Nỗi lo sông “lấn”…

Sông Ngàn Sâu lấn sâu vào diện tích đất sản xuất của xã Hương Đô

Con đường bê tông liên thôn thuộc thôn Hương Bình (xã Lộc Yên), lâu nay đã bị sông Ngàn Sâu “lấn” vào tận lề đường với những vết “ngoạm” nham nhở. Sau cơn bão số 10, tình hình càng tồi tệ hơn khi nhiều đoạn đường nằm chơ vơ bên mép sông, bị sạt lở, biến dạng và có nguy cơ bị “nuốt chửng” bất cứ lúc nào. Hộ ông Phạm Văn Nguyên ở phía tả sông Ngàn Sâu (thôn Hương Bình) chia sẻ: “Mỗi mùa mưa lũ đi qua, sông lại “lấn” sâu vào bờ vài mét. Nhà tôi trước đây cách bờ sông hơn 50m, sau hàng chục năm đất lở, giờ bỗng được ra “mặt tiền” ven sông. Sông ngày một “lấn” gần vào nhà nhưng bất lực. Cứ có mưa lũ lại nơm nớp lo, chuẩn bị mọi phương án sơ tán ngay”.

Qua khảo sát, tại xã Lộc Yên, sông Ngàn Sâu đã làm sạt lở 40 ha đất sản xuất nông nghiệp và 4 ha đất vườn thuộc 4 xóm: Hương Yên, Hương Bình, Hương Đồng và Bình Phúc. Quy luật muôn đời, “bên lở - bên bồi” khiến sông Ngàn Sâu đổi dòng, tạo nên nhiều khúc cua khiến tình trạng sạt lở càng trở nên nghiêm trọng. Ông Nguyễn Văn Hưng - Chủ tịch UBND xã Lộc Yên cho biết: “Vài ba năm lại đây, tình trạng lở đất dọc bờ sông diễn ra nghiêm trọng hơn. Trên địa bàn đã có 2 hộ phải di dời nhà ở đến vị trí khác. Người dân thì nơm nớp lo sợ, chúng tôi cũng trăn trở nhiều nhưng “lực bất tòng tâm”. Đề nghị huyện và tỉnh quan tâm, cho chủ trương tác động, điều chỉnh dòng chảy ở những vị trí sạt lở. Đối với những điểm xung yếu, cần phải đầu tư xây kè chống sạt lở để đảm bảo đời sống dân sinh”.

Kè chắn sóng trên sông Ngàn Sâu chảy qua địa phận xã Lộc Yên, Hương Khê bị xói lở nghiêm trọng

Không chỉ ở Lộc Yên, tình trạng sạt lở bờ sông Ngàn Sâu đang diễn ra tại nhiều điểm trên địa bàn huyện Hương Khê với 12 xã, hơn 1.000 hộ dân bị ảnh hưởng. Có nhiều đoạn, đất lở hàng chục mét, lòng sông “lấn” sâu vào vườn, một số nhà dân chỉ cách bờ sông hơn 10m. Bờ sông Ngàn Sâu sạt lở, hàng ngàn ha đất sản xuất nông nghiệp trôi tuột xuống lòng sông. Vườn tược, cây trái, thậm chí là nhà cửa, công trình kiến trúc và nhiều tài sản khác đã và đang trở thành “miếng mồi ngon” của thủy thần.

Dọc bờ sông Ngàn Sâu đoạn qua xã Hương Đô, những cái “hàm ếch” khổng lồ xuất hiện ngày càng nhiều và có thể đổ sụp xuống bất cứ lúc nào. Đất lở đã ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống sinh hoạt và sản xuất của 100 hộ dân xã Hương Đô. Trong đó, nặng nhất là thôn 5 với 5/25 ha đất sản xuất đã bị lòng sông “nuốt chửng”. Chủ tịch UBND xã Hương Đô - Đinh Văn Lâm lo lắng: Đất sản xuất nông nghiệp, rau màu của địa phương chủ yếu nằm dọc bờ sông Ngàn Sâu. Xã đã chỉ đạo nhân dân hàng năm trồng tre làm kè chắn sạt lở, thuê máy nắn dòng nhưng do lũ lớn, nước chảy mạnh nên không mấy hiệu quả.

Đường bê tông liên thôn xóm Hương Bình, xã Lộc Yên luôn có nguy cơ bị sông Ngàn Sâu “nuốt chửng”.

Trao đổi với chúng tôi, Phó Chủ tịch UBND huyện Hương Khê Nguyễn Văn Việt cho biết: Nhiều năm qua, huyện cũng đã xây dựng được 9,5 km kè chống sạt lở dọc bờ sông. Tuy nhiên, các điểm sạt lở vẫn tiếp tục gia tăng, đến thời điểm này, toàn huyện có 18 điểm sạt lở đất dọc bờ sông ở 12 xã, với chiều dài bị sạt lở hơn 20 km, ảnh hưởng trực tiếp đến 1.232 hộ dân và 258 ha đất sản xuất. Trước thực trạng đó, tại các vị trí bị sạt lở đất xung yếu, huyện đã chỉ đạo các xã xây dựng phương án di dời những hộ dân vùng nguy hiểm đến chỗ an toàn. Tình trạng sạt lở đã diễn ra từ nhiều năm, người dân biết, xã biết và huyện cũng biết nhưng “lực bất tòng tâm”, đành chờ nguồn lực cấp trên.