Ngày 8/8, Thanh tra Chính phủ ban hành thông báo Kết luận thanh tra số 243/KL-TTCP về việc chấp hành chính sách, pháp luật trong hoạt động kinh doanh vàng và các vấn đề khác có liên quan tại Công ty CP Bảo Tín Mạnh Hải, Công ty CP Vàng bạc đá quý Bảo Tín Mạnh Hải và Công ty TNHH Mi Hồng.
Ngoài 3 doanh nghiệp trên, kết luận thanh tra xác định một số vi phạm tại Công ty TNHH Vàng bạc đá quý Sài Gòn - SJC, Công ty CP Vàng bạc đá quý Phú Nhuận (PNJ) và Công ty CP Tập đoàn Vàng bạc đá quý DOJI.
Hàng loạt vi phạm tại các doanh nghiệp kinh doanh vàng
Trong đó, tại Công ty CP Bảo Tín Mạnh Hải, kết luận thanh tra chỉ rõ doanh nghiệp nhận đặt cọc của một số khách hàng mua vàng miếng nhưng không giao vàng ngay, vi phạm quy định tại Giấy phép kinh doanh mua, bán vàng miếng.
Doanh nghiệp cũng xác định không đúng chỉ tiêu giá vốn của hàng hóa mua vào trên tờ khai thuế giá trị gia tăng (GTGT), kê khai thiếu thuế GTGT và phải nộp bổ sung thuế đối với hoạt động mua, bán, chế tác vàng bạc, đá quý.
Đối với Công ty CP Vàng bạc đá quý Bảo Tín Mạnh Hải, kết luận thanh tra chỉ ra nhiều vi phạm trong công tác phòng, chống rửa tiền. Công ty này xây dựng quy định nội bộ chưa đúng quy định; báo cáo Ngân hàng Nhà nước thiếu số lượng giao dịch có giá trị lớn phải báo cáo; thu thập thông tin nhận biết khách hàng chưa đầy đủ; không cập nhật, xác minh thông tin và không phân loại khách hàng theo mức độ rủi ro về rửa tiền.
Doanh nghiệp còn chậm đăng ký lại website với Bộ Công Thương, thông tin trên website chưa thể hiện rõ giá mua, giá bán đã bao gồm hay chưa bao gồm các chi phí liên quan.
Việc hạch toán, kê khai một số khoản thu nhập, phân bổ chi phí, chi phí thuê ngoài, chi phí tư vấn chưa đúng quy định về thuế, dẫn đến phải nộp bổ sung thuế thu nhập doanh nghiệp.
Công ty này còn xác định không đúng giá vốn hàng hóa mua vào trên tờ khai thuế GTGT, kê khai thiếu thuế đối với hoạt động mua, bán, chế tác vàng bạc, đá quý và hoạt động đổi vàng.
Tại Công ty TNHH Mi Hồng, Thanh tra Chính phủ phát hiện doanh nghiệp chưa báo cáo Ngân hàng Nhà nước về việc chấm dứt hoạt động kinh doanh vàng miếng tại một số chi nhánh.
Công ty có vi phạm trong công bố thông tin, cung cấp thông tin sai lệch, không đầy đủ cho khách hàng về sản phẩm trên website; không thực hiện đào tạo, bồi dưỡng nghiệp vụ phòng, chống rửa tiền; thu thập thông tin nhận biết khách hàng chưa đầy đủ, không cập nhật, xác minh thông tin và không phân loại khách hàng theo mức độ rủi ro.
Ngoài ra, Công ty Mi Hồng kê khai thiếu thuế thu nhập cá nhân phải nộp của thành viên Hội đồng thành viên khi chuyển nhượng vốn.
Tại Công ty TNHH Vàng bạc đá quý Sài Gòn - SJC, Thanh tra Chính phủ xác định vi phạm quy định kế toán trong việc trích lập dự phòng giảm giá hàng tồn kho vàng miếng, dẫn đến phải hạch toán tăng và nộp bổ sung vào ngân sách Nhà nước lợi nhuận còn lại năm 2024.
SJC đồng thời xác định không đúng chỉ tiêu giá vốn hàng hóa mua vào trên tờ khai thuế GTGT, kê khai thiếu thuế và phải nộp bổ sung thuế GTGT đối với hoạt động mua, bán, chế tác vàng bạc, đá quý.
