Tại buổi gặp mặt của lãnh đạo Đảng, Nhà nước với cán bộ lão thành cách mạng, người có công, gia đình chính sách tiêu biểu khu vực miền Trung, nhân kỷ niệm 50 năm Ngày giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước (30/4/1975 - 30/4/2025) mới đây, Tổng Bí thư Tô Lâm nêu rõ việc kết thúc hoạt động của chính quyền cấp huyện và sẽ tổ chức khoảng 5.000 xã, phường.
Như vậy, so với 10.035 xã, phường hiện nay, dự kiến số xã sau sáp nhập giảm khoảng 50%. Sự thay đổi này đồng nghĩa với việc một bộ phận lớn cán bộ không chuyên trách ở cấp xã, thôn, tổ dân phố sẽ nằm trong diện tinh giản.
Trong bối cảnh này, một trong những vấn đề được dư luận quan tâm là chính sách hỗ trợ đối với nhóm đối tượng này.
Theo quy định tại Nghị định 29/2023/NĐ-CP của Chính phủ về tinh giản biên chế, cán bộ không chuyên trách ở cấp xã, thôn, tổ dân phố bị dôi dư do sắp xếp đơn vị hành chính cấp xã sẽ được hưởng trợ cấp nếu nghỉ việc trong vòng 12 tháng kể từ khi có quyết định sắp xếp của cấp có thẩm quyền.
Cụ thể, đối với những người giữ chức danh do bầu cử, cứ mỗi tháng nghỉ trước so với thời điểm kết thúc nhiệm kỳ thì được hưởng trợ cấp bằng 1/2 mức phụ cấp hằng tháng hiện hưởng.
Riêng đối tượng có thời điểm nghỉ hưu trước thời điểm kết thúc lộ trình sắp xếp thì số tháng được hưởng trợ cấp được tính bằng số tháng nghỉ trước so với thời điểm nghỉ hưu nêu trên.
Tương tự, đối với những người giữ chức danh không do bầu cử, mỗi tháng nghỉ trước thời điểm kết thúc lộ trình sắp xếp cũng được hưởng trợ cấp bằng 1/2 mức phụ cấp hàng tháng hiện hưởng.
Với trường hợp nghỉ hưu trước thời điểm kết thúc lộ trình sắp xếp, số tháng được hưởng trợ cấp được tính bằng số tháng nghỉ trước thời điểm nghỉ hưu.
Theo Nghị định số 33/2023/NĐ-CP năm 2023 về cán bộ, công chức cấp xã, số lượng cán bộ không chuyên trách được tính theo loại đơn vị hành chính cấp xã. Cụ thể, xã, phường loại 1 là 14 người, loại 2 là 12 người, loại 3 là 10 người.
Cán bộ không chuyên trách ở thôn, tổ dân phố không quá 3 chức danh (bao gồm bí thư chi bộ, trưởng thôn hoặc tổ trưởng tổ dân phố, trưởng ban công tác Mặt trận) được hưởng phụ cấp hằng tháng.
Điều 34 của Nghị định 33 quy định, người hoạt động không chuyên trách ở cấp xã được hưởng chế độ phụ cấp. Ngân sách Trung ương thực hiện khoán quỹ phụ cấp bao gồm cả hỗ trợ đóng bảo hiểm xã hội và bảo hiểm y tế để chi trả hằng tháng đối với những người hoạt động không chuyên trách ở cấp xã.
Đơn vị hành chính cấp xã loại 1 được khoán quỹ phụ cấp bằng 21 lần mức lương cơ sở. Đơn vị hành chính cấp xã loại 2 được khoán quỹ phụ cấp bằng 18 lần mức lương cơ sở. Đơn vị hành chính cấp xã loại 3 được khoán quỹ phụ cấp bằng 15 lần mức lương cơ sở.
