Hà Tĩnh nhớ mãi ơn Người

Những ký ức chẳng thể phai mờ

Ngày tháng 6, tại Khu lưu niệm Bác Hồ về thăm Hà Tĩnh, ông Trần Hậu Khánh (91 tuổi), dáng người quắc thước, mái đầu bạc trắng cùng một số hội viên người cao tuổi phường Bắc Hà (TP Hà Tĩnh) rưng rưng đứng ngắm nhìn tượng Bác tọa lạc bên hồ sen. Nơi đây, 68 năm về trước, ngày 15/6/1957, Bác Hồ đã để lại những dấu chân không thể phai mờ trên mảnh đất quê hương núi Hồng - sông La. Với ông Khánh, kỷ niệm được gặp Bác trong ngày Người về thăm Hà Tĩnh trở thành ký ức thiêng liêng nhất của cuộc đời.

Ngày ấy, ông Trần Hậu Khánh mới 23 tuổi, đang là Ủy viên Thường trực BCH Đoàn Thanh niên TX Hà Tĩnh. Nhận nhiệm vụ sắp xếp lực lượng thanh niên chuẩn bị đón đoàn cán bộ Trung ương vào thăm, ông cùng anh em đoàn viên nỗ lực làm mọi việc thật chu đáo. Nhưng không ai trong số họ ngờ rằng, người đứng đầu đoàn hôm ấy lại chính là Bác Hồ.

"Khi thấy một cụ già với chiếc khăn vắt trên vai, chiếc mũ trắng quen thuộc, ánh mắt rạng ngời, vẫy tay chào, miệng cười tươi…, tôi và mọi người mới sững sờ nhận ra Bác. Cả sân vận động như vỡ òa, đồng thanh hô vang: Bác Hồ! Bác Hồ!" - ông Khánh nhớ lại.

Giữa biển người, ông cố gắng chen lên gần hơn để nhìn rõ Người. Ông Khánh kể: "So với những bức ảnh tôi từng thấy, Bác ngoài đời gần gũi và ấm áp như một người ông, người cha. Mỗi lời nói, cử chỉ của Bác đều ân cần, cả hội trường như nín lặng xúc động “nuốt” từng lời dạy của Bác. Bác nhắc nhở Nhân dân đề cao tinh thần lao động, tiết kiệm, đoàn kết, cán bộ tránh hình thức, quan liêu. Đặc biệt, Bác động viên thanh niên học tập, xung kích xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Nghe Bác dạy, chúng tôi đều thấy trong mình tràn đầy ý chí và quyết tâm phấn đấu cống hiến cho quê hương".

Sau lần gặp Bác đầy xúc cảm ấy, ông Khánh được tuyển vào làm cán bộ tại Ủy ban Tuyên truyền hành chính TX Hà Tĩnh. Năm 1961, ông viết đơn tình nguyện nhập ngũ, trở thành chiến sĩ Trung đoàn 164. Khi đơn vị sắp hành quân vào Nam, ông được cử đi học Trung cấp Nghệ thuật ở Hà Nội, sau đó về làm việc tại Đoàn Ca múa Quân khu 3.

Năm 1961, ông Khánh vinh dự được gặp Bác Hồ lần thứ hai tại Hải Phòng khi Bác đi cùng một nguyên thủ nước ngoài sang thăm Việt Nam. Lúc ấy, ông trong lực lượng thanh niên làm hàng rào danh dự chào đón.

Sau khi nghỉ hưu năm 1977, ông Khánh trở về quê hương và tiếp tục tham gia nhiều công việc xã hội. Ở tuổi 91, ông vẫn làm Phó Chủ tịch Hội Người cao tuổi phường Bắc Hà, đảm nhận Chủ nhiệm CLB dưỡng sinh. “Tôi vẫn luôn tự hào và kể với con cháu về kỷ niệm được gặp Bác. Đó là những ký ức không bao giờ quên, giúp tôi luôn nỗ lực học tập, phấn đấu theo tấm gương của Người, cống hiến hết mình trong mọi vai trò công tác, góp phần xây dựng quê hương. Tôi cũng rất phấn khởi, khi hôm nay, sau 68 năm ngày Bác về thăm, quê hương Hà Tĩnh ngày càng đổi mới” - ông Khánh chia sẻ.

Trong chuyến đi lần này, tôi may mắn được gặp ông Trần Xuân Bính (SN 1936), nguyên Bí thư Đảng ủy xã Hương Phúc cũ (1966-1971) và xã Hương Trạch, Hương Khê (1975-1988). Dẫu chưa từng gặp Bác Hồ, nhưng với ông, hình ảnh Bác vẫn luôn sống động qua những câu chuyện, đặc biệt là tình cảm sâu nặng mà Người dành cho người dân quê hương mình sau một biến cố đau thương không thể nào quên.

Ngày 9/2/1966, máy bay Mỹ trút bom xuống Trường cấp 2 Hương Phúc, khiến 33 học sinh thiệt mạng, nhiều người dân bị thương. Nỗi đau ấy không chỉ dội xuống mảnh đất Hương Phúc, mà còn hằn sâu trái tim của vị Cha già dân tộc. “Sau sự việc, xã cử 3 đại diện là thầy giáo Thái Văn Nhậm - Chủ nhiệm lớp 5A, em Nguyễn Thị Mão và chị Trương Thị Vỹ (đại diện cha mẹ học sinh) cùng đoàn Ty Giáo dục Hà Tĩnh ra Hà Nội tố cáo tội ác giặc Mỹ. Khi trở về, họ kể lại, Bác đã nghẹn ngào xúc động, dặn em Mão phải cố gắng học hành, căn dặn thầy Nhậm, chị Vỹ và Nhân dân địa phương vừa chiến đấu, vừa dạy học, sản xuất, bảo vệ con em mình…” - ông Bính xúc động kể.

