Hiện nay, có hơn 550 lưu học sinh Lào đang học tại trường: Đại học Hà Tĩnh, Cao đẳng Y tế, Cao đẳng kỹ thuật Việt - Đức.
Thực hiện các quy định của Chính phủ về chính sách học phí, miễn, giảm, hỗ trợ học phí, hỗ trợ chi phí học tập và giá dịch vụ trong lĩnh vực giáo dục, đào tạo và biên bản hội nghị cấp cao thường niên và giai đoạn giữa tỉnh Hà Tĩnh với các tỉnh Bolikhămxay, Khăm Muồn, Savannakhet (CHDCND Lào), tỉnh đã tiếp nhận, đào tạo và hỗ trợ kinh phí đào tạo nguồn nhân lực cho các tỉnh bạn.
Cụ thể, năm 2023, HĐND tỉnh đã ban hành Nghị quyết số 118/2023/NQ HĐND quy định chế độ hỗ trợ đào tạo lưu học sinh Lào học tập tại các cơ sở đào tạo trên địa bàn tỉnh giai đoạn 2023-2025; năm 2024, HĐND tỉnh ban hành Nghị quyết số 139/2024/NQ-HĐND sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị quyết số 118/2023/NQ-HĐND.
Ngoài một số chính sách về hỗ trợ kinh phí sinh hoạt, chi phí đi về, các nghị quyết đã bổ sung kinh phí quà lễ tết, mua BHYT, khám bệnh đầu năm học cho lưu học sinh Lào diện tự túc, bổ sung hỗ trợ lưu học sinh Lào học cấp THPT. Các chính sách này được các địa phương Lào, lưu học sinh và phụ huynh đánh giá cao, góp phần thắt chặt thêm mối quan hệ truyền thống đặc biệt giữa Hà Tĩnh với các địa phương Lào.
Từ khi các nghị quyết có hiệu lực (01/01/2024) đến ngày 30/9/2025, Hà Tĩnh đã giải ngân gần 40 tỷ đồng hỗ trợ các chế độ theo quy định cho đối tượng thụ hưởng là lưu học sinh Lào và các cơ sở giáo dục đào tạo.
Em Pamina (tỉnh Savannakhet) - sinh viên lớp Cao đẳng Y sỹ 3E, Trường Cao đẳng Y tế Hà Tĩnh cho biết: "Em đã có 2 năm được học tập tại trường. Ngoài hỗ trợ chi phí học tập, chỗ ở ký túc xá, vào các dịp lễ, tết của Việt Nam và Quốc khánh Lào, em đều nhận được quà của tỉnh, của trường. Những sự hỗ trợ của tỉnh Hà Tĩnh giúp em cùng các bạn lưu học sinh yên tâm học tập, gia đình chúng em bớt nhiều gánh nặng".
Tuy nhiên, hết tháng 12/2025, các nghị quyết quy định chế độ hỗ trợ đào tạo lưu học sinh Lào hết hiệu lực thi hành. Bên cạnh đó, quá trình triển khai các nghị quyết đến hiện tại một số chính sách không còn phù hợp với thực tiễn. Để tiếp tục duy trì và bổ sung các chính sách hỗ trợ công tác đào tạo nguồn nhân lực cho các tỉnh bạn Lào, dự kiến tại kỳ họp HĐND tỉnh giữa tháng 12/2025, UBND tỉnh trình HĐND tỉnh dự thảo Nghị quyết Quy định chế độ hỗ trợ đào tạo, bồi dưỡng đối với cán bộ, học sinh, sinh viên Lào học tập trên địa bàn tỉnh Hà Tĩnh giai đoạn 2026-2030.
Lưu học sinh Lào tại Trường Đại học Hà Tĩnh hào hứng tham gia các hoạt động do nhà trường tổ chức.
Phó Giám đốc Sở Nội vụ Trần Mạnh Hùng cho biết: “Là cơ quan được UBND tỉnh giao chủ trì soạn thảo, Sở Ngoại vụ đã tham khảo nghị quyết các tỉnh có chung đường biên giới với Lào và có lưu học sinh Lào đang học tập, khảo sát điều kiện thực tiễn tại tỉnh để tham vấn và tiến hành tham mưu xây dựng dự thảo nghị quyết. Đồng thời, sở cũng tổng hợp đề xuất của các cơ sở giáo dục, các sở, ngành trên địa bàn để tham mưu nội dung sát hợp thực tiễn. Dự thảo nghị quyết được gửi xin ý kiến các sở, ngành, cơ sở giáo dục liên quan để hoàn thiện. Hiện nay dự thảo đã được Sở Tư pháp thẩm định, được hoàn thiện và trình UBND tỉnh theo đúng quy định”.
Dự thảo lần này quy định định mức, điều kiện, thời gian áp dụng và phương thức hỗ trợ cho lưu học sinh Lào đào tạo dài hạn thuộc diện chỉ tiêu học bổng của tỉnh Hà Tĩnh; định mức hỗ trợ cho lưu học sinh Lào đào tạo dài hạn, ngắn hạn… Dự thảo nghị quyết xây dựng tăng sinh hoạt phí thêm 500 nghìn đồng/tháng so với 2 nghị quyết trước; bổ sung thêm hỗ trợ học sinh THPT thêm 500 nghìn đồng/năm học để mua sắm đồng phục, sách vở học tập; tăng hỗ trợ tiền ký túc xá từ 1,5 triệu đồng/năm học lên 2 triệu đồng/năm học. Bổ sung các chế độ hỗ trợ đối với cán bộ của Lào sang bồi dưỡng, tập huấn ngắn hạn, hỗ trợ chi phí trang cấp ban đầu, hỗ trợ sinh hoạt phí, đào tạo, phòng ở…
Cô Hồ Thị Nga - Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Hà Tĩnh chia sẻ: "Nhà trường hiện có 252 sinh viên, học sinh Lào đang theo học chuyên ngành và tiếng Việt. Thời gian qua, các chính sách của tỉnh đã tạo điều kiện hỗ trợ rất lớn cho các em trong học tập và sinh hoạt. Bên cạnh đó, nhà trường cũng triển khai nhiều hoạt động, xây dựng môi trường học tập thân thiện, an toàn, giúp các em nhanh chóng hòa nhập và phát huy năng lực. Sắp tới, với những điều chỉnh tích cực trong chính sách hỗ trợ mới của tỉnh, tôi tin rằng đây sẽ là nguồn động lực quan trọng để các lưu học sinh Lào tiếp tục nỗ lực, học tập tốt hơn, góp phần bồi dưỡng nguồn nhân lực chất lượng cho nước bạn và củng cố mối quan hệ hữu nghị Việt - Lào ngày càng bền chặt.”
Có thể thấy, những chính sách mới khi được ban hành sẽ góp phần tiếp tục nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác đào tạo nguồn nhân lực cho các tỉnh bạn Lào, thắt chặt thêm tình hữu nghị truyền thống đặc biệt giữa tỉnh Hà Tĩnh với các địa phương nước bạn Lào, góp phần phát triển kinh tế - xã hội, đảm bảo an ninh quốc phòng và đối ngoại của tỉnh.
