Băn khoăn xếp hạng di tích lịch sử - văn hóa đối với nhà thờ họ

(Baohatinh.vn) - Những năm gần đây, Hà Tĩnh và các tỉnh khác đã ban hành nhiều quyết định xếp hạng di tích lịch sử - văn hóa (LSVH) đối với nhà thờ họ. Việc này vừa làm cho các họ tộc nêu cao ý thức tôn tạo, giữ gìn nét đẹp dòng họ, vừa góp phần giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc. Tuy nhiên, vấn đề này hiện nay còn nhiều băn khoăn.

Nhà thờ họ Lương Hữu nhận bằng Di tích LS-VH cấp tỉnh

Nhà thờ họ Lương Hữu nhận bằng Di tích LS-VH cấp tỉnh

Thứ nhất, nhiều nhà thờ mới được xây dựng, hoàn thiện và đưa vào sử dụng, được xếp hạng di tích LSVH. Tuy nhiên, Luật Di sản và Luật Sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Di sản có quy định về tiêu chí được xếp hạng di tích LSVH nhưng chỉ nêu “công trình xây dựng, địa điểm gắn với thân thế và sự nghiệp anh hùng dân tộc, danh nhân của đất nước” mà không nêu cụ thể hơn tiêu chí về công trình đủ điều kiện xếp hạng di tích, chẳng hạn như: tuổi của công trình; dấu tích của danh nhân tại công trình, địa điểm; các đóng góp của nhân dân nhằm suy tôn danh nhân được lưu lại tại cơ sở vật chất của công trình, địa điểm...

Nếu Luật Di sản cụ thể hóa vấn đề đó thì sẽ hạn chế được thực trạng nhiều nhà thờ họ hoàn thành chưa lâu đã được xếp hạng di tích, trái với khái niệm di tích “cái của ngày xưa để lại” (Từ điển Tiếng Việt do Hoàng Phê chủ biên, xuất bản năm 1996).

Mặt khác, nhà thờ họ gắn với lịch sử dòng họ, mà tập trung là tên tuổi cụ tổ họ. Dĩ nhiên, các cụ tổ họ và dòng họ cũng là những chứng nhân của lịch sử, gắn với các giai đoạn lịch sử của quê hương, đất nước. Thế nhưng, việc xếp hạng di tích LSVH cho nhà thờ họ liệu có hoàn toàn đúng đắn khi mà nơi để thờ tự cụ tổ chưa hẳn đã gắn với dấu tích, tên tuổi của cụ tổ lúc sinh thời và nơi này cũng đa phần do con cháu đồng tông lập. Bởi thế, dầu các cụ tổ có công với dân, với nước thì đại bộ phận họ chỉ được con cháu nội tộc thờ tự chứ không phải được nhân dân thờ tự.

Từ những băn khoăn trên, thiết nghĩ, cần bổ sung vào Luật Di sản những tiêu chí đối với di tích được xếp hạng di tích LSVH, cụ thể là trường hợp nhà thờ họ.

Đọc thêm

Podcast tản văn: Con đường mùa đông

Podcast tản văn: Con đường mùa đông

Trong ký ức của tác giả Dương Thị Huyên, mùa đông là con đường làng xưa cũ, là mùi khói bếp quyện hương chè gừng của mẹ và những đôi chân nhỏ bé tới trường khấp khởi bao ước mơ.
"Ma trận" số nhà, số ngõ ở phường Thành Sen

"Ma trận" số nhà, số ngõ ở phường Thành Sen

Tại phường Thành Sen (Hà Tĩnh) đang xảy ra tình trạng đánh số nhà, số ngõ lộn xộn, không tuân thủ quy chuẩn chung, gây ra nhiều khó khăn trong sinh hoạt của người dân và công tác quản lý đô thị.
Bãi rác tự phát ngay dưới biển cấm đổ rác

Bãi rác tự phát ngay dưới biển cấm đổ rác

Tại khu vực xã Đức Thọ (Hà Tĩnh), một điểm tập kết rác tồn tại từ lâu dù đã có biển cấm đổ rác; rác thải từ nhiều nơi được đưa về đây chất đống, thường xuyên bị đốt gây ô nhiễm.
Dự án cấp bách, thi công… thong thả!

Dự án cấp bách, thi công… thong thả!

Dù là dự án cấp bách nhưng việc thi công đê Tả Nghèn qua chùa Phổ Độ nối với tỉnh lộ 9 thuộc địa bàn phường Trần Phú (Hà Tĩnh) vẫn diễn ra thong thả khiến người dân lo lắng.
Podcast tản văn: Dịu ngọt nắng đông

Podcast tản văn: Dịu ngọt nắng đông

Tản văn “Dịu ngọt nắng đông” của tác giả Anh Đức là những cảm xúc nhẹ nhàng, ấm áp ca ngợi ca vẻ đẹp bình dị và giá trị đặc biệt của ánh nắng mùa đông.
Kè biển Cẩm Nhượng bị khoét "hàm ếch"

Kè biển Cẩm Nhượng bị khoét "hàm ếch"

Sau bão lớn và triều cường từ tháng 9 đến nay, kè biển Cẩm Nhượng (xã Thiên Cầm, Hà Tĩnh) lại bị khoét "hàm ếch", sụt lún, đối mặt nguy cơ “thất thủ” và đe đọa đời sống dân sinh.
 Cát phủ đường, bụi phủ mắt

Cát phủ đường, bụi phủ mắt

Mặt đường quốc lộ 1 đoạn qua phường Bắc Hồng Lĩnh, tỉnh Hà Tĩnh thời gian qua, liên tục bị cát xây dựng phủ dày, gây bụi mù, trơn trượt và tiềm ẩn nguy cơ tai nạn giao thông.
Vì sao nhiều khu xử lý rác “tê liệt”?

Vì sao nhiều khu xử lý rác “tê liệt”?

Nhiều khu xử lý rác trên địa bàn Hà Tĩnh đang rơi vào tình trạng quá tải, ngưng trệ. Việc ô nhiễm kéo dài cùng hàng loạt bất cập trong quản lý, vận hành khiến môi trường và đời sống người dân bị ảnh hưởng nghiêm trọng.
Nhiều tuyến đường dân sinh "kêu cứu"

Nhiều tuyến đường dân sinh "kêu cứu"

Từ đầu mùa mưa bão đến nay, hàng trăm km đường dân sinh tại Hà Tĩnh bị hư hỏng nghiêm trọng, trong đó, nhiều tuyến là huyết mạch của địa phương.
Khu dân cư “nhiều không” ở đô thị phía Bắc Hà Tĩnh

Khu dân cư “nhiều không” ở đô thị phía Bắc Hà Tĩnh

Nhiều hộ dân ở tổ liên gia số 6, thuộc TDP Thuận Hồng (phường Bắc Hồng Lĩnh, Hà Tĩnh) đang phải sống trong cảnh đường đất lầy lội, không điện chiếu sáng, không có điểm đấu nối nước sạch, không hệ thống thoát nước…
Nơm nớp khi qua cầu gần 50 năm tuổi

Nơm nớp khi qua cầu gần 50 năm tuổi

Cầu 26/3 nằm trên địa bàn thôn Lĩnh Sơn (Cẩm Lạc, Hà Tĩnh) đã có gần nửa thế kỷ sử dụng, hiện xuống cấp nghiêm trọng với mặt cầu bong tróc, lan can gãy đổ và mố cầu sụt lún, tiềm ẩn nguy cơ tai nạn.