Dịch vụ tiêm vắc-xin cúm “nóng” trong mùa dịch

Cúm A là bệnh truyền nhiễm cấp tính lây qua đường hô hấp, có thể gặp ở mọi lứa tuổi. Triệu chứng bệnh cúm thường khởi phát đột ngột nhưng đa số có thể tự khỏi sau 1–2 tuần do đó thường bị nhầm lẫn với bệnh cảm thông thường.

Tuy nhiên, ở những nhóm nguy cơ cao như trẻ nhỏ, phụ nữ mang thai, người suy giảm miễn dịch hoặc có bệnh lý nền, cúm có thể diễn tiến nặng và gây ra các biến chứng nguy hiểm như viêm phổi, biến chứng tim mạch, đột quỵ, suy hô hấp hoặc nhiễm trùng huyết. Nếu không được điều trị kịp thời, nhiều trường hợp có thể dẫn đến tử vong. Thời tiết phức tạp như hiện nay chính là điều kiện thuận lợi cho nhiều bệnh truyền nhiễm, trong đó có cúm phát triển.

Theo thống kê của Bộ Y tế cho thấy, trong năm 2024 có 289.876 ca mắc cúm mùa và 8 ca tử vong, tăng 5 trường hợp so với năm 2023. Từ đầu năm 2025 đến nay, số ca cúm tiếp tục có xu hướng gia tăng. Tại các cơ sở y tế Hà Tĩnh ghi nhận số ca bệnh nhập viện vì cúm A tăng đột biến, đặc biệt là trẻ em và người lớn tuổi có bệnh nền. Chỉ tính riêng tại Bệnh viện Đa khoa tỉnh, mỗi ngày có từ 30 đến 40 bệnh nhân nhập viện vì cúm, tăng gấp 3 đến 4 lần so với cùng kỳ năm trước, trong đó chủ yếu là cúm A. Do đó, để chủ động bảo vệ sức khỏe, phòng tránh mắc cúm A, nhiều người dân đã chủ động đi tiêm vắc-xin phòng bệnh.

Khoảng 2 tháng gần đây, Trung tâm tiêm chủng VNVC Hà Tĩnh (phường Thành Sen, tỉnh Hà Tĩnh) ghi nhận số lượt khách hàng sử sụng dịch vụ tiêm vắc-xin ngừa cúm tăng mạnh, ước tính gấp 2,5 lần so với cùng kỳ năm ngoái. Các đối tượng đến sử dụng dịch vụ thuộc mọi lứa tuổi, từ trẻ nhỏ tới người cao tuổi.

"Mẹ tôi đã lớn tuổi, sức khỏe yếu lại mắc nhiều bệnh nền như cao huyết áp, đái tháo đường do đó gia đình rất quan tâm đến việc chăm sóc sức khỏe cho bà. Hằng năm bà đều được con cháu đưa đi tiêm vắc-xin ngừa cúm định kỳ ở trạm y tế địa phương và trung tâm dịch vụ, do đó cũng ngăn ngừa được phần nào bệnh tật. Khi được con cháu quan tâm như vậy, bà cũng vui lắm", chị Võ Thị Phượng (xã Toàn Lưu, tỉnh Hà Tĩnh) đưa mẹ tới Trung tâm tiêm chủng VNVC Hà Tĩnh tiêm phòng chia sẻ.

Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), mỗi năm cúm ảnh hưởng đến 5 - 10% người trưởng thành và 20 - 30% trẻ em toàn cầu, với từ 3 - 5 triệu ca bệnh nặng và khoảng 290.000 - 650.000 ca tử vong. Cúm đặc biệt nguy hiểm với các nhóm đối tượng dễ tổn thương. Người cao tuổi với hệ miễn dịch suy giảm dễ gặp biến chứng như suy hô hấp hoặc viêm phổi. Trẻ em dưới 5 tuổi, do hệ miễn dịch chưa hoàn thiện, có nguy cơ cao bị viêm phổi nặng do cúm. Phụ nữ mang thai dễ gặp nguy cơ sảy thai, sinh non hoặc biến chứng nặng do thay đổi hormone và hệ miễn dịch.

Ở Việt Nam và các nước có khí hậu nhiệt đới, cúm có thể xảy ra quanh năm nhưng thường gia tăng mạnh vào thời điểm giao mùa. Tiêm vắc-xin hàng năm là biện pháp hiệu quả để bảo vệ sức khỏe, đặc biệt quan trọng đối với các nhóm có nguy cơ cao như trẻ nhỏ, người cao tuổi, phụ nữ mang thai và những người mắc bệnh mạn tính. Tuy nhiên, do virus cúm liên tục biến đổi và kháng thể sinh ra từ vắc-xin chỉ duy trì trong khoảng 6 tháng đến 1 năm nên người dân cần thực hiện lịch tiêm cúm định kỳ mỗi năm một lần, càng sớm càng tốt, đặc biệt trước những giai đoạn chuyển mùa để cơ thể có thời gian tạo miễn dịch trước khi nguy cơ nhiễm bệnh tăng cao.

Hiện nay, Việt Nam đang cấp phép và lưu hành 4 loại vắc-xin phòng bệnh cúm mùa là Influvac Tetra (Hà Lan), GC FLU Quadrivalent (Hàn Quốc), Ivacflu-S (Việt Nam) và vắc xin Vaxigrip Tetra (Pháp).

Bác sĩ Nguyễn Chí Thanh, Giám đốc Trung tâm Kiểm soát bệnh tật (CDC) Hà Tĩnh khuyến cáo: "Tiêm vắc-xin phòng cúm hằng năm là biện pháp đơn giản nhưng hiệu quả, giúp bảo vệ sức khỏe, giảm nguy cơ mắc bệnh và phòng ngừa biến chứng nguy hiểm. Người dân nên chủ động tiêm phòng cúm cho bản thân và gia đình, đồng thời giữ vệ sinh cá nhân, rửa tay thường xuyên, đeo khẩu trang nơi đông người và cách ly người bệnh để hạn chế lây lan trong gia đình, trường học, cộng đồng...

Bên cạnh đó, cần duy trì lối sống lành mạnh, tăng cường vận động thể lực, nâng cao sức khỏe để cải thiện đề kháng; ăn uống cân bằng, đủ dưỡng chất. Khi xuất hiện các triệu chứng như ho, sốt, sổ mũi, đau đầu, mệt mỏi… người dân không nên tự ý làm xét nghiệm hoặc mua thuốc điều trị tại nhà mà cần đến cơ sở y tế để được tư vấn, khám và điều trị kịp thời."