Nghiên cứu hé lộ năm tồi tệ nhất trong lịch sử nhân loại

Nhiều nơi trên thế giới chìm trong tăm tối suốt 18 tháng do bị sương mù che phủ. Ảnh: Science.

Nghiên cứu của giáo sư Michael McCormick, nhà khảo cổ học và sử gia Trung cổ ở Đại học Harvard chỉ ra năm 536 là năm tồi tệ nhất trong lịch sử nhân loại khi châu Âu, Trung Đông và nhiều nơi ở châu Á chìm trong bóng tối hoàn toàn suốt 18 tháng do màn sương mù bí ẩn gây ra, theo Science Alert. Kết quả nghiên cứu được công bố hôm 14/11 trên tạp chí Antiquity.

Sương mù gây mưa tuyết ở Trung Quốc, mất mùa trên quy mô toàn châu lục, hạn hán nghiêm trọng, đói kém và dịch bệnh ở hầu hết Bắc bán cầu. Theo nhóm nghiên cứu, năm ảm đạm này do một vụ phun trào núi lửa ở Iceland gây ra và thế giới không có dấu hiệu phục hồi cho tới năm 640. "Đây là năm khởi điểm cho một trong những thời kỳ tồi tệ nhất", tiến sĩ McCormick nói.

Màn sương mù tạo ra một thế giới màu nâu xám với bóng tối ngự trị ở Bắc bán cầu trong 18 tháng và cảnh tượng nhá nhem triền miên suốt ngày và đêm. Ảnh hưởng tới khí hậu nặng nề tới mức nhiệt độ mùa hè năm 536 giảm khoảng 1,5 - 2,5°C, mở đầu thập kỷ lạnh nhất trong 2.300 năm qua.

Nguyên nhân dẫn tới sự kiện vẫn là điều bí ẩn với các nhà khoa học từ khi được phát hiện lần đầu tiên qua phân tích vòng cây. Tiến sĩ McCormick và nhà băng hà học Paul Mayewski ở Viện biến đổi khí hậu thuộc Đại học Maine (UM) tại Orono cho rằng nhiều khả năng đó là kết quả từ vụ phun trào núi lửa ở Iceland.

Phân tích lõi băng, chiếc hộp thời gian tự nhiên về quá khứ địa chất của Trái Đất cũng hé lộ hai vụ phun trào diễn ra liên tiếp vào năm 540 và 547. Hoạt động núi lửa liên miên sản sinh hàng triệu tấn tro bụi lan rộng khắp thế giới và kết hợp với sương mù che khuất ánh sáng Mặt Trời.