Chiều 12/4, Sở KH&CN khai mạc lớp tập huấn phổ biến kiến thức về an toàn bức xạ và hạt nhân năm 2024 cho các nhân viên bức xạ và người phụ trách an toàn của các cơ sở có sử dụng các thiết bị bức xạ và nguồn phóng xạ trên địa bàn tỉnh.
Theo số liệu thống kê của Sở KH&CN, trên địa bàn tỉnh hiện có 60 cơ sở có thiết bị bức xạ. Trong đó có 54 cơ sở y tế và 6 cơ sở công nghiệp với hơn 191 thiết bị bức xạ và nguồn phóng xạ đang hoạt động.
Cụ thể, y tế có hơn 130 thiết bị X-quang và 5 nguồn phóng xạ phục vụ công tác khám, chữa bệnh; công nghiệp có 26 thiết bị và 35 nguồn phóng xạ phục vụ hoạt động đo mức chất lỏng, xác định vị trí rò rỉ, đo độ mài mòn và theo dõi sự ăn mòn của thiết bị.
Bức xạ là hiện tượng phát một dạng năng lượng bất kỳ dưới dạng hạt hoặc tia vào trong một môi trường vật chất. Trong đó bức xạ ion hóa có đủ năng lượng để bứt các điện tử khỏi các nguyên tử, phân tử hoặc ion và gây ra sự ion hóa môi trường vật chất mà nó đi qua.
Khi bức xạ ion hóa tương tác với cơ thể sống sẽ tạo ra các cặp ion hóa có khả năng phá hủy cấu trúc của các tế bào, làm cho tế bào bị biến đổi hay bị tiêu diệt. Hiệu ứng sinh học của bức xạ có thể gây tổn thương cho cơ thể khi bị chiếu liều cao. Biểu hiện ảnh hưởng thường thấy đối với máu và cơ quan tạo máu; biểu hiện tiêu chảy, sút cân, giảm sức đề kháng, viêm loét, hoại tử da… Lâu dài (hiệu ứng muộn) có thể giảm tuổi thọ, tần suất ung thư cao hơn, xuất hiện các đột biến về di truyền, dị tật bẩm sinh…
Tại hội nghị, các chuyên gia đã trao đổi chuyên đề kiến thức về an toàn bức xạ, hạt nhân và các kỹ năng đảm bảo an toàn cho nhân viên bức xạ và công chúng. Theo đó, giới thiệu cơ bản về bức xạ ion hóa; tương tác của bức xạ gamma và tia X với vật chất; ghi đo bức xạ; hiệu ứng sinh học của bức xạ; bảo vệ chống chiếu xạ ngoài; nguyên lý hoạt động của thiết bị X-Quang chẩn đoán y tế và các vấn đề an toàn bức xạ liên quan; tối ưu hóa an toàn bức xạ trong X-Quang y tế; hướng dẫn đảm bảo an toàn bức xạ.
Đồng thời, giới thiệu hệ thống các quy định pháp luật về đảm bảo an toàn bức xạ; kiểm soát chiếu xạ nghề nghiệp và chiếu xạ công chúng, kiểm soát chiếu xạ y tế.
Các chuyên gia cũng hướng dẫn tổ chức quản lý an toàn bức xạ tại cơ sở; hướng dẫn lập kế hoạch ứng phó sự cố bức xạ cấp cơ sở; khai báo, cấp phép tiến hành công việc bức xạ, cấp chứng chỉ nhân viên bức xạ; hệ thống quản lý chất lượng đối với công việc bức xạ, cơ sở tiến hành công việc bức xạ và cơ sở hạt nhân.
Tại lớp tập huấn, các học viên được trao đổi về những vướng mắc, khó khăn về lĩnh vực an toàn bức xạ hạt nhân tại cơ sở. Đặc biệt là trong việc kiểm định, kiểm xạ, đo liều kế, lập kế hoạch ứng phó sự cố bức xạ.
Chương trình tập huấn sẽ diễn ra trong 2 ngày (12 và 13/4). Kết thúc khóa học, các học viên sẽ tiến hành làm bài kiểm tra để đánh giá, làm cơ sở cấp chứng nhận đào tạo.