Đối với Công ty CP Vàng bạc đá quý Phú Nhuận (PNJ), Công ty CP Tập đoàn Vàng bạc đá quý DOJI, kết luận thanh tra cũng chỉ rõ việc xác định không đúng chỉ tiêu giá vốn hàng hóa mua vào trên tờ khai thuế GTGT, kê khai thiếu thuế GTGT, phải nộp bổ sung thuế GTGT đối với hoạt động mua, bán, chế tác vàng bạc, đá quý, vi phạm Luật Thuế GTGT và Nghị định 209/2013 của Chính phủ.
Kết luận cũng xác định Ngân hàng Nhà nước chưa có cơ sở dữ liệu đồng bộ để quản lý thị trường vàng, hỗ trợ công tác điều hành, quản lý theo chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ.
Chuyển nhiều vụ việc cho Bộ Công an
Thanh tra Chính phủ kiến nghị nghiên cứu, điều chỉnh, bổ sung các quy định liên quan đến hoạt động kinh doanh vàng, thanh toán mua, bán vàng qua tài khoản, điều kiện kinh doanh vàng miếng, cấp phép nhập khẩu vàng nguyên liệu và chế tài xử lý hành vi găm hàng, thao túng thị trường vàng.
Thanh tra Chính phủ chuyển Bộ Công an thông tin về 7 cá nhân bán vàng nguyên liệu không rõ nguồn gốc, xuất xứ với số tiền khoảng 2.084 tỷ đồng, có khối lượng, giá trị giao dịch lớn bất thường, không tương xứng với thu nhập của các cá nhân bán vàng.
Thanh tra Chính phủ cũng chuyển thông tin về việc kê khai không đúng thuế và lợi nhuận với số tiền tạm tính 93,733 tỷ đồng của 6 doanh nghiệp. Trong đó, hành vi kê khai không đúng thuế GTGT kinh doanh vàng trang sức, mỹ nghệ diễn ra trong nhiều năm, dẫn đến nộp thiếu thuế GTGT số tiền tạm tính trên 28,4 tỷ đồng.
Cơ quan thanh tra kiến nghị Bộ Công an chủ trì, phối hợp với Ngân hàng Nhà nước và các cơ quan liên quan xử lý các hành vi buôn lậu, gian lận, trốn thuế, đầu cơ trục lợi, kinh doanh trái phép, găm hàng, thao túng thị trường vàng.
Bộ Công Thương được kiến nghị xem xét, kiểm tra, xử lý vi phạm về thương mại điện tử, sử dụng công nghệ số để kinh doanh vàng, hành vi găm hàng, thao túng giá; đồng thời nghiên cứu, tham mưu bổ sung quy định về hành vi găm hàng.
Các doanh nghiệp phải thực hiện đầy đủ, dứt điểm các kiến nghị trong Kết luận thanh tra và báo cáo kết quả thực hiện về Thanh tra Chính phủ trong quý III/2026.
Xử lý không khoan nhượng, nêu rõ tên 2 doanh nghiệp
Thanh tra Chính phủ kiến nghị Thủ tướng chỉ đạo Bộ Công an chủ trì, phối hợp với Ngân hàng Nhà nước Việt Nam và các cơ quan liên quan thực hiện chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ về tình hình thị trường vàng thời gian qua, nhất là xử lý không khoan nhượng các hành vi buôn lậu, gian lận, trốn thuế, đầu cơ trục lợi, kinh doanh trái phép, găm hàng, thao túng thị trường vàng của doanh nghiệp kinh doanh vàng, trong đó có 2 doanh nghiệp Công ty CP Bảo Tín Mạnh Hải và Công ty TNHH Mi Hồng.
Ban Chỉ đạo 389 Quốc gia tiếp tục theo dõi, nắm chắc tình hình, tổng hợp kết quả triển khai các công điện, chỉ thị của Thủ tướng Chính phủ về đấu tranh, ngăn chặn, đẩy lùi tình trạng buôn lậu vàng và thực hiện các giải pháp hiệu quả về phòng, chống buôn lậu.
