, nơi những “cánh sóng” lặng lẽ tỏa đi cùng năm tháng.
Khi những nhịp cày đầu tiên xé đất, khi mạ non bén rễ vào phù sa, ruộng đồng Hà Tĩnh bừng lên không chỉ bởi sắc xuân, mà còn bởi tiếng cười của người nông dân bước vào vụ mùa mới.
Hơn 9 thập kỷ kể từ khi Đảng ta ra đời nhưng tên tuổi, khí phách anh dũng của người chiến sỹ Xô viết kiên trung Nguyễn Huy Lung (1908-1931) vẫn sáng ngời trên mảnh đất Hà Tĩnh.
Kỷ niệm 96 năm Ngày thành lập Đảng (3/2/1930 - 3/2/2026), các địa phương ở Hà Tĩnh đã triển khai nhiều phần việc thiết thực, tạo khí thế thi đua sôi nổi, lan tỏa tinh thần trách nhiệm, góp phần xây dựng quê hương ngày càng giàu đẹp, văn minh.
Vườn lan của Công ty TNHH Trí Đức ở xã Thạch Khê (tỉnh Hà Tĩnh) đang "khuấy đảo" thị trường hoa Tết bởi những tác phẩm lan ghép trên lũa gỗ có giá trị lên tới hàng chục triệu đồng.
Chỉ một quán hàng nhỏ hay những chuyến đò chở khách nhưng bằng tâm huyết, nhiều người Hà Tĩnh đã đưa công việc mưu sinh thành "sứ giả" lan tỏa di sản văn hóa quê hương.
Tập thể cán bộ, nghệ sĩ Nhà hát Nghệ thuật truyền thống (NTTT) Hà Tĩnh luôn bền bỉ “giữ lửa” nghề, nỗ lực sáng tạo, tổ chức nhiều chương trình nghệ thuật, tạo dấu ấn quan trọng.
Trong quá trình kiểm kê di tích tại thôn Thái Hòa, xã Can Lộc, cán bộ Bảo tàng Hà Tĩnh phát hiện 2 đạo sắc phong quý giá có niên đại cuối thế kỷ XVII, đầu thế kỷ XVIII.
Phạm Tôn Tẫn (SN 1989, quê xã Hương Sơn, Hà Tĩnh) là tác giả của nhiều ca khúc nổi tiếng và là giám đốc âm nhạc của nhiều chương trình nghệ thuật, sự kiện lớn trong nước và cả nước ngoài. Nhân dịp anh về quê, chuẩn bị cho một dự án bảo tồn dân ca ví, giặm, PV Báo và phát thanh, truyền hình Hà Tĩnh đã có cuộc trò chuyện cùng anh.
Năm 2025 ghi dấu ấn về những nỗ lực bền bỉ của ngành VH-TT&DL trong bảo tồn, phát huy di sản. Từ những lễ kỷ niệm lớn, công trình tu bổ di tích quy mô đến việc gìn giữ di sản phi vật thể, mạch nguồn văn hóa Hà Tĩnh tiếp tục được nối dài, trở thành sức mạnh nội sinh cho phát triển.
Ngoài chủ động, hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ chuyên môn, Thiếu tá Trần Văn Thị - Phó Trưởng Công an xã Việt Xuyên (Hà Tĩnh) còn lan tỏa tinh thần “khỏe để phục vụ Nhân dân”.
Từ những giai điệu quê hương quen thuộc, Hà Tĩnh hiện lên gần gũi, sâu lắng trong cảm nhận của du khách. Âm nhạc trở thành nhịp cầu kết nối hành trình khám phá Hà Tĩnh đầy cảm xúc.
Xuyên suốt hành trình ghé thăm, “chạm” vào từng điểm đến, Hà Tĩnh trong tôi hiện lên không ồn ào, không hào nhoáng mà sâu lắng, mộc mạc và giàu bản sắc. Đó là miền quê để đến chậm, cảm lâu và khi rời đi vẫn còn muốn trở lại.
Công tác gia đình ở Hà Tĩnh được triển khai đồng bộ từ các cấp, ngành, địa phương đã góp phần quan trọng bồi đắp các giá trị truyền thống tốt đẹp, tạo nền tảng xây dựng đời sống văn hóa trong cộng đồng.
Lễ kỷ niệm 260 năm Ngày sinh Đại thi hào Nguyễn Du đã khép lại nhưng dư âm về nhân cách, tài năng của danh nhân văn hóa thế giới sẽ còn lắng đọng mãi trong lòng người dân Hà Tĩnh cũng như du khách muôn phương. Trong đó, chữ “tâm” như ngọn hải đăng để hậu thế soi chiếu, làm hành trang cho sự phát triển của quê hương, đất nước.
Hà Tĩnh - vùng đất giàu truyền thống văn hóa, cách mạng, tự hào là quê hương của Đại thi hào Nguyễn Du - nhà thơ thiên tài của dân tộc, người đã góp phần làm rạng rỡ nền văn chương, văn hóa Việt Nam trên trường quốc tế. Với di sản Truyện Kiều mang tầm vóc nhân loại, Nguyễn Du để lại cho quê hương và đất nước một giá trị tinh thần vô giá. Vì lẽ đó, Hà Tĩnh luôn coi việc bảo tồn, lan tỏa các giá trị di sản của Đại thi hào là nhiệm vụ quan trọng trong xây dựng và phát triển văn hóa, góp phần khẳng định vị thế của tỉnh trong giai đoạn mới.
Hơn 200 năm đã qua, những áng thơ của Đại Thi hào Nguyễn Du vẫn tỏa sáng, lay động, thức tỉnh hàng triệu người trên thế giới. “Nghìn năm sau nhớ Nguyễn Du/Tiếng thương như tiếng mẹ ru những ngày” (Tố Hữu). Di sản cụ để lại cho đời không chỉ trăm năm, mà là nghìn năm, trở thành tinh hoa của tâm hồn Việt, bản sắc Việt, văn chương Việt.