Tình cảm ấy đã trở thành nguồn lực tinh thần lớn lao để người dân Hương Khê nêu cao ý chí chiến đấu. Chỉ 3 năm sau, năm 1969, Hương Trạch là một trong 2 xã đầu tiên của tỉnh vinh dự được phong tặng danh hiệu Anh hùng LLVT nhân dân. Ngày 2/9/1969, khi xã tổ chức đón nhận danh hiệu trong niềm phấn khởi, tin Bác mất đã khiến buổi lễ thành kỷ niệm không bao giờ quên. “Mâm cỗ đã dọn, nhưng khi nghe tin, ai cũng lặng đi. Hàng trăm cán bộ, Nhân dân chỉ biết nhìn nhau, mắt rưng rưng, chẳng ai còn thiết tha ăn uống…” - ông Bính nghẹn giọng kể.

Cùng với ông Trần Hậu Khánh, ông Trần Xuân Bính và nhiều nhân chứng là cán bộ, chiến sỹ, người dân Hà Tĩnh được gặp Bác kể lại, tôi như được chạm vào một phần ký ức thiêng liêng của quê hương núi Hồng - sông La. Dù người còn người mất, nhưng trong trái tim họ, ký ức về Bác, dù chỉ một lần được gặp, hay một lần được nghe kể đều trở thành kỷ niệm thiêng liêng, thắp lên động lực để sống đẹp, sống tử tế và cống hiến cho quê hương.

Hà Tĩnh ngày càng nổi bật lên

Chuyến về thăm Hà Tĩnh vào ngày 15/6/1957 của Bác Hồ đã để lại trong lòng cán bộ, đảng viên và Nhân dân tỉnh nhà những ấn tượng đậm sâu. Những lời dạy của Bác rất ân cần, sát thực tế và rất cởi mở, vừa nhẹ nhàng, vừa sâu sắc, chứa đựng các quan điểm, đường lối, phương hướng, nhiệm vụ của Đảng, soi đường, dẫn lối cho Đảng bộ và Nhân dân Hà Tĩnh phát huy những thành tích đã đạt được, sửa chữa kịp thời những sai lầm, khuyết điểm, cùng nhau đoàn kết khắc phục khó khăn, phấn đấu đưa phong trào tỉnh nhà tiếp tục tiến lên.

Sau chuyến thăm, Bác thường viết thư, điện thăm hỏi và chúc mừng Đảng bộ, Nhân dân Hà Tĩnh, nhất là khi quân và dân Hà Tĩnh bắn rơi máy bay Mỹ. Đặc biệt, ngày 6/7/1966, Bác đã trực tiếp nói chuyện với đoàn cán bộ Hà Tĩnh nhân dịp đoàn đi tham quan học tập kỹ thuật thâm canh lúa ở tỉnh Thái Bình về. Tại buổi nói chuyện này, Bác đã căn dặn “Hà Tĩnh phải làm sao cho tình hình nổi bật lên”.

Ghi nhớ lời Bác, suốt 68 năm qua, Hà Tĩnh không ngừng nỗ lực để làm cho tình hình “nổi bật lên” và điều đó đã thành hiện thực. Từ một tỉnh nghèo thuần nông, Hà Tĩnh đang từng bước khẳng định vị thế mới.

Năm 2024, tổng thu ngân sách đạt hơn 18.100 tỷ đồng, trong đó thu nội địa hơn 10.268 tỷ đồng. Phong trào xây dựng NTM ghi nhiều dấu ấn, tính đến nay (15/6/2025), toàn tỉnh có 169/169 xã đạt chuẩn NTM (đạt 100%), 69/169 xã đạt chuẩn NTM nâng cao (đạt 40,8%), 18/169 xã đạt chuẩn NTM kiểu mẫu, 12/12 đơn vị cấp huyện đạt chuẩn/hoàn thành nhiệm vụ xây dựng NTM; 2 huyện đạt chuẩn NTM nâng cao; 1.234/1.512 thôn đạt chuẩn Khu dân cư NTM kiểu mẫu (đạt 81,6%).

Các lĩnh vực công nghiệp, dịch vụ, nông nghiệp đều khởi sắc, trong đó KKT Vũng Áng trở thành cực tăng trưởng của khu vực. Đặc biệt, công tác an sinh xã hội được chú trọng. Chỉ trong 5 tháng đầu năm 2025, Hà Tĩnh đã hoàn thành 2.964 căn nhà kiên cố cho người có công, thân nhân liệt sỹ, hộ nghèo, cận nghèo và hoàn cảnh khó khăn, vượt tiến độ Trung ương giao 5 tháng, với tổng kinh phí huy động 124,47 tỷ đồng.

Dù thời gian trôi qua, hình ảnh Bác về thăm quê hương vẫn sống động trong tâm trí mỗi người dân Hà Tĩnh. Các thế hệ hôm nay, từ mỗi cán bộ đến các tầng lớp nhân dân quê hương núi Hồng - sông La đều coi lời dạy của Bác là ánh sáng soi đường.

Từ lời dạy của Bác Hồ năm xưa đến hành động hôm nay, Hà Tĩnh đang viết tiếp câu chuyện phát triển bằng tinh thần quyết tâm, đoàn kết và nghĩa tình, để ngày càng “nổi bật lên” như mong ước của Người.