Quốc hội chốt thêm 3 trường hợp Nhà nước thu hồi đất từ 2026

Với hơn 90% đại biểu tán thành, Quốc hội thông qua Nghị quyết về một số cơ chế tháo gỡ khó khăn thực hiện Luật Đất đai, sáng 11/12.

Nghị quyết bổ sung thêm 3 trường hợp Nhà nước thu hồi đất để phát triển kinh tế - xã hội. Thứ nhất là thu hồi đất để thực hiện dự án khu thương mại tự do hay trong trung tâm tài chính quốc tế.

Thứ hai là trường hợp chủ đầu tư đã đàm phán được trên 75% diện tích và hơn 75% người có đất. HĐND cấp tỉnh sẽ xem xét, thông qua việc thu hồi phần đất còn lại để giao cho chủ đầu tư. Cuối cùng, trường hợp Nhà nước thu hồi để tạo quỹ đất thanh toán theo hợp đồng BT, cho thuê đất, tiếp tục sản xuất kinh doanh.

Các trường hợp bổ sung này được thực hiện từ 1/1/2026.

Luật hiện hành có 32 trường hợp Nhà nước thu hồi đất để phát triển kinh tế - xã hội, được chia theo 3 nhóm chính gồm xây dựng công trình công cộng, trụ sở cơ quan Nhà nước hay các dự án quan trọng (như khu công nghiệp, cụm công nghiệp, khu công nghệ cao, hoạt động lấn biển...).

Cũng theo Nghị quyết, bảng giá và hệ số điều chỉnh được áp dụng làm căn cứ bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất. Hiện tại, việc bồi thường theo giá đất cụ thể do UBND địa phương quyết định tại thời điểm duyệt phương án bồi thường, tái định cư.

Bảng giá đất sẽ được xây dựng theo loại, vị trí và khu vực đất. HĐND cấp tỉnh quyết định bảng giá này, và áp dụng từ 1/1/2026. Bảng giá sẽ được sửa đổi, bổ sung khi cần thiết.

Trước khi thu hồi, cơ quan có thẩm quyền phải thông báo cho người có đất bị thu hồi tối thiểu trước 60 ngày với đất nông nghiệp và 120 ngày với đất phi nông nghiệp (thương mại, dịch vụ). Phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư phải được niêm yết công khai trong 10 ngày tại trụ sở UBND cấp xã. Trường hợp vẫn còn ý kiến không đồng thuận, nhà quản lý phải tổ chức đối thoại trong thời hạn 30 ngày từ khi lấy ý kiến người dân.