Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 19/8 tuyên bố triển khai một chiến dịch kinh tế mới nhằm vào Iran, đồng thời cảnh báo sẽ áp đặt các biện pháp trừng phạt nghiêm khắc đối với bất kỳ quốc gia nào hỗ trợ hoặc duy trì quan hệ kinh doanh với quốc gia Cộng hòa Hồi giáo này.
Động thái trên diễn ra trong bối cảnh cuộc xung đột tại Trung Đông chuẩn bị bước sang tháng thứ sáu mà chưa có dấu hiệu hạ nhiệt về quân sự hay đột phá về ngoại giao, trong khi tuyến đường thủy huyết mạch tại eo biển Hormuz vẫn bị đình trệ nghiêm trọng.
Trên mạng xã hội Truth Social, Tổng thống Trump khẳng định đây là chiến dịch kinh tế mạnh mẽ nhất từng được triển khai đối với một quốc gia. Ông cảnh báo bất kỳ nước nào để các tổ chức tài chính, doanh nghiệp, sân bay hoặc những thực thể chính phủ tạo điều kiện cho Iran duy trì dòng chảy kinh tế đều sẽ phải đối mặt với những hậu quả nặng nề.
Nhà lãnh đạo Mỹ yêu cầu chấm dứt ngay lập tức các hoạt động như nhập khẩu dầu mỏ, thiết lập hạn mức hoán đổi tiền tệ, chuyển tiền mặt, hoạt động của những sàn giao dịch, đăng ký tàu biển và các công ty bình phong cho Iran.
Cùng quan điểm trên, Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent cho biết Washington sẽ sớm đẩy mạnh các nỗ lực cô lập kinh tế Iran như một phần của chiến lược "gọng kìm" kết hợp với lệnh phong tỏa hải quân.
Bộ Tài chính Mỹ trong nhiều tháng qua cũng đã triển khai chiến dịch mang tên "Cơn thịnh nộ Kinh tế" (Operation Economic Fury) nhằm vào những nguồn tài chính của Iran thông qua các lệnh trừng phạt có mục tiêu.
Trong một diễn biến liên quan trực tiếp tại khu vực, Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) ngày 19/8 thông báo đình chỉ toàn bộ các giao dịch tài chính và kinh tế với Iran cho đến khi có thông báo mới.
Giới quan sát đánh giá động thái trên là một bước ngoặt lớn cho cuộc xung đột tại Trung Đông. Bởi lẽ UAE - đặc biệt là trung tâm thương mại Dubai – vốn được xem là một trong những huyết mạch kinh tế quan trọng nhất của Iran trước khi xung đột bùng nổ.
Tình hình an ninh trên biển cũng tiếp tục diễn biến phức tạp. Tập đoàn Dầu khí quốc gia Abu Dhabi (ADNOC) xác nhận nhiều tàu vận tải của hãng đã bị tấn công bằng tên lửa và thiết bị bay không người lái khi đi qua eo biển Hormuz.
Dù Iran không thừa nhận trách nhiệm, nhưng Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) từng cảnh báo sẽ hành động nhằm vào các tàu thuyền có liên quan đến các đối thủ của Tehran hoặc không tuân thủ chỉ dẫn. Bất chấp những cảnh báo kinh tế và quân sự, phía Iran vẫn duy trì thái độ cứng rắn.
Trong khi đó, các báo cáo từ truyền thông Mỹ cho thấy nỗ lực của Hải quân Mỹ trong việc hộ tống tàu thuyền qua eo biển Hormuz đã giúp duy trì lưu lượng khoảng 15 đến 20 tàu mỗi đêm trong những tuần gần đây, tương đương khoảng 50% khối lượng vận chuyển dầu mỏ so với thời điểm trước xung đột./.
